4. Rājavaggo

1. Ghaṭikārasuttaṃ

282. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā kosalesu cārikaṃ carati mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṃ. Atha kho bhagavā maggā okkamma aññatarasmiṃ padese sitaṃ pātvākāsi. Atha kho āyasmato ānandassa etadahosi – ‘‘ko nu kho hetu, ko paccayo bhagavato sitassa pātukammāya? Na akāraṇena [na akāraṇe (sī.)] tathāgatā sitaṃ pātukarontī’’ti. Atha kho āyasmā ānando ekaṃsaṃ cīvaraṃ [uttarāsaṅga (syā. kaṃ.)] katvā yena bhagavā tenañjaliṃ paṇāmetvā bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘ko nu kho, bhante, hetu, ko paccayo bhagavato sitassa pātukammāya? Na akāraṇena tathāgatā sitaṃ pātukarontī’’ti. ‘‘Bhūtapubbaṃ, ānanda, imasmiṃ padese vegaḷiṅgaṃ [vehaliṅgaṃ (sī.), vebhaligaṃ (syā. kaṃ.), vebhaliṅgaṃ (pī.)] nāma gāmanigamo ahosi iddho ceva phīto ca bahujano ākiṇṇamanusso. Vegaḷiṅgaṃ kho, ānanda, gāmanigamaṃ kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho upanissāya vihāsi. Idha sudaṃ, ānanda, kassapassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa ārāmo ahosi. Idha sudaṃ, ānanda, kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho nisinnako bhikkhusaṅghaṃ ovadatī’’ti. Atha kho āyasmā ānando catugguṇaṃ saṅghāṭiṃ paññapetvā bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘tena hi, bhante, bhagavā nisīdatu ettha. Ayaṃ bhūmipadeso dvīhi arahantehi sammāsambuddhehi paribhutto bhavissatī’’ti. Nisīdi bhagavā paññatte āsane. Nisajja kho bhagavā āyasmantaṃ ānandaṃ āmantesi –

‘‘Bhūtapubbaṃ, ānanda, imasmiṃ padese vegaḷiṅgaṃ nāma gāmanigamo ahosi iddho ceva phīto ca bahujano ākiṇṇamanusso. Vegaḷiṅgaṃ kho, ānanda, gāmanigamaṃ kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho upanissāya vihāsi. Idha sudaṃ, ānanda, kassapassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa ārāmo ahosi. Idha sudaṃ, ānanda, kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho nisinnako bhikkhusaṅghaṃ ovadati.

283. ‘‘Vegaḷiṅge kho, ānanda, gāmanigame ghaṭikāro [ghaṭīkāro (sī. pī.)] nāma kumbhakāro kassapassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa upaṭṭhāko ahosi aggupaṭṭhāko. Ghaṭikārassa kho, ānanda, kumbhakārassa jotipālo nāma māṇavo sahāyo ahosi piyasahāyo. Atha kho, ānanda, ghaṭikāro kumbhakāro jotipālaṃ māṇavaṃ āmantesi – ‘āyāma, samma jotipāla, kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ dassanāya upasaṅkamissāma. Sādhusammatañhi me tassa bhagavato dassanaṃ arahato sammāsambuddhassā’ti. Evaṃ vutte, ānanda, jotipālo māṇavo ghaṭikāraṃ kumbhakāraṃ etadavoca – ‘alaṃ, samma ghaṭikāra. Kiṃ pana tena muṇḍakena samaṇakena diṭṭhenā’ti? Dutiyampi kho, ānanda…pe… tatiyampi kho, ānanda, ghaṭikāro kumbhakāro jotipālaṃ māṇavaṃ etadavoca – ‘āyāma, samma jotipāla, kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ dassanāya upasaṅkamissāma. Sādhusammatañhi me tassa bhagavato dassanaṃ arahato sammāsambuddhassā’ti. Tatiyampi kho, ānanda, jotipālo māṇavo ghaṭikāraṃ kumbhakāraṃ etadavoca – ‘alaṃ, samma ghaṭikāra. Kiṃ pana tena muṇḍakena samaṇakena diṭṭhenā’ti? ‘Tena hi, samma jotipāla, sottisināniṃ [sottiṃ sināniṃ (sī. pī.), sottisinānaṃ (syā. kaṃ. ka.)] ādāya [āhara (ka.)] nadiṃ gamissāma sināyitu’nti. ‘Evaṃ sammā’ti kho, ānanda, jotipālo māṇavo ghaṭikārassa kumbhakārassa paccassosi. Atha kho, ānanda, ghaṭikāro ca kumbhakāro jotipālo ca māṇavo sottisināniṃ ādāya nadiṃ agamaṃsu sināyituṃ’.



这是对应的简体中文直译:
4. 王品
1. 陶师经
282. 如是我闻。一时,世尊与大比丘僧团一起在拘萨罗国游行。那时,世尊离开道路,在某处显露微笑。阿难尊者心想:"世尊显露微笑的原因和理由是什么?如来不会无缘无故地显露微笑。"于是阿难尊者偏袒右肩,向世尊合掌,对世尊说:"世尊,显露微笑的原因和理由是什么?如来不会无缘无故地显露微笑。"
"阿难,过去在这个地方有一个名叫韦伽林伽的繁荣富裕、人口众多的村镇。阿难,迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者依止韦伽林伽村镇而住。阿难,这里曾是迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者的精舍。阿难,迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者曾坐在这里教诫比丘僧团。"
于是阿难尊者四折僧伽梨衣铺设好,对世尊说:"那么,世尊请坐在这里。这块地方将为两位阿罗汉、正等正觉者所使用。"世尊坐在铺设好的座位上。坐下后,世尊对阿难尊者说:
"阿难,过去在这个地方有一个名叫韦伽林伽的繁荣富裕、人口众多的村镇。阿难,迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者依止韦伽林伽村镇而住。阿难,这里曾是迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者的精舍。阿难,迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者曾坐在这里教诫比丘僧团。
283. 阿难,在韦伽林伽村镇有一位名叫伽提迦罗的陶师,是迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者的侍者,是最上的侍者。阿难,伽提迦罗陶师有一位名叫珠提波罗的青年朋友,是亲密的朋友。阿难,伽提迦罗陶师对珠提波罗青年说:'朋友珠提波罗,我们去拜见迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者吧。我认为拜见那位世尊、阿罗汉、正等正觉者是很好的。'阿难,珠提波罗青年对伽提迦罗陶师说:'够了,朋友伽提迦罗。见那个秃头沙门有什么用?'阿难,伽提迦罗陶师第二次...第三次对珠提波罗青年说:'朋友珠提波罗,我们去拜见迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者吧。我认为拜见那位世尊、阿罗汉、正等正觉者是很好的。'阿难,珠提波罗青年第三次对伽提迦罗陶师说:'够了,朋友伽提迦罗。见那个秃头沙门有什么用?''那么,朋友珠提波罗,我们带上沐浴用具去河里沐浴吧。''好的,朋友。'阿难,珠提波罗青年回答伽提迦罗陶师。阿难,于是伽提迦罗陶师和珠提波罗青年带上沐浴用具去河里沐浴。"

284. ‘‘Atha kho, ānanda, ghaṭikāro kumbhakāro jotipālaṃ māṇavaṃ āmantesi – ‘ayaṃ, samma jotipāla, kassapassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa avidūre ārāmo. Āyāma, samma jotipāla, kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ dassanāya upasaṅkamissāma. Sādhusammatañhi me tassa bhagavato dassanaṃ arahato sammāsambuddhassā’ti. Evaṃ vutte, ānanda, jotipālo māṇavo ghaṭikāraṃ kumbhakāraṃ etadavoca – ‘alaṃ, samma ghaṭikāra. Kiṃ pana tena muṇḍakena samaṇakena diṭṭhenā’ti? Dutiyampi kho, ānanda…pe… tatiyampi kho, ānanda, ghaṭikāro kumbhakāro jotipālaṃ māṇavaṃ etadavoca – ‘ayaṃ, samma jotipāla, kassapassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa avidūre ārāmo. Āyāma, samma jotipāla, kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ dassanāya upasaṅkamissāma. Sādhusammatañhi me tassa bhagavato dassanaṃ arahato sammāsambuddhassā’ti. Tatiyampi kho, ānanda, jotipālo māṇavo ghaṭikāraṃ kumbhakāraṃ etadavoca – ‘alaṃ, samma ghaṭikāra. Kiṃ pana tena muṇḍakena samaṇakena diṭṭhenā’ti? Atha kho, ānanda, ghaṭikāro kumbhakāro jotipālaṃ māṇavaṃ ovaṭṭikāyaṃ parāmasitvā etadavoca – ‘ayaṃ, samma jotipāla, kassapassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa avidūre ārāmo. Āyāma, samma jotipāla, kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ dassanāya upasaṅkamissāma. Sādhusammatañhi me tassa bhagavato dassanaṃ arahato sammāsambuddhassā’ti. Atha kho, ānanda, jotipālo māṇavo ovaṭṭikaṃ vinivaṭṭetvā [viniveṭhetvā (sī. syā. kaṃ. pī.)] ghaṭikāraṃ kumbhakāraṃ etadavoca – ‘alaṃ, samma ghaṭikāra. Kiṃ pana tena muṇḍakena samaṇakena diṭṭhenā’ti? Atha kho, ānanda, ghaṭikāro kumbhakāro jotipālaṃ māṇavaṃ sīsaṃnhātaṃ [sasīsaṃ nahātaṃ (sī.), sīsanhātaṃ (syā. kaṃ.)] kesesu parāmasitvā etadavoca – ‘ayaṃ, samma jotipāla, kassapassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa avidūre ārāmo. Āyāma, samma jotipāla, kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ dassanāya upasaṅkamissāma . Sādhusammatañhi me tassa bhagavato dassanaṃ arahato sammāsambuddhassā’ti. Atha kho, ānanda, jotipālassa māṇavassa etadahosi – ‘acchariyaṃ vata, bho, abbhutaṃ vata, bho! Yatra hi nāmāyaṃ ghaṭikāro kumbhakāro ittarajacco samāno amhākaṃ sīsaṃnhātānaṃ kesesu parāmasitabbaṃ maññissati; na vatidaṃ kira orakaṃ maññe bhavissatī’ti; ghaṭikāraṃ kumbhakāraṃ etadavoca – ‘yāvatādohipi [yāvetadohipi (sī. syā. kaṃ. pī.)], samma ghaṭikārā’ti? ‘Yāvatādohipi, samma jotipāla. Tathā hi pana me sādhusammataṃ tassa bhagavato dassanaṃ arahato sammāsambuddhassā’ti. ‘Tena hi, samma ghaṭikāra, muñca; gamissāmā’ti.

285. ‘‘Atha kho, ānanda, ghaṭikāro ca kumbhakāro jotipālo ca māṇavo yena kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho tenupasaṅkamiṃsu; upasaṅkamitvā ghaṭikāro kumbhakāro kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Jotipālo pana māṇavo kassapena bhagavatā arahatā sammāsambuddhena saddhiṃ sammodi. Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho, ānanda, ghaṭikāro kumbhakāro kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ etadavoca – ‘ayaṃ me, bhante, jotipālo māṇavo sahāyo piyasahāyo. Imassa bhagavā dhammaṃ desetū’ti. Atha kho, ānanda, kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho ghaṭikārañca kumbhakāraṃ jotipālañca māṇavaṃ dhammiyā kathāya sandassesi samādapesi samuttejesi sampahaṃsesi. Atha kho, ānanda, ghaṭikāro ca kumbhakāro jotipālo ca māṇavo kassapena bhagavatā arahatā sammāsambuddhena dhammiyā kathāya sandassitā samādapitā samuttejitā sampahaṃsitā kassapassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa bhāsitaṃ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā pakkamiṃsu.



这是对应的简体中文直译:
284. "阿难,于是伽提迦罗陶师对珠提波罗青年说:'朋友珠提波罗,这里不远处就是迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者的精舍。朋友珠提波罗,我们去拜见迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者吧。我认为拜见那位世尊、阿罗汉、正等正觉者是很好的。'阿难,珠提波罗青年对伽提迦罗陶师说:'够了,朋友伽提迦罗。见那个秃头沙门有什么用?'阿难,伽提迦罗陶师第二次...第三次对珠提波罗青年说:'朋友珠提波罗,这里不远处就是迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者的精舍。朋友珠提波罗,我们去拜见迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者吧。我认为拜见那位世尊、阿罗汉、正等正觉者是很好的。'阿难,珠提波罗青年第三次对伽提迦罗陶师说:'够了,朋友伽提迦罗。见那个秃头沙门有什么用?'阿难,于是伽提迦罗陶师抓住珠提波罗青年的头发说:'朋友珠提波罗,这里不远处就是迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者的精舍。朋友珠提波罗,我们去拜见迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者吧。我认为拜见那位世尊、阿罗汉、正等正觉者是很好的。'阿难,于是珠提波罗青年解开头发,对伽提迦罗陶师说:'够了,朋友伽提迦罗。见那个秃头沙门有什么用?'阿难,于是伽提迦罗陶师抓住刚洗过头的珠提波罗青年的头发说:'朋友珠提波罗,这里不远处就是迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者的精舍。朋友珠提波罗,我们去拜见迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者吧。我认为拜见那位世尊、阿罗汉、正等正觉者是很好的。'阿难,于是珠提波罗青年心想:'真是奇怪,真是稀有!这个出身低贱的伽提迦罗陶师竟然认为可以抓我刚洗过头的头发;这件事一定不简单。'他对伽提迦罗陶师说:'朋友伽提迦罗,你真的要这样做吗?''朋友珠提波罗,我真的要这样做。因为我认为拜见那位世尊、阿罗汉、正等正觉者是很好的。''那么,朋友伽提迦罗,放手吧;我们去。'
285. 阿难,于是伽提迦罗陶师和珠提波罗青年去到迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者那里。到了之后,伽提迦罗陶师向迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者礼拜,然后坐在一旁。珠提波罗青年则与迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者互相问候。寒暄礼貌的交谈后,坐在一旁。阿难,坐在一旁的伽提迦罗陶师对迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者说:'世尊,这位珠提波罗青年是我的朋友,是亲密的朋友。请世尊为他说法。'阿难,于是迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者以法义开示、教导、鼓励、令欢喜伽提迦罗陶师和珠提波罗青年。阿难,伽提迦罗陶师和珠提波罗青年听了迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者以法义的开示、教导、鼓励、令欢喜后,欢喜赞叹迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者所说,从座位上起身,向迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者礼拜,右绕后离开。

286. ‘‘Atha kho, ānanda, jotipālo māṇavo ghaṭikāraṃ kumbhakāraṃ etadavoca – ‘imaṃ nu tvaṃ, samma ghaṭikāra, dhammaṃ suṇanto atha ca pana agārasmā anagāriyaṃ na pabbajissasī’ti? ‘Nanu maṃ, samma jotipāla, jānāsi, andhe jiṇṇe mātāpitaro posemī’ti? ‘Tena hi, samma ghaṭikāra, ahaṃ agārasmā anagāriyaṃ pabbajissāmī’ti. Atha kho, ānanda, ghaṭikāro ca kumbhakāro jotipālo ca māṇavo yena kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho tenupasaṅkamiṃsu ; upasaṅkamitvā kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdiṃsu. Ekamantaṃ nisinno kho, ānanda, ghaṭikāro kumbhakāro kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ etadavoca – ‘ayaṃ me, bhante, jotipālo māṇavo sahāyo piyasahāyo. Imaṃ bhagavā pabbājetū’ti. Alattha kho, ānanda, jotipālo māṇavo kassapassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa santike pabbajjaṃ, alattha upasampadaṃ.

287. ‘‘Atha kho, ānanda, kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho acirūpasampanne jotipāle māṇave aḍḍhamāsupasampanne vegaḷiṅge yathābhirantaṃ viharitvā yena bārāṇasī tena cārikaṃ pakkāmi. Anupubbena cārikaṃ caramāno yena bārāṇasī tadavasari. Tatra sudaṃ, ānanda, kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho bārāṇasiyaṃ viharati isipatane migadāye . Assosi kho, ānanda, kikī kāsirājā – ‘kassapo kira bhagavā arahaṃ sammāsambuddho bārāṇasiṃ anuppatto bārāṇasiyaṃ viharati isipatane migadāye’ti. Atha kho, ānanda, kikī kāsirājā bhadrāni bhadrāni yānāni yojāpetvā bhadraṃ [bhadraṃ bhadraṃ (ka.)] yānaṃ abhiruhitvā bhadrehi bhadrehi yānehi bārāṇasiyā niyyāsi mahaccarājānubhāvena [mahaccā rājānubhāvena (sī.), mahatā rājānubhāvena (pī.)] kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ dassanāya. Yāvatikā yānassa bhūmi yānena gantvā yānā paccorohitvā pattikova yena kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinnaṃ kho, ānanda, kikiṃ kāsirājānaṃ kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho dhammiyā kathāya sandassesi samādapesi samuttejesi sampahaṃsesi. Atha kho, ānanda, kikī kāsirājā kassapena bhagavatā arahatā sammāsambuddhena dhammiyā kathāya sandassito samādapito samuttejito sampahaṃsito kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ etadavoca – ‘adhivāsetu me, bhante, bhagavā svātanāya bhattaṃ saddhiṃ bhikkhusaṅghenā’ti. Adhivāsesi kho, ānanda, kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho tuṇhībhāvena. Atha kho, ānanda, kikī kāsirājā kassapassa bhagavato sammāsambuddhassa adhivāsanaṃ viditvā uṭṭhāyāsanā kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā pakkāmi. Atha kho, ānanda, kikī kāsirājā tassā rattiyā accayena sake nivesane paṇītaṃ khādanīyaṃ bhojanīyaṃ paṭiyādāpetvā paṇḍupuṭakassa [paṇḍumuṭīkassa (sī. pī.), paṇḍumudikassa (syā. kaṃ.)] sālino vigatakāḷakaṃ anekasūpaṃ anekabyañjanaṃ, kassapassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa kālaṃ ārocāpesi – ‘kālo, bhante, niṭṭhitaṃ bhatta’nti.



这是对应的简体中文直译:
286. 阿难,于是珠提波罗青年对伽提迦罗陶师说:"朋友伽提迦罗,你听了这个法,为什么不从在家出家呢?"
"朋友珠提波罗,你不知道我要赡养年老失明的父母吗?"
"那么,朋友伽提迦罗,我要从在家出家。"
阿难,于是伽提迦罗陶师和珠提波罗青年去到迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者那里。到了之后,向迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者礼拜,然后坐在一旁。阿难,坐在一旁的伽提迦罗陶师对迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者说:"世尊,这位珠提波罗青年是我的朋友,是亲密的朋友。请世尊让他出家。"阿难,珠提波罗青年得到了迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者座下的出家,得到了具足戒。
287. 阿难,迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者在珠提波罗青年出家不久、受具足戒半个月后,在韦伽林伽随意住了一段时间,然后向波罗奈城出发游行。渐次游行,到达了波罗奈城。阿难,迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者住在波罗奈城仙人落处的鹿野苑。阿难,迦尸国王基基听说:"迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者已到达波罗奈城,住在仙人落处的鹿野苑。"阿难,于是迦尸国王基基准备好最上等的车乘,登上最上等的车乘,以最上等的车乘,以盛大的王者威仪从波罗奈城出发,去拜见迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者。车乘所能到达的地方就乘车前往,下车后步行去到迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者那里。到了之后,向迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者礼拜,然后坐在一旁。阿难,迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者以法义开示、教导、鼓励、令欢喜坐在一旁的迦尸国王基基。阿难,迦尸国王基基听了迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者以法义的开示、教导、鼓励、令欢喜后,对迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者说:"世尊,请世尊和比丘僧团明天接受我的供养。"阿难,迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者以沉默表示接受。阿难,迦尸国王基基知道迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者接受后,从座位上起身,向迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者礼拜,右绕后离开。阿难,那天夜晚过后,迦尸国王基基在自己的住处准备了精美的硬食软食,以及去除了黑粒的白米饭,配以多种汤菜,然后派人告知迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者时间到了:"世尊,时间到了,饭食已准备好。"

288. ‘‘Atha kho, ānanda, kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya yena kikissa kāsirañño nivesanaṃ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdi saddhiṃ bhikkhusaṅghena. Atha kho, ānanda, kikī kāsirājā buddhappamukhaṃ bhikkhusaṅghaṃ paṇītena khādanīyena bhojanīyena sahatthā santappesi sampavāresi. Atha kho, ānanda, kikī kāsirājā kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ bhuttāviṃ onītapattapāṇiṃ aññataraṃ nīcaṃ āsanaṃ gahetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho, ānanda, kikī kāsirājā kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ etadavoca – ‘adhivāsetu me, bhante, bhagavā bārāṇasiyaṃ vassāvāsaṃ; evarūpaṃ saṅghassa upaṭṭhānaṃ bhavissatī’ti. ‘Alaṃ, mahārāja. Adhivuttho me vassāvāso’ti. Dutiyampi kho, ānanda… tatiyampi kho, ānanda, kikī kāsirājā kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ etadavoca – ‘adhivāsetu me, bhante, bhagavā bārāṇasiyaṃ vassāvāsaṃ; evarūpaṃ saṅghassa upaṭṭhānaṃ bhavissatī’ti. ‘Alaṃ, mahārāja. Adhivuttho me vassāvāso’ti. Atha kho, ānanda, kikissa kāsirañño ‘na me kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho adhivāseti bārāṇasiyaṃ vassāvāsa’nti ahudeva aññathattaṃ , ahu domanassaṃ. Atha kho, ānanda, kikī kāsirājā kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ etadavoca – ‘atthi nu kho, bhante, añño koci mayā upaṭṭhākataro’ti?

‘‘‘Atthi, mahārāja, vegaḷiṅgaṃ nāma gāmanigamo. Tattha ghaṭikāro nāma kumbhakāro; so me upaṭṭhāko aggupaṭṭhāko. Tuyhaṃ kho pana, mahārāja, na me kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho adhivāseti bārāṇasiyaṃ vassāvāsanti attheva [atthi (sī. pī.)] aññathattaṃ, atthi domanassaṃ. Tayidaṃ ghaṭikārassa kumbhakārassa [ghaṭikāre kumbhakāre (sī. syā. kaṃ. pī.)] natthi ca na ca bhavissati. Ghaṭikāro kho, mahārāja, kumbhakāro buddhaṃ saraṇaṃ gato, dhammaṃ saraṇaṃ gato, saṅghaṃ saraṇaṃ gato. Ghaṭikāro kho, mahārāja, kumbhakāro pāṇātipātā paṭivirato, adinnādānā paṭivirato, kāmesumicchācārā paṭivirato, musāvādā paṭivirato, surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭivirato. Ghaṭikāro kho, mahārāja, kumbhakāro buddhe aveccappasādena samannāgato, dhamme aveccappasādena samannāgato, saṅghe aveccappasādena samannāgato, ariyakantehi sīlehi samannāgato. Ghaṭikāro kho, mahārāja, kumbhakāro dukkhe nikkaṅkho, dukkhasamudaye nikkaṅkho, dukkhanirodhe nikkaṅkho, dukkhanirodhagāminiyā paṭipadāya nikkaṅkho. Ghaṭikāro kho, mahārāja, kumbhakāro ekabhattiko brahmacārī sīlavā kalyāṇadhammo. Ghaṭikāro kho, mahārāja, kumbhakāro nikkhittamaṇisuvaṇṇo apetajātarūparajato . Ghaṭikāro kho, mahārāja, kumbhakāro pannamusalo na sahatthā pathaviṃ khaṇati [kumbhakāro na musalena na sahatthā paṭhaviṃ khaṇati (syā. kaṃ. pī.), kumbhakāro na musalena sahatthā pathaviñca khaṇati (ka.)]. Yaṃ hoti kūlapaluggaṃ vā mūsikukkaro [mūsikukkuro (sī. syā. kaṃ. pī.)] vā taṃ kājena āharitvā bhājanaṃ karitvā evamāha – ‘‘ettha yo icchati taṇḍulapaṭibhastāni [taṇḍula pabhivattāni (sī. pī.)] vā muggapaṭibhastāni vā kaḷāyapaṭibhastāni vā nikkhipitvā yaṃ icchati taṃ haratū’’ti. Ghaṭikāro kho, mahārāja, kumbhakāro andhe jiṇṇe mātāpitaro poseti. Ghaṭikāro kho, mahārāja, kumbhakāro pañcannaṃ orambhāgiyānaṃ saṃyojanānaṃ parikkhayā opapātiko tattha parinibbāyī anāvattidhammo tasmā lokā.



这是对应的简体中文直译:
288. 阿难,于是迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者在上午穿好衣服,拿着钵和衣,去到迦尸国王基基的住处。到了之后,坐在准备好的座位上,比丘僧团也一起坐下。阿难,于是迦尸国王基基亲手以精美的硬食软食供养、满足以佛陀为首的比丘僧团。阿难,迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者用完餐,放下钵后,迦尸国王基基拿一个低矮的座位,坐在一旁。阿难,坐在一旁的迦尸国王基基对迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者说:"世尊,请世尊在波罗奈城安居;我将这样供养僧团。""够了,大王。我已经接受了别处的安居。"阿难,迦尸国王基基第二次...第三次对迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者说:"世尊,请世尊在波罗奈城安居;我将这样供养僧团。""够了,大王。我已经接受了别处的安居。"阿难,迦尸国王基基想:"迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者不接受我在波罗奈城安居的邀请",于是心生变化,生起忧伤。阿难,于是迦尸国王基基对迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者说:"世尊,有比我更好的侍奉者吗?"
"大王,有一个名叫韦伽林伽的村镇。那里有一位名叫伽提迦罗的陶师;他是我的侍者,是最上的侍者。大王,你因为'迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者不接受我在波罗奈城安居的邀请'而心生变化,生起忧伤。但伽提迦罗陶师没有这种情况,将来也不会有。大王,伽提迦罗陶师皈依佛、皈依法、皈依僧。大王,伽提迦罗陶师远离杀生、不与取、邪淫、妄语、饮酒。大王,伽提迦罗陶师对佛具有不动摇的净信,对法具有不动摇的净信,对僧具有不动摇的净信,具有圣者所喜爱的戒。大王,伽提迦罗陶师对苦无疑惑,对苦集无疑惑,对苦灭无疑惑,对导向苦灭之道无疑惑。大王,伽提迦罗陶师一日一食,梵行,持戒,具善法。大王,伽提迦罗陶师舍弃了珠宝黄金,远离金银。大王,伽提迦罗陶师放下杵,不亲手挖掘土地。如果有河岸崩塌或老鼠挖掘的土,他就用筐子搬运,做成器皿,然后说:'谁想要的,可以在这里放下米袋、绿豆袋或豌豆袋,拿走自己想要的。'大王,伽提迦罗陶师赡养年老失明的父母。大王,伽提迦罗陶师已断尽五下分结,是化生者,将在那里般涅槃,不再从那个世界回来。

289. ‘‘‘Ekamidāhaṃ , mahārāja, samayaṃ vegaḷiṅge nāma gāmanigame viharāmi. Atha khvāhaṃ, mahārāja, pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya yena ghaṭikārassa kumbhakārassa mātāpitaro tenupasaṅkamiṃ; upasaṅkamitvā ghaṭikārassa kumbhakārassa mātāpitaro etadavocaṃ – ‘‘handa, ko nu kho ayaṃ bhaggavo gato’’ti? ‘‘Nikkhanto kho te, bhante, upaṭṭhāko antokumbhiyā odanaṃ gahetvā pariyogā sūpaṃ gahetvā paribhuñjā’’ti. Atha khvāhaṃ, mahārāja, kumbhiyā odanaṃ gahetvā pariyogā sūpaṃ gahetvā paribhuñjitvā uṭṭhāyāsanā pakkamiṃ [pakkāmiṃ (syā. kaṃ. pī.)]. Atha kho, mahārāja, ghaṭikāro kumbhakāro yena mātāpitaro tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā mātāpitaro etadavoca – ‘‘ko kumbhiyā odanaṃ gahetvā pariyogā sūpaṃ gahetvā paribhuñjitvā uṭṭhāyāsanā pakkanto’’ti? ‘‘Kassapo, tāta, bhagavā arahaṃ sammāsambuddho kumbhiyā odanaṃ gahetvā pariyogā sūpaṃ gahetvā paribhuñjitvā uṭṭhāyāsanā pakkanto’’ti? Atha kho, mahārāja, ghaṭikārassa kumbhakārassa etadahosi – ‘‘lābhā vata me, suladdhaṃ vata me, yassa me kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho evaṃ abhivissattho’’ti. Atha kho, mahārāja, ghaṭikāraṃ kumbhakāraṃ aḍḍhamāsaṃ pītisukhaṃ na vijahati [na vijahi (sī. syā. kaṃ. pī.)], sattāhaṃ mātāpitūnaṃ.

290. ‘‘‘Ekamidāhaṃ, mahārāja, samayaṃ tattheva vegaḷiṅge nāma gāmanigame viharāmi. Atha khvāhaṃ, mahārāja, pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya yena ghaṭikārassa kumbhakārassa mātāpitaro tenupasaṅkamiṃ; upasaṅkamitvā ghaṭikārassa kumbhakārassa mātāpitaro etadavocaṃ – ‘‘handa, ko nu kho ayaṃ bhaggavo gato’’ti? ‘‘Nikkhanto kho te, bhante, upaṭṭhāko anto kaḷopiyā kummāsaṃ gahetvā pariyogā sūpaṃ gahetvā paribhuñjā’’ti. Atha khvāhaṃ, mahārāja, kaḷopiyā kummāsaṃ gahetvā pariyogā sūpaṃ gahetvā paribhuñjitvā uṭṭhāyāsanā pakkamiṃ. Atha kho, mahārāja, ghaṭikāro kumbhakāro yena mātāpitaro tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā mātāpitaro etadavoca – ‘‘ko kaḷopiyā kummāsaṃ gahetvā pariyogā sūpaṃ gahetvā paribhuñjitvā uṭṭhāyāsanā pakkanto’’ti? ‘‘Kassapo, tāta, bhagavā arahaṃ sammāsambuddho kaḷopiyā kummāsaṃ gahetvā pariyogā sūpaṃ gahetvā paribhuñjitvā uṭṭhāyāsanā pakkanto’’ti. Atha kho, mahārāja, ghaṭikārassa kumbhakārassa etadahosi – ‘‘lābhā vata me, suladdhaṃ vata me, yassa me kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho evaṃ abhivissattho’’ti. Atha kho, mahārāja, ghaṭikāraṃ kumbhakāraṃ aḍḍhamāsaṃ pītisukhaṃ na vijahati, sattāhaṃ mātāpitūnaṃ.



这是对应的简体中文直译:
289. "大王,有一次我住在名叫韦伽林伽的村镇。大王,那时我在上午穿好衣服,拿着钵和衣,去到伽提迦罗陶师父母那里。到了之后,我对伽提迦罗陶师的父母说:'那么,这位尊者去哪里了?''世尊,你的侍者出去了,请从锅里取饭,从盘子里取菜吃吧。'大王,于是我从锅里取饭,从盘子里取菜吃完后,从座位上起身离开。大王,然后伽提迦罗陶师回到父母那里。到了之后,对父母说:'谁从锅里取饭,从盘子里取菜吃完后,从座位上起身离开了?''孩子,是迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者从锅里取饭,从盘子里取菜吃完后,从座位上起身离开了。'大王,于是伽提迦罗陶师心想:'我真有福气,我真幸运,迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者如此信任我。'大王,伽提迦罗陶师半个月充满喜悦和快乐,他的父母七天如此。
290. "大王,有一次我仍住在名叫韦伽林伽的村镇。大王,那时我在上午穿好衣服,拿着钵和衣,去到伽提迦罗陶师父母那里。到了之后,我对伽提迦罗陶师的父母说:'那么,这位尊者去哪里了?''世尊,你的侍者出去了,请从碗里取酸粥,从盘子里取菜吃吧。'大王,于是我从碗里取酸粥,从盘子里取菜吃完后,从座位上起身离开。大王,然后伽提迦罗陶师回到父母那里。到了之后,对父母说:'谁从碗里取酸粥,从盘子里取菜吃完后,从座位上起身离开了?''孩子,是迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者从碗里取酸粥,从盘子里取菜吃完后,从座位上起身离开了。'大王,于是伽提迦罗陶师心想:'我真有福气,我真幸运,迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者如此信任我。'大王,伽提迦罗陶师半个月充满喜悦和快乐,他的父母七天如此。

291. ‘‘‘Ekamidāhaṃ, mahārāja, samayaṃ tattheva vegaḷiṅge nāma gāmanigame viharāmi. Tena kho pana samayena kuṭi [gandhakuṭi (sī.)] ovassati. Atha khvāhaṃ, mahārāja, bhikkhū āmantesiṃ – ‘‘gacchatha, bhikkhave, ghaṭikārassa kumbhakārassa nivesane tiṇaṃ jānāthā’’ti. Evaṃ vutte, mahārāja, te bhikkhū maṃ etadavocuṃ – ‘‘natthi kho, bhante, ghaṭikārassa kumbhakārassa nivesane tiṇaṃ, atthi ca khvāssa āvesane [āvesanaṃ (sī. syā. kaṃ. pī.)] tiṇacchadana’’ [navacchadanaṃ (sī.)] nti. ‘‘Gacchatha, bhikkhave, ghaṭikārassa kumbhakārassa āvesanaṃ uttiṇaṃ karothā’’ti. Atha kho te, mahārāja, bhikkhū ghaṭikārassa kumbhakārassa āvesanaṃ uttiṇamakaṃsu. Atha kho, mahārāja, ghaṭikārassa kumbhakārassa mātāpitaro te bhikkhū etadavocuṃ – ‘‘ke āvesanaṃ uttiṇaṃ karontī’’ti? ‘‘Bhikkhū, bhagini, kassapassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa kuṭi ovassatī’’ti. ‘‘Haratha, bhante, haratha, bhadramukhā’’ti. Atha kho, mahārāja, ghaṭikāro kumbhakāro yena mātāpitaro tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā mātāpitaro etadavoca – ‘‘ke āvesanaṃ uttiṇamakaṃsū’’ti? ‘‘Bhikkhū, tāta, kassapassa kira bhagavato arahato sammāsambuddhassa kuṭi ovassatī’’ti. Atha kho, mahārāja, ghaṭikārassa kumbhakārassa etadahosi – ‘‘lābhā vata me, suladdhaṃ vata me, yassa me kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho evaṃ abhivissattho’’ti. Atha kho, mahārāja ghaṭikāraṃ kumbhakāraṃ aḍḍhamāsaṃ pītisukhaṃ na vijahati, sattāhaṃ mātāpitūnaṃ. Atha kho, mahārāja, āvesanaṃ sabbantaṃ temāsaṃ ākāsacchadanaṃ aṭṭhāsi, na devotivassi [na cātivassi (sī. syā. kaṃ. pī.)]. Evarūpo ca, mahārāja, ghaṭikāro kumbhakāro’ti. ‘Lābhā, bhante, ghaṭikārassa kumbhakārassa, suladdhā, bhante, ghaṭikārassa kumbhakārassa yassa bhagavā evaṃ abhivissattho’’’ti.

292. ‘‘Atha kho, ānanda, kikī kāsirājā ghaṭikārassa kumbhakārassa pañcamattāni taṇḍulavāhasatāni pāhesi paṇḍupuṭakassa sālino tadupiyañca sūpeyyaṃ. Atha kho te, ānanda, rājapurisā ghaṭikāraṃ kumbhakāraṃ upasaṅkamitvā etadavocuṃ – ‘imāni kho, bhante, pañcamattāni taṇḍulavāhasatāni kikinā kāsirājena pahitāni paṇḍupuṭakassa sālino tadupiyañca sūpeyyaṃ. Tāni, bhante, paṭiggaṇhathā’ti [patiggaṇhātūti (sī. pī.), paṭiggaṇhātūti (syā. kaṃ.)]. ‘Rājā kho bahukicco bahukaraṇīyo. Alaṃ me! Raññova hotū’ti. Siyā kho pana te, ānanda, evamassa – ‘añño nūna tena samayena jotipālo māṇavo ahosī’ti. Na kho panetaṃ, ānanda, evaṃ daṭṭhabbaṃ. Ahaṃ tena samayena jotipālo māṇavo ahosi’’nti.

Idamavoca bhagavā. Attamano āyasmā ānando bhagavato bhāsitaṃ abhinandīti.

Ghaṭikārasuttaṃ niṭṭhitaṃ paṭhamaṃ.

2. Raṭṭhapālasuttaṃ



这是对应的简体中文直译:
291. "大王,有一次我仍住在名叫韦伽林伽的村镇。那时,小屋漏雨了。大王,于是我对比丘们说:'比丘们,去伽提迦罗陶师家看看有没有草。'大王,那些比丘对我说:'世尊,伽提迦罗陶师家里没有草,但他的工作棚有草顶。''比丘们,去把伽提迦罗陶师工作棚的草拆下来。'大王,于是那些比丘拆下了伽提迦罗陶师工作棚的草。大王,伽提迦罗陶师的父母对那些比丘说:'谁在拆工作棚的草?''姐妹,是比丘们,因为迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者的小屋漏雨了。''拿去吧,尊者们,拿去吧,善面者们。'大王,然后伽提迦罗陶师回到父母那里。到了之后,对父母说:'谁拆了工作棚的草?''孩子,是比丘们,因为据说迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者的小屋漏雨了。'大王,于是伽提迦罗陶师心想:'我真有福气,我真幸运,迦叶世尊、阿罗汉、正等正觉者如此信任我。'大王,伽提迦罗陶师半个月充满喜悦和快乐,他的父母七天如此。大王,那个工作棚整整三个月都没有顶,天空作为顶,没有下雨。大王,伽提迦罗陶师就是这样的人。"
"世尊,伽提迦罗陶师有福气,世尊,伽提迦罗陶师幸运,世尊如此信任他。"
292. 阿难,于是迦尸国王基基送给伽提迦罗陶师五百车白米和相应的汤菜。阿难,那些王臣去到伽提迦罗陶师那里说:"尊者,这是迦尸国王基基送来的五百车白米和相应的汤菜。请尊者接受。""国王事务繁忙,责任重大。够了!让国王留着吧。"阿难,你可能会这样想:"那时的珠提波罗青年是别人。"阿难,不应该这样看。那时的珠提波罗青年就是我。
世尊说了这些。阿难尊者欢喜,随喜世尊所说。
第一陶师经结束。
2. 拉塔帕罗经

293. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā kurūsu cārikaṃ caramāno mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṃ yena thullakoṭṭhikaṃ [thūlakoṭṭhikaṃ (sī. syā. kaṃ. pī.)] nāma kurūnaṃ nigamo tadavasari. Assosuṃ kho thullakoṭṭhikā [thūlakoṭṭhitakā (sī. syā. kaṃ. pī.)] brāhmaṇagahapatikā – ‘‘samaṇo khalu, bho, gotamo sakyaputto sakyakulā pabbajito kurūsu cārikaṃ caramāno mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṃ thullakoṭṭhikaṃ anuppatto. Taṃ kho pana bhavantaṃ gotamaṃ evaṃ kalyāṇo kittisaddo abbhuggato – ‘itipi so bhagavā arahaṃ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato lokavidū anuttaro purisadammasārathi satthā devamanussānaṃ buddho bhagavā’ti. So imaṃ lokaṃ sadevakaṃ samārakaṃ sabrahmakaṃ sassamaṇabrāhmaṇiṃ pajaṃ sadevamanussaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā pavedeti. So dhammaṃ deseti ādikalyāṇaṃ majjhekalyāṇaṃ pariyosānakalyāṇaṃ sātthaṃ sabyañjanaṃ, kevalaparipuṇṇaṃ parisuddhaṃ brahmacariyaṃ pakāseti. Sādhu kho pana tathārūpānaṃ arahataṃ dassanaṃ hotī’’ti. Atha kho thullakoṭṭhikā brāhmaṇagahapatikā yena bhagavā tenupasaṅkamiṃsu; upasaṅkamitvā appekacce bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdiṃsu; appekacce bhagavatā saddhiṃ sammodiṃsu, sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdiṃsu; appekacce yena bhagavā tenañjaliṃ paṇāmetvā ekamantaṃ nisīdiṃsu; appekacce bhagavato santike nāmagottaṃ sāvetvā ekamantaṃ nisīdiṃsu; appekacce tuṇhībhūtā ekamantaṃ nisīdiṃsu. Ekamantaṃ nisinne kho thullakoṭṭhike brāhmaṇagahapatike bhagavā dhammiyā kathāya sandassesi samādapesi samuttejesi sampahaṃsesi.

294. Tena kho pana samayena raṭṭhapālo nāma kulaputto tasmiṃyeva thullakoṭṭhike aggakulassa [aggakulikassa (sī. syā. kaṃ. pī.)] putto tissaṃ parisāyaṃ nisinno hoti. Atha kho raṭṭhapālassa kulaputtassa etadahosi – ‘‘yathā yathā khvāhaṃ bhagavatā dhammaṃ desitaṃ ājānāmi [yathā yathā kho bhagavā dhammaṃ deseti (sī.)], nayidaṃ sukaraṃ agāraṃ ajjhāvasatā ekantaparipuṇṇaṃ ekantaparisuddhaṃ saṅkhalikhitaṃ brahmacariyaṃ carituṃ. Yaṃnūnāhaṃ kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajeyya’’nti. Atha kho thullakoṭṭhikā brāhmaṇagahapatikā bhagavatā dhammiyā kathāya sandassitā samādapitā samuttejitā sampahaṃsitā bhagavato bhāsitaṃ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā bhagavantaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā pakkamiṃsu. Atha kho raṭṭhapālo kulaputto acirapakkantesu thullakoṭṭhikesu brāhmaṇagahapatikesu yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho raṭṭhapālo kulaputto bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘yathā yathāhaṃ, bhante, bhagavatā dhammaṃ desitaṃ ājānāmi, nayidaṃ sukaraṃ agāraṃ ajjhāvasatā ekantaparipuṇṇaṃ ekantaparisuddhaṃ saṅkhalikhitaṃ brahmacariyaṃ carituṃ. Icchāmahaṃ, bhante, kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajituṃ. Labheyyāhaṃ, bhante, bhagavato santike pabbajjaṃ, labheyyaṃ upasampadaṃ. Pabbājetu maṃ bhagavā’’ti [ettha ‘‘labheyyāhaṃ…pe… upasampadaṃ’’ti vākyadvayaṃ sabbesupi mūlapotthakesu dissati, pārājikapāḷiyaṃ pana sudinnabhāṇavāre etaṃ natthi. ‘‘pabbājetu maṃ bhagavā’’ti idaṃ pana vākyaṃ marammapotthake yeva dissati, pārājikapāḷiyañca tadeva atthi]. ‘‘Anuññātosi pana tvaṃ, raṭṭhapāla, mātāpitūhi agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāyā’’ti? ‘‘Na khohaṃ, bhante, anuññāto mātāpitūhi agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāyā’’ti. ‘‘Na kho, raṭṭhapāla, tathāgatā ananuññātaṃ mātāpitūhi puttaṃ pabbājentī’’ti. ‘‘Svāhaṃ, bhante, tathā karissāmi yathā maṃ mātāpitaro anujānissanti agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāyā’’ti.



这是对应的简体中文直译:
293. 如是我闻。一时,世尊与大比丘僧团一起在俱卢国游行,到达了俱卢人的一个名叫图拉科提卡的村镇。图拉科提卡的婆罗门居士们听说:"朋友们,沙门乔达摩,释迦族人,从释迦族出家,与大比丘僧团一起在俱卢国游行,已到达图拉科提卡。关于这位乔达摩尊者,有这样美好的名声传开:'这位世尊是阿罗汉、正等正觉者、明行足、善逝、世间解、无上士、调御丈夫、天人师、佛陀、世尊。'他以自己的智慧证悟并宣说这个有天、魔、梵天的世界,这个有沙门、婆罗门、天、人的众生界。他宣说的法初善、中善、后善,有义有文,显示完全圆满清净的梵行。见到这样的阿罗汉是很好的。"于是图拉科提卡的婆罗门居士们去到世尊那里。到了之后,有些人向世尊礼拜,然后坐在一旁;有些人与世尊互相问候,寒暄礼貌的交谈后,坐在一旁;有些人向世尊合掌,然后坐在一旁;有些人在世尊面前报上自己的姓名,然后坐在一旁;有些人默默地坐在一旁。世尊以法义开示、教导、鼓励、令欢喜坐在一旁的图拉科提卡婆罗门居士们。
294. 那时,在那个图拉科提卡村中,有一位名叫拉塔帕罗的贵族子弟,是最高贵家族的儿子,坐在那个集会中。拉塔帕罗贵族子弟心想:"据我所理解的世尊所说的法,在家生活很难修习完全圆满、完全清净、如贝壳般光洁的梵行。我应该剃除须发,披上袈裟,从在家出家。"于是图拉科提卡的婆罗门居士们听了世尊以法义的开示、教导、鼓励、令欢喜后,欢喜赞叹世尊所说,从座位上起身,向世尊礼拜,右绕后离开。拉塔帕罗贵族子弟在图拉科提卡婆罗门居士们离开不久后,去到世尊那里。到了之后,向世尊礼拜,然后坐在一旁。坐在一旁的拉塔帕罗贵族子弟对世尊说:"世尊,据我所理解的世尊所说的法,在家生活很难修习完全圆满、完全清净、如贝壳般光洁的梵行。世尊,我想剃除须发,披上袈裟,从在家出家。世尊,愿我能在世尊座下出家,受具足戒。请世尊让我出家。""拉塔帕罗,你的父母允许你从在家出家吗?""世尊,我的父母不允许我从在家出家。""拉塔帕罗,如来不会让未经父母允许的儿子出家。""那么,世尊,我会设法让父母允许我从在家出家。"

295. Atha kho raṭṭhapālo kulaputto uṭṭhāyāsanā bhagavantaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā yena mātāpitaro tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā mātāpitaro etadavoca – ‘‘ammatātā, yathā yathāhaṃ bhagavatā dhammaṃ desitaṃ ājānāmi, nayidaṃ sukaraṃ agāraṃ ajjhāvasatā ekantaparipuṇṇaṃ ekantaparisuddhaṃ saṅkhalikhitaṃ brahmacariyaṃ carituṃ. Icchāmahaṃ kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajituṃ. Anujānātha maṃ agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāyā’’ti. Evaṃ vutte, raṭṭhapālassa kulaputtassa mātāpitaro raṭṭhapālaṃ kulaputtaṃ etadavocuṃ – ‘‘tvaṃ khosi, tāta raṭṭhapāla, amhākaṃ ekaputtako piyo manāpo sukhedhito sukhaparibhato [sukhaparihato (syā. kaṃ. ka.) (ehi tvaṃ tāta raṭṭhapāla bhuñja ca piva ca paricāre hi ca, bhuñjanto pivanto paricārento kāme paribhuñjanto puññāni karonto abhiramassu, na taṃ mayaṃ anujānāma agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāya,) sabbattha dissati, sudinnakaṇḍe pana natthi, aṭṭhakathāsupi na dassitaṃ]. Na tvaṃ, tāta raṭṭhapāla , kassaci dukkhassa jānāsi. Maraṇenapi te mayaṃ akāmakā vinā bhavissāma. Kiṃ pana mayaṃ taṃ jīvantaṃ anujānissāma agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāyā’’ti? Dutiyampi kho raṭṭhapālo kulaputto…pe… tatiyampi kho raṭṭhapālo kulaputto mātāpitaro etadavoca – ‘‘ammatātā, yathā yathāhaṃ bhagavatā dhammaṃ desitaṃ ājānāmi, nayidaṃ sukaraṃ agāraṃ ajjhāvasatā ekantaparipuṇṇaṃ ekantaparisuddhaṃ saṅkhalikhitaṃ brahmacariyaṃ carituṃ. Icchāmahaṃ kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajituṃ. Anujānātha maṃ agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāyā’’ti. Tatiyampi kho raṭṭhapālassa kulaputtassa mātāpitaro raṭṭhapālaṃ kulaputtaṃ etadavocuṃ – ‘‘tvaṃ khosi, tāta raṭṭhapāla, amhākaṃ ekaputtako piyo manāpo sukhedhito sukhaparibhato. Na tvaṃ, tāta raṭṭhapāla, kassaci dukkhassa jānāsi. Maraṇenapi te mayaṃ akāmakā vinā bhavissāma. Kiṃ pana mayaṃ taṃ jīvantaṃ anujānissāma agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāyā’’ti?



这是对应的简体中文直译:
295. 于是拉塔帕罗贵族子弟从座位上起身,向世尊礼拜,右绕后,去到父母那里。到了之后,对父母说:"父母亲,据我所理解的世尊所说的法,在家生活很难修习完全圆满、完全清净、如贝壳般光洁的梵行。我想剃除须发,披上袈裟,从在家出家。请允许我从在家出家。"这样说后,拉塔帕罗贵族子弟的父母对拉塔帕罗贵族子弟说:"孩子拉塔帕罗,你是我们唯一的儿子,亲爱的、可爱的,在安乐中长大,在安乐中生活。孩子拉塔帕罗,你不知道任何痛苦。即使死亡,我们也不愿与你分离。我们怎么可能允许你活着时从在家出家呢?"拉塔帕罗贵族子弟第二次...第三次对父母说:"父母亲,据我所理解的世尊所说的法,在家生活很难修习完全圆满、完全清净、如贝壳般光洁的梵行。我想剃除须发,披上袈裟,从在家出家。请允许我从在家出家。"拉塔帕罗贵族子弟的父母第三次对拉塔帕罗贵族子弟说:"孩子拉塔帕罗,你是我们唯一的儿子,亲爱的、可爱的,在安乐中长大,在安乐中生活。孩子拉塔帕罗,你不知道任何痛苦。即使死亡,我们也不愿与你分离。我们怎么可能允许你活着时从在家出家呢?"

296. Atha kho raṭṭhapālo kulaputto – ‘‘na maṃ mātāpitaro anujānanti agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāyā’’ti tattheva anantarahitāya bhūmiyā nipajji – ‘‘idheva me maraṇaṃ bhavissati pabbajjā vā’’ti. Atha kho raṭṭhapālo kulaputto ekampi bhattaṃ na bhuñji, dvepi bhattāni na bhuñji, tīṇipi bhattāni na bhuñji, cattāripi bhattāni na bhuñji, pañcapi bhattāni na bhuñji, chapi bhattāni na bhuñji, sattapi bhattāni na bhuñji. Atha kho raṭṭhapālassa kulaputtassa mātāpitaro raṭṭhapālaṃ kulaputtaṃ etadavocuṃ – ‘‘tvaṃ khosi, tāta raṭṭhapāla, amhākaṃ ekaputtako piyo manāpo sukhedhito sukhaparibhato. Na tvaṃ, tāta raṭṭhapāla, kassaci, dukkhassa jānāsi [‘‘maraṇenapi te…pe… pabbajjāyā’’ti vākyadvayaṃ sī. syā. kaṃ. pī. potthakesu dutiyaṭṭhāne yeva dissati, pārājikapāḷiyaṃ pana paṭhamaṭṭhāne yeva dissati. tasmā idha dutiyaṭṭhāne punāgataṃ adhikaṃ viya dissati]. Maraṇenapi te mayaṃ akāmakā vinā bhavissāma. Kiṃ pana mayaṃ taṃ jīvantaṃ anujānissāma agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāya. Uṭṭhehi, tāta raṭṭhapāla, bhuñja ca piva ca paricārehi ca; bhuñjanto pivanto paricārento kāme paribhuñjanto puññāni karonto abhiramassu. Na taṃ mayaṃ anujānāma agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāya [‘‘maraṇenapi te…pe… pabbajāyā’’ti vākyadvayaṃ sī. syā. kaṃ. pī. potthakesu dutiyaṭṭhāne yeva dissati, pārājikapāḷiyaṃ pana paṭhamaṭṭhāne yeva dissati. tasmā idha dutiyaṭṭhāne punāgataṃ adhikaṃ viya dissati]. Maraṇenapi te mayaṃ akāmakā vinā bhavissāma. Kiṃ pana mayaṃ taṃ jīvantaṃ anujānissāma agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāyā’’ti? Evaṃ vutte, raṭṭhapālo kulaputto tuṇhī ahosi. Dutiyampi kho raṭṭhapālassa kulaputtassa mātāpitaro raṭṭhapālaṃ kulaputtaṃ etadavocuṃ…pe… dutiyampi kho raṭṭhapālo kulaputto tuṇhī ahosi. Tatiyampi kho raṭṭhapālassa kulaputtassa mātāpitaro raṭṭhapālaṃ kulaputtaṃ etadavocuṃ – ‘‘tvaṃ khosi, tāta raṭṭhapāla, amhākaṃ ekaputtako piyo manāpo sukhedhito sukhaparibhato. Na tvaṃ, tāta raṭṭhapāla, kassaci dukkhassa jānāsi. Maraṇenapi te mayaṃ akāmakā vinā bhavissāma, kiṃ pana mayaṃ taṃ jīvantaṃ anujānissāma agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāya. Uṭṭhehi, tāta raṭṭhapāla, bhuñja ca piva ca paricārehi ca; bhuñjanto pivanto paricārento kāme paribhuñjanto puññāni karonto abhiramassu. Na taṃ mayaṃ anujānāma agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāya. Maraṇenapi te mayaṃ akāmakā vinā bhavissāma . Kiṃ pana mayaṃ taṃ jīvantaṃ anujānissāma agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāyā’’ti? Tatiyampi kho raṭṭhapālo kulaputto tuṇhī ahosi.



这是对应的简体中文直译:
296. 于是拉塔帕罗贵族子弟想:"父母不允许我从在家出家。"就在那里躺在地上,说:"我要么在这里死去,要么出家。"于是拉塔帕罗贵族子弟不吃一顿饭,不吃两顿饭,不吃三顿饭,不吃四顿饭,不吃五顿饭,不吃六顿饭,不吃七顿饭。于是拉塔帕罗贵族子弟的父母对拉塔帕罗贵族子弟说:"孩子拉塔帕罗,你是我们唯一的儿子,亲爱的、可爱的,在安乐中长大,在安乐中生活。孩子拉塔帕罗,你不知道任何痛苦。即使死亡,我们也不愿与你分离。我们怎么可能允许你活着时从在家出家呢?起来吧,孩子拉塔帕罗,吃饭、喝水、享乐吧;吃喝享乐,享受欲乐,行善,快乐生活吧。我们不允许你从在家出家。即使死亡,我们也不愿与你分离。我们怎么可能允许你活着时从在家出家呢?"这样说后,拉塔帕罗贵族子弟保持沉默。拉塔帕罗贵族子弟的父母第二次对拉塔帕罗贵族子弟说...拉塔帕罗贵族子弟第二次保持沉默。拉塔帕罗贵族子弟的父母第三次对拉塔帕罗贵族子弟说:"孩子拉塔帕罗,你是我们唯一的儿子,亲爱的、可爱的,在安乐中长大,在安乐中生活。孩子拉塔帕罗,你不知道任何痛苦。即使死亡,我们也不愿与你分离,我们怎么可能允许你活着时从在家出家呢?起来吧,孩子拉塔帕罗,吃饭、喝水、享乐吧;吃喝享乐,享受欲乐,行善,快乐生活吧。我们不允许你从在家出家。即使死亡,我们也不愿与你分离。我们怎么可能允许你活着时从在家出家呢?"拉塔帕罗贵族子弟第三次保持沉默。

297. Atha kho raṭṭhapālassa kulaputtassa sahāyakā yena raṭṭhapālo kulaputto tenupasaṅkamiṃsu; upasaṅkamitvā raṭṭhapālaṃ kulaputtaṃ etadavocuṃ – ‘‘tvaṃ khosi [tvaṃ kho (sī. pī.)], samma raṭṭhapāla, mātāpitūnaṃ ekaputtako piyo manāpo sukhedhito sukhaparibhato. Na tvaṃ, samma raṭṭhapāla, kassaci dukkhassa jānāsi. Maraṇenapi te mātāpitaro akāmakā vinā bhavissanti. Kiṃ pana te taṃ jīvantaṃ anujānissanti agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāya. Uṭṭhehi, samma raṭṭhapāla, bhuñja ca piva ca paricārehi ca; bhuñjanto pivanto paricārento kāme paribhuñjanto puññāni karonto abhiramassu. Na taṃ mātāpitaro anujānissanti [anujānanti (sī. syā. kaṃ. pī.)] agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāya. Maraṇenapi te mātāpitaro akāmakā vinā bhavissanti. Kiṃ pana te taṃ jīvantaṃ anujānissanti agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāyā’’ti? Evaṃ vutte, raṭṭhapālo kulaputto tuṇhī ahosi. Dutiyampi kho… tatiyampi kho raṭṭhapālassa kulaputtassa sahāyakā raṭṭhapālaṃ kulaputtaṃ etadavocuṃ – ‘‘tvaṃ khosi, samma raṭṭhapāla, mātāpitūnaṃ ekaputtako piyo manāpo sukhedhito sukhaparibhato, na tvaṃ, samma raṭṭhapāla, kassaci dukkhassa jānāsi, maraṇenapi te mātāpitaro akāmakā vinā bhavissanti. Kiṃ pana te taṃ jīvantaṃ anujānissanti agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāya? Uṭṭhehi, samma raṭṭhapāla, bhuñja ca piva ca paricārehi ca, bhuñjanto pivanto paricārento kāme paribhuñjanto puññāni karonto abhiramassu. Na taṃ mātāpitaro anujānissanti agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāya, maraṇenapi te mātāpitaro akāmakā vinā bhavissanti. Kiṃ pana te taṃ jīvantaṃ anujānissanti agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāyā’’ti? Tatiyampi kho raṭṭhapālo kulaputto tuṇhī ahosi.

298. Atha kho raṭṭhapālassa kulaputtassa sahāyakā yena raṭṭhapālassa kulaputtassa mātāpitaro tenupasaṅkamiṃsu; upasaṅkamitvā raṭṭhapālassa kulaputtassa mātāpitaro etadavocuṃ – ‘‘ammatātā, eso raṭṭhapālo kulaputto tattheva anantarahitāya bhūmiyā nipanno – ‘idheva me maraṇaṃ bhavissati pabbajjā vā’ti. Sace tumhe raṭṭhapālaṃ kulaputtaṃ nānujānissatha agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāya, tattheva [tatthevassa (sī.)] maraṇaṃ āgamissati. Sace pana tumhe raṭṭhapālaṃ kulaputtaṃ anujānissatha agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāya, pabbajitampi naṃ dakkhissatha. Sace raṭṭhapālo kulaputto nābhiramissati agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāya, kā tassa [kā cassa (sī.)] aññā gati bhavissati? Idheva paccāgamissati. Anujānātha raṭṭhapālaṃ kulaputtaṃ agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāyā’’ti. ‘‘Anujānāma, tātā, raṭṭhapālaṃ kulaputtaṃ agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāya. Pabbajitena ca pana [pana te (syā. kaṃ. ka.)] mātāpitaro uddassetabbā’’ti. Atha kho raṭṭhapālassa kulaputtassa sahāyakā yena raṭṭhapālo kulaputto tenupasaṅkamiṃsu; upasaṅkamitvā raṭṭhapālaṃ kulaputtaṃ etadavocuṃ – ‘‘uṭṭhehi, samma raṭṭhapāla [‘‘tvaṃ khosi samma raṭṭhapāla mātāpitūnaṃ ekaputtako piyo manāpo sukhedhito sukhaparihato, na tvaṃ samma raṭṭhapāla kassaci dukkhassa jānāsi, uṭṭhehi samma raṭṭhapāla bhuñja ca piva ca paricārehi ca, bhuñjanto pivanto paricārento kāme paribhuñjanto puññāni karonto abhiramassu, (sī. pī. ka.)], anuññātosi mātāpitūhi agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāya. Pabbajitena ca pana te mātāpitaro uddassetabbā’’ti.



这是对应的简体中文直译:
297. 于是拉塔帕罗贵族子弟的朋友们来到拉塔帕罗贵族子弟那里。到了之后,对拉塔帕罗贵族子弟说:"朋友拉塔帕罗,你是父母唯一的儿子,亲爱的、可爱的,在安乐中长大,在安乐中生活。朋友拉塔帕罗,你不知道任何痛苦。即使死亡,你的父母也不愿与你分离。他们怎么可能允许你活着时从在家出家呢?起来吧,朋友拉塔帕罗,吃饭、喝水、享乐吧;吃喝享乐,享受欲乐,行善,快乐生活吧。你的父母不会允许你从在家出家。即使死亡,你的父母也不愿与你分离。他们怎么可能允许你活着时从在家出家呢?"这样说后,拉塔帕罗贵族子弟保持沉默。第二次...第三次拉塔帕罗贵族子弟的朋友们对拉塔帕罗贵族子弟说:"朋友拉塔帕罗,你是父母唯一的儿子,亲爱的、可爱的,在安乐中长大,在安乐中生活。朋友拉塔帕罗,你不知道任何痛苦。即使死亡,你的父母也不愿与你分离。他们怎么可能允许你活着时从在家出家呢?起来吧,朋友拉塔帕罗,吃饭、喝水、享乐吧;吃喝享乐,享受欲乐,行善,快乐生活吧。你的父母不会允许你从在家出家。即使死亡,你的父母也不愿与你分离。他们怎么可能允许你活着时从在家出家呢?"拉塔帕罗贵族子弟第三次保持沉默。
298. 于是拉塔帕罗贵族子弟的朋友们去到拉塔帕罗贵族子弟的父母那里。到了之后,对拉塔帕罗贵族子弟的父母说:"父母亲,这个拉塔帕罗贵族子弟就躺在那里的地上,说:'我要么在这里死去,要么出家。'如果你们不允许拉塔帕罗贵族子弟从在家出家,他就会在那里死去。如果你们允许拉塔帕罗贵族子弟从在家出家,你们还能见到他出家后的样子。如果拉塔帕罗贵族子弟对出家生活不满意,他还有什么其他去处呢?他会回到这里来。请允许拉塔帕罗贵族子弟从在家出家。""孩子们,我们允许拉塔帕罗贵族子弟从在家出家。但出家后他必须来看望父母。"于是拉塔帕罗贵族子弟的朋友们去到拉塔帕罗贵族子弟那里。到了之后,对拉塔帕罗贵族子弟说:"起来吧,朋友拉塔帕罗,你的父母已经允许你从在家出家。但出家后你必须来看望父母。"

299. Atha kho raṭṭhapālo kulaputto uṭṭhahitvā balaṃ gāhetvā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho raṭṭhapālo kulaputto bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘anuññāto ahaṃ, bhante, mātāpitūhi agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāya. Pabbājetu maṃ bhagavā’’ti. Alattha kho raṭṭhapālo kulaputto bhagavato santike pabbajjaṃ, alattha upasampadaṃ. Atha kho bhagavā acirūpasampanne āyasmante raṭṭhapāle aḍḍhamāsūpasampanne thullakoṭṭhike yathābhirantaṃ viharitvā yena sāvatthi tena cārikaṃ pakkāmi. Anupubbena cārikaṃ caramāno yena sāvatthi tadavasari. Tatra sudaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Atha kho āyasmā raṭṭhapālo eko vūpakaṭṭho appamatto ātāpī pahitatto viharanto nacirasseva – yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ – brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihāsi. ‘Khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyā’ti abbhaññāsi. Aññataro kho panāyasmā raṭṭhapālo arahataṃ ahosi.

Atha kho āyasmā raṭṭhapālo yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho āyasmā raṭṭhapālo bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘icchāmahaṃ, bhante, mātāpitaro uddassetuṃ, sace maṃ bhagavā anujānātī’’ti. Atha kho bhagavā āyasmato raṭṭhapālassa cetasā ceto paricca [cetoparivitakkaṃ (sī. pī.)] manasākāsi. Yathā [yadā (sī. pī.)] bhagavā aññāsi – ‘‘abhabbo kho raṭṭhapālo kulaputto sikkhaṃ paccakkhāya hīnāyāvattitu’’nti, atha kho bhagavā āyasmantaṃ raṭṭhapālaṃ etadavoca – ‘‘yassadāni tvaṃ, raṭṭhapāla, kālaṃ maññasī’’ti. Atha kho āyasmā raṭṭhapālo uṭṭhāyāsanā bhagavantaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā senāsanaṃ saṃsāmetvā pattacīvaramādāya yena thullakoṭṭhikaṃ tena cārikaṃ pakkāmi. Anupubbena cārikaṃ caramāno yena thullakoṭṭhiko tadavasari. Tatra sudaṃ āyasmā raṭṭhapālo thullakoṭṭhike viharati rañño korabyassa migacīre. Atha kho āyasmā raṭṭhapālo pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya thullakoṭṭhikaṃ piṇḍāya pāvisi. Thullakoṭṭhike sapadānaṃ piṇḍāya caramāno yena sakapitu nivesanaṃ tenupasaṅkami. Tena kho pana samayena āyasmato raṭṭhapālassa pitā majjhimāya dvārasālāya ullikhāpeti. Addasā kho āyasmato raṭṭhapālassa pitā āyasmantaṃ raṭṭhapālaṃ dūratova āgacchantaṃ. Disvāna etadavoca – ‘‘imehi muṇḍakehi samaṇakehi amhākaṃ ekaputtako piyo manāpo pabbājito’’ti . Atha kho āyasmā raṭṭhapālo sakapitu nivesane neva dānaṃ alattha na paccakkhānaṃ; aññadatthu akkosameva alattha. Tena kho pana samayena āyasmato raṭṭhapālassa ñātidāsī ābhidosikaṃ kummāsaṃ chaḍḍetukāmā hoti. Atha kho āyasmā raṭṭhapālo taṃ ñātidāsiṃ etadavoca – ‘‘sacetaṃ, bhagini, chaḍḍanīyadhammaṃ, idha me patte ākirā’’ti. Atha kho āyasmato raṭṭhapālassa ñātidāsī taṃ ābhidosikaṃ kummāsaṃ āyasmato raṭṭhapālassa patte ākirantī hatthānañca pādānañca sarassa ca nimittaṃ aggahesi.



这是对应的简体中文直译:
299. 于是拉塔帕罗贵族子弟起身,恢复了力气,去到世尊那里。到了之后,向世尊礼拜,然后坐在一旁。坐在一旁的拉塔帕罗贵族子弟对世尊说:"世尊,我的父母已经允许我从在家出家。请世尊让我出家。"拉塔帕罗贵族子弟在世尊座下得到了出家,得到了具足戒。世尊在尊者拉塔帕罗受具足戒半个月后,在图拉科提卡住了一段时间后,向舍卫城出发游行。他渐次游行,到达了舍卫城。在那里,世尊住在舍卫城的祇树给孤独园。那时,尊者拉塔帕罗独处、远离、不放逸、热心、专注地生活,不久就 - 为了这个目的,善男子正确地从在家出家 - 在现法中以自己的智慧证得无上梵行的终极,并安住其中。他了知:"生已尽,梵行已立,所作已办,不受后有。"尊者拉塔帕罗成为阿罗汉之一。
于是尊者拉塔帕罗去到世尊那里。到了之后,向世尊礼拜,然后坐在一旁。坐在一旁的尊者拉塔帕罗对世尊说:"世尊,我想去看望父母,如果世尊允许的话。"于是世尊以心观察尊者拉塔帕罗的心。当世尊知道:"拉塔帕罗贵族子弟不可能舍弃学处回归低劣生活"时,世尊对尊者拉塔帕罗说:"拉塔帕罗,你认为现在是时候了。"于是尊者拉塔帕罗从座位上起身,向世尊礼拜,右绕后,收拾住处,拿着钵和衣,向图拉科提卡出发游行。他渐次游行,到达了图拉科提卡。在那里,尊者拉塔帕罗住在图拉科提卡的拘楼王鹿苑。那时,尊者拉塔帕罗在上午穿好衣服,拿着钵和衣,进入图拉科提卡乞食。他在图拉科提卡挨家挨户乞食,来到自己父亲的家。那时,尊者拉塔帕罗的父亲正在中门厅梳理头发。尊者拉塔帕罗的父亲远远地看到尊者拉塔帕罗走来。看到后说:"这些秃头沙门使我们唯一亲爱可爱的儿子出家了。"于是尊者拉塔帕罗在自己父亲的家里既没有得到布施,也没有得到拒绝;相反,只得到了辱骂。那时,尊者拉塔帕罗的一个女仆想要倒掉隔夜的酸粥。于是尊者拉塔帕罗对那个女仆说:"姐妹,如果这是要丢弃的东西,请倒在我的钵里。"于是尊者拉塔帕罗的那个女仆在把隔夜的酸粥倒入尊者拉塔帕罗的钵时,注意到了他的手、脚和声音的特征。

300. Atha kho āyasmato raṭṭhapālassa ñātidāsī yenāyasmato raṭṭhapālassa mātā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmato raṭṭhapālassa mātaraṃ etadavoca – ‘‘yaggheyye, jāneyyāsi – ‘ayyaputto raṭṭhapālo anuppatto’’’ti. ‘‘Sace, je, saccaṃ bhaṇasi, adāsiṃ taṃ karomī’’ti [saccaṃ vadasi, adāsī bhavasīti (sī. pī.), saccaṃ vadasi, adāsī bhavissasi (ka.)]. Atha kho āyasmato raṭṭhapālassa mātā yenāyasmato raṭṭhapālassa pitā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmato raṭṭhapālassa pitaraṃ etadavoca – ‘‘yagghe, gahapati, jāneyyāsi – ‘raṭṭhapālo kira kulaputto anuppatto’’’ti? Tena kho pana samayena āyasmā raṭṭhapālo taṃ ābhidosikaṃ kummāsaṃ aññataraṃ kuṭṭamūlaṃ [kuḍḍaṃ (sī. syā. kaṃ. pī.)] nissāya paribhuñjati. Atha kho āyasmato raṭṭhapālassa pitā yenāyasmā raṭṭhapālo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṃ raṭṭhapālaṃ etadavoca – ‘‘atthi nāma, tāta raṭṭhapāla, ābhidosikaṃ kummāsaṃ paribhuñjissasi? Nanu, tāta raṭṭhapāla, sakaṃ gehaṃ gantabba’’nti? ‘‘Kuto no, gahapati, amhākaṃ gehaṃ agārasmā anagāriyaṃ pabbajitānaṃ? Anagārā mayaṃ, gahapati. Agamamha kho te, gahapati, gehaṃ, tattha neva dānaṃ alatthamha na paccakkhānaṃ; aññadatthu akkosameva alatthamhā’’ti. ‘‘Ehi, tāta raṭṭhapāla, gharaṃ gamissāmā’’ti. ‘‘Alaṃ, gahapati, kataṃ me ajja bhattakiccaṃ’’. ‘‘Tena hi, tāta raṭṭhapāla, adhivāsehi svātanāya bhatta’’nti. Adhivāsesi kho āyasmā raṭṭhapālo tuṇhībhāvena. Atha kho āyasmato raṭṭhapālassa pitā āyasmato raṭṭhapālassa adhivāsanaṃ viditvā yena sakaṃ nivesanaṃ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā mahantaṃ hiraññasuvaṇṇassa puñjaṃ kārāpetvā kilañjehi paṭicchādetvā āyasmato raṭṭhapālassa purāṇadutiyikā āmantesi – ‘‘etha tumhe, vadhuyo, yena alaṅkārena alaṅkatā pubbe raṭṭhapālassa kulaputtassa piyā hotha manāpā tena alaṅkārena alaṅkarothā’’ti.

301. Atha kho āyasmato raṭṭhapālassa pitā tassā rattiyā accayena sake nivesane paṇītaṃ khādanīyaṃ bhojanīyaṃ paṭiyādāpetvā āyasmato raṭṭhapālassa kālaṃ ārocesi – ‘‘kālo, tāta raṭṭhapāla, niṭṭhitaṃ bhatta’’nti. Atha kho āyasmā raṭṭhapālo pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya yena sakapitu nivesanaṃ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdi. Atha kho āyasmato raṭṭhapālassa pitā taṃ hiraññasuvaṇṇassa puñjaṃ vivarāpetvā āyasmantaṃ raṭṭhapālaṃ etadavoca – ‘‘idaṃ te, tāta raṭṭhapāla, mātu mattikaṃ dhanaṃ, aññaṃ pettikaṃ, aññaṃ pitāmahaṃ. Sakkā, tāta raṭṭhapāla, bhoge ca bhuñjituṃ puññāni ca kātuṃ. Ehi tvaṃ, tāta raṭṭhapāla [raṭṭhapāla sikkhaṃ paccakkhāya (sabbattha)], hīnāyāvattitvā bhoge ca bhuñjassu puññāni ca karohī’’ti. ‘‘Sace me tvaṃ, gahapati, vacanaṃ kareyyāsi, imaṃ hiraññasuvaṇṇassa puñjaṃ sakaṭe āropetvā nibbāhāpetvā majjhegaṅgāya nadiyā sote opilāpeyyāsi. Taṃ kissa hetu? Ye uppajjissanti hi te, gahapati, tatonidānaṃ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti. Atha kho āyasmato raṭṭhapālassa purāṇadutiyikā paccekaṃ pādesu gahetvā āyasmantaṃ raṭṭhapālaṃ etadavocuṃ – ‘‘kīdisā nāma tā, ayyaputta, accharāyo yāsaṃ tvaṃ hetu brahmacariyaṃ carasī’’ti? ‘‘Na kho mayaṃ, bhaginī, accharānaṃ hetu brahmacariyaṃ carāmā’’ti. ‘‘Bhaginivādena no ayyaputto raṭṭhapālo samudācaratī’’ti tā tattheva mucchitā papatiṃsu. Atha kho āyasmā raṭṭhapālo pitaraṃ etadavoca – ‘‘sace, gahapati, bhojanaṃ dātabbaṃ, detha; mā no viheṭhethā’’ti. ‘‘Bhuñja, tāta raṭṭhapāla, niṭṭhitaṃ bhatta’’nti. Atha kho āyasmato raṭṭhapālassa pitā āyasmantaṃ raṭṭhapālaṃ paṇītena khādanīyena bhojanīyena sahatthā santappesi sampavāresi.



这是对应的简体中文直译:
300. 于是尊者拉塔帕罗的那个女仆去到尊者拉塔帕罗的母亲那里。到了之后,对尊者拉塔帕罗的母亲说:"夫人,请知道,'少爷拉塔帕罗回来了'。""女儿,如果你说的是实话,我就让你自由。"于是尊者拉塔帕罗的母亲去到尊者拉塔帕罗的父亲那里。到了之后,对尊者拉塔帕罗的父亲说:"居士先生,请知道,'据说拉塔帕罗贵族子弟回来了'。"那时,尊者拉塔帕罗靠着一堵墙在吃那隔夜的酸粥。于是尊者拉塔帕罗的父亲去到尊者拉塔帕罗那里。到了之后,对尊者拉塔帕罗说:"孩子拉塔帕罗,你怎么会吃隔夜的酸粥呢?孩子拉塔帕罗,难道不应该回自己家吗?""居士,我们从在家出家的人哪里有家呢?居士,我们是无家者。居士,我们去了你的家,在那里既没有得到布施,也没有得到拒绝;相反,只得到了辱骂。""来吧,孩子拉塔帕罗,我们回家。""够了,居士,我今天的用餐已经完成了。""那么,孩子拉塔帕罗,请接受明天的供养。"尊者拉塔帕罗以沉默表示同意。于是尊者拉塔帕罗的父亲知道尊者拉塔帕罗同意后,回到自己家。到了之后,让人堆起一大堆金银,用草席盖住,然后叫来尊者拉塔帕罗的前妻们说:"来吧,儿媳们,你们以前用什么装饰使拉塔帕罗贵族子弟喜爱,现在就用那种装饰来装饰自己。"
301. 那天夜里过后,尊者拉塔帕罗的父亲在自己家里准备了美味的硬食软食,然后通知尊者拉塔帕罗说:"孩子拉塔帕罗,时候到了,饭已经准备好了。"于是尊者拉塔帕罗在上午穿好衣服,拿着钵和衣,去到自己父亲的家。到了之后,坐在准备好的座位上。于是尊者拉塔帕罗的父亲让人揭开那堆金银,对尊者拉塔帕罗说:"孩子拉塔帕罗,这是你母亲的财产,那是父亲的,另外那是祖父的。孩子拉塔帕罗,你可以享受财富,也可以行善。来吧,孩子拉塔帕罗,回归低劣生活,享受财富,行善吧。""居士,如果你听我的话,就把这堆金银装上车,运走,倒入恒河中流。为什么呢?因为,居士,由此而生的忧、悲、苦、忧、恼将会降临到你身上。"于是尊者拉塔帕罗的前妻们各自抱住他的脚,对尊者拉塔帕罗说:"少爷,那些天女是什么样子,你为了她们而修梵行呢?""姐妹们,我们不是为了天女而修梵行。""少爷拉塔帕罗称呼我们为姐妹。"她们当场昏倒在地。于是尊者拉塔帕罗对父亲说:"居士,如果要供养食物,就供养吧;不要折磨我们。""吃吧,孩子拉塔帕罗,饭已经准备好了。"于是尊者拉塔帕罗的父亲亲手以美味的硬食软食满足、饱足尊者拉塔帕罗。

302. Atha kho āyasmā raṭṭhapālo bhuttāvī onītapattapāṇī ṭhitakova imā gāthā abhāsi –

‘‘Passa cittīkataṃ bimbaṃ, arukāyaṃ samussitaṃ;

Āturaṃ bahusaṅkappaṃ, yassa natthi dhuvaṃ ṭhiti.

‘‘Passa cittīkataṃ rūpaṃ, maṇinā kuṇḍalena ca;

Aṭṭhi tacena onaddhaṃ, saha vatthebhi sobhati.

‘‘Alattakakatā pādā, mukhaṃ cuṇṇakamakkhitaṃ;

Alaṃ bālassa mohāya, no ca pāragavesino.

‘‘Aṭṭhāpadakatā kesā, nettā añjanamakkhitā;

Alaṃ bālassa mohāya, no ca pāragavesino.

‘‘Añjanīva navā [añjanīvaṇṇavā (ka.)] cittā, pūtikāyo alaṅkato;

Alaṃ bālassa mohāya, no ca pāragavesino.

‘‘Odahi migavo pāsaṃ, nāsadā vākaraṃ migo;

Bhutvā nivāpaṃ gacchāma [gacchāmi (syā. ka.)], kandante migabandhake’’ti.

Atha kho āyasmā raṭṭhapālo ṭhitakova imā gāthā bhāsitvā yena rañño korabyassa migacīraṃ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā aññatarasmiṃ rukkhamūle divāvihāraṃ nisīdi.

303. Atha kho rājā korabyo migavaṃ āmantesi – ‘‘sodhehi, samma migava, migacīraṃ uyyānabhūmiṃ; gacchāma subhūmiṃ dassanāyā’’ti. ‘‘Evaṃ, devā’’ti kho migavo rañño korabyassa paṭissutvā migacīraṃ sodhento addasa āyasmantaṃ raṭṭhapālaṃ aññatarasmiṃ rukkhamūle divāvihāraṃ nisinnaṃ. Disvāna yena rājā korabyo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā rājānaṃ korabyaṃ etadavoca – ‘‘suddhaṃ kho te, deva, migacīraṃ. Atthi cettha raṭṭhapālo nāma kulaputto imasmiṃyeva thullakoṭṭhike aggakulassa putto yassa tvaṃ abhiṇhaṃ kittayamāno ahosi, so aññatarasmiṃ rukkhamūle divāvihāraṃ nisinno’’ti. ‘‘Tena hi, samma migava, alaṃ dānajja uyyānabhūmiyā. Tameva dāni mayaṃ bhavantaṃ raṭṭhapālaṃ payirupāsissāmā’’ti. Atha kho rājā korabyo ‘‘yaṃ tattha khādanīyaṃ bhojanīyaṃ paṭiyattaṃ taṃ sabbaṃ vissajjethā’’ti vatvā bhadrāni bhadrāni yānāni yojāpetvā bhadraṃ yānaṃ abhiruhitvā bhadrehi bhadrehi yānehi thullakoṭṭhikamhā niyyāsi mahaccarājānubhāvena [mahaccā rājānubhāvena (sī.)] āyasmantaṃ raṭṭhapālaṃ dassanāya. Yāvatikā yānassa bhūmi yānena gantvā yānā paccorohitvā pattikova ussaṭāya ussaṭāya parisāya yenāyasmā raṭṭhapālo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmatā raṭṭhapālena saddhiṃ sammodi. Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ aṭṭhāsi. Ekamantaṃ ṭhito kho rājā korabyo āyasmantaṃ raṭṭhapālaṃ etadavoca – ‘‘idha bhavaṃ raṭṭhapāla hatthatthare [kaṭṭhatthare (syā. kaṃ.)] nisīdatū’’ti. ‘‘Alaṃ, mahārāja, nisīda tvaṃ; nisinno ahaṃ sake āsane’’ti. Nisīdi rājā korabyo paññatte āsane. Nisajja kho rājā korabyo āyasmantaṃ raṭṭhapālaṃ etadavoca –



这是对应的简体中文直译:
302. 于是尊者拉塔帕罗吃完饭,手离开钵,站着说了这些偈颂:
"看这装饰的身体,伤痕累累却高耸,
多病多虑,没有永恒的住处。
看这装饰的形体,以宝石和耳环,
骨头被皮包裹,衣服使之美丽。
涂红的脚,粉饰的脸,
足以迷惑愚人,不能迷惑求彼岸者。
发髻如棋盘,眼涂眼影,
足以迷惑愚人,不能迷惑求彼岸者。
如新涂的药盒,腐烂的身体装饰,
足以迷惑愚人,不能迷惑求彼岸者。
猎人设下陷阱,鹿不落入圈套,
我们吃完诱饵就走,让猎人哭泣吧。"
于是尊者拉塔帕罗站着说完这些偈颂后,去到拘楼王的鹿苑。到了之后,在一棵树下坐下来度过午后。
303. 那时,拘楼王对猎师说:"朋友猎师,清理一下鹿苑的园地;我们要去看美丽的地方。""遵命,陛下。"猎师回答拘楼王后,在清理鹿苑时看到尊者拉塔帕罗在一棵树下坐着度过午后。看到后,他去到拘楼王那里。到了之后,对拘楼王说:"陛下,鹿苑已经清理干净了。那里有一位名叫拉塔帕罗的贵族子弟,就是这个图拉科提卡最高贵家族的儿子,您经常称赞的那位,他正坐在一棵树下度过午后。""那么,朋友猎师,今天就不去园地了。现在我们去拜访尊者拉塔帕罗。"于是拘楼王说:"把准备好的所有硬食软食都分发掉",然后让人准备好优良的车辆,登上优良的车辆,以优良的车辆从图拉科提卡出发,以盛大的王者威仪去见尊者拉塔帕罗。车子能到达的地方就坐车前往,然后下车步行,带着庞大的随从去到尊者拉塔帕罗那里。到了之后,与尊者拉塔帕罗互相问候。寒暄礼貌的交谈后,站在一旁。站在一旁的拘楼王对尊者拉塔帕罗说:"请尊者拉塔帕罗坐在这张毯子上。""够了,大王,你坐吧;我已经坐在自己的座位上了。"拘楼王坐在准备好的座位上。坐下后,拘楼王对尊者拉塔帕罗说:

304. ‘‘Cattārimāni, bho raṭṭhapāla, pārijuññāni yehi pārijuññehi samannāgatā idhekacce kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti. Katamāni cattāri? Jarāpārijuññaṃ, byādhipārijuññaṃ, bhogapārijuññaṃ, ñātipārijuññaṃ. Katamañca, bho raṭṭhapāla, jarāpārijuññaṃ? Idha, bho raṭṭhapāla , ekacco jiṇṇo hoti vuḍḍho mahallako addhagato vayoanuppatto. So iti paṭisañcikkhati – ‘ahaṃ khomhi etarahi jiṇṇo vuḍḍho mahallako addhagato vayoanuppatto. Na kho pana mayā sukaraṃ anadhigataṃ vā bhogaṃ adhigantuṃ adhigataṃ vā bhogaṃ phātiṃ kātuṃ [phātikattuṃ (sī.)]. Yaṃnūnāhaṃ kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajeyya’nti. So tena jarāpārijuññena samannāgato kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajati. Idaṃ vuccati, bho raṭṭhapāla, jarāpārijuññaṃ. Bhavaṃ kho pana raṭṭhapālo etarahi daharo yuvā susukāḷakeso bhadrena yobbanena samannāgato paṭhamena vayasā. Taṃ bhoto raṭṭhapālassa jarāpārijuññaṃ natthi. Kiṃ bhavaṃ raṭṭhapālo ñatvā vā disvā vā sutvā vā agārasmā anagāriyaṃ pabbajito?

‘‘Katamañca, bho raṭṭhapāla, byādhipārijuññaṃ? Idha, bho raṭṭhapāla, ekacco ābādhiko hoti dukkhito bāḷhagilāno. So iti paṭisañcikkhati – ‘ahaṃ khomhi etarahi ābādhiko dukkhito bāḷhagilāno. Na kho pana mayā sukaraṃ anadhigataṃ vā bhogaṃ adhigantuṃ adhigataṃ vā bhogaṃ phātiṃ kātuṃ . Yaṃnūnāhaṃ kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajeyya’nti. So tena byādhipārijuññena samannāgato kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajati. Idaṃ vuccati, bho raṭṭhapāla, byādhipārijuññaṃ. Bhavaṃ kho pana raṭṭhapālo etarahi appābādho appātaṅko samavepākiniyā gahaṇiyā samannāgato nātisītāya nāccuṇhāya. Taṃ bhoto raṭṭhapālassa byādhipārijuññaṃ natthi. Kiṃ bhavaṃ raṭṭhapālo ñatvā vā disvā vā sutvā vā agārasmā anagāriyaṃ pabbajito?

‘‘Katamañca , bho raṭṭhapāla, bhogapārijuññaṃ? Idha, bho raṭṭhapāla, ekacco aḍḍho hoti mahaddhano mahābhogo. Tassa te bhogā anupubbena parikkhayaṃ gacchanti. So iti paṭisañcikkhati – ‘ahaṃ kho pubbe aḍḍho ahosiṃ mahaddhano mahābhogo. Tassa me te bhogā anupubbena parikkhayaṃ gatā. Na kho pana mayā sukaraṃ anadhigataṃ vā bhogaṃ adhigantuṃ adhigataṃ vā bhogaṃ phātiṃ kātuṃ. Yaṃnūnāhaṃ kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajeyya’nti. So tena bhogapārijuññena samannāgato kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajati. Idaṃ vuccati, bho raṭṭhapāla, bhogapārijuññaṃ. Bhavaṃ kho pana raṭṭhapālo imasmiṃyeva thullakoṭṭhike aggakulassa putto. Taṃ bhoto raṭṭhapālassa bhogapārijuññaṃ natthi. Kiṃ bhavaṃ raṭṭhapālo ñatvā vā disvā vā sutvā vā agārasmā anagāriyaṃ pabbajito?

‘‘Katamañca , bho raṭṭhapāla, ñātipārijuññaṃ? Idha, bho raṭṭhapāla, ekaccassa bahū honti mittāmaccā ñātisālohitā. Tassa te ñātakā anupubbena parikkhayaṃ gacchanti. So iti paṭisañcikkhati – ‘mamaṃ kho pubbe bahū ahesuṃ mittāmaccā ñātisālohitā. Tassa me te anupubbena parikkhayaṃ gatā. Na kho pana mayā sukaraṃ anadhigataṃ vā bhogaṃ adhigantuṃ adhigataṃ vā bhogaṃ phātiṃ kātuṃ. Yaṃnūnāhaṃ kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajeyya’nti. So tena ñātipārijuññena samannāgato kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajati. Idaṃ vuccati, bho raṭṭhapāla, ñātipārijuññaṃ. Bhoto kho pana raṭṭhapālassa imasmiṃyeva thullakoṭṭhike bahū mittāmaccā ñātisālohitā. Taṃ bhoto raṭṭhapālassa ñātipārijuññaṃ natthi. Kiṃ bhavaṃ raṭṭhapālo ñatvā vā disvā vā sutvā vā agārasmā anagāriyaṃ pabbajito?

‘‘Imāni kho, bho raṭṭhapāla, cattāri pārijuññāni, yehi pārijuññehi samannāgatā idhekacce kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti. Tāni bhoto raṭṭhapālassa natthi.

这是对应的简体中文直译:
304. "拉塔帕罗先生,有四种衰败,因为这些衰败,这里有些人剃除须发,披上袈裟,从在家出家。哪四种?衰老的衰败、疾病的衰败、财富的衰败、亲属的衰败。拉塔帕罗先生,什么是衰老的衰败?拉塔帕罗先生,这里有人年老、衰老、高龄、年迈、到了晚年。他这样思考:'我现在年老、衰老、高龄、年迈、到了晚年。我很难获得未获得的财富或增加已获得的财富。我何不剃除须发,披上袈裟,从在家出家呢?'他因为这种衰老的衰败,剃除须发,披上袈裟,从在家出家。拉塔帕罗先生,这被称为衰老的衰败。但是拉塔帕罗先生现在年轻、青春,头发乌黑,具有美好的青春,正值人生的第一阶段。拉塔帕罗先生没有这种衰老的衰败。拉塔帕罗先生是知道什么、看到什么、听到什么而从在家出家的呢?
拉塔帕罗先生,什么是疾病的衰败?拉塔帕罗先生,这里有人生病、痛苦、重病。他这样思考:'我现在生病、痛苦、重病。我很难获得未获得的财富或增加已获得的财富。我何不剃除须发,披上袈裟,从在家出家呢?'他因为这种疾病的衰败,剃除须发,披上袈裟,从在家出家。拉塔帕罗先生,这被称为疾病的衰败。但是拉塔帕罗先生现在少病少恼,具有平衡的消化能力,不冷不热。拉塔帕罗先生没有这种疾病的衰败。拉塔帕罗先生是知道什么、看到什么、听到什么而从在家出家的呢?
拉塔帕罗先生,什么是财富的衰败?拉塔帕罗先生,这里有人富有、大富、多财。他的那些财富渐渐消失。他这样思考:'我以前富有、大富、多财。我的那些财富渐渐消失了。我很难获得未获得的财富或增加已获得的财富。我何不剃除须发,披上袈裟,从在家出家呢?'他因为这种财富的衰败,剃除须发,披上袈裟,从在家出家。拉塔帕罗先生,这被称为财富的衰败。但是拉塔帕罗先生在这个图拉科提卡是最高贵家族的儿子。拉塔帕罗先生没有这种财富的衰败。拉塔帕罗先生是知道什么、看到什么、听到什么而从在家出家的呢?
拉塔帕罗先生,什么是亲属的衰败?拉塔帕罗先生,这里有人有许多朋友、同伴、亲戚。他的那些亲属渐渐消失。他这样思考:'我以前有许多朋友、同伴、亲戚。我的那些亲属渐渐消失了。我很难获得未获得的财富或增加已获得的财富。我何不剃除须发,披上袈裟,从在家出家呢?'他因为这种亲属的衰败,剃除须发,披上袈裟,从在家出家。拉塔帕罗先生,这被称为亲属的衰败。但是拉塔帕罗先生在这个图拉科提卡有许多朋友、同伴、亲戚。拉塔帕罗先生没有这种亲属的衰败。拉塔帕罗先生是知道什么、看到什么、听到什么而从在家出家的呢?
拉塔帕罗先生,这就是四种衰败,因为这些衰败,这里有些人剃除须发,披上袈裟,从在家出家。拉塔帕罗先生没有这些衰败。

 Kiṃ bhavaṃ raṭṭhapālo ñatvā vā disvā vā sutvā vā agārasmā anagāriyaṃ pabbajito’’ti?

305. ‘‘Atthi kho, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena cattāro dhammuddesā uddiṭṭhā, ye ahaṃ [yamahaṃ (syā. kaṃ. ka.)] ñatvā ca disvā ca sutvā ca agārasmā anagāriyaṃ pabbajito. Katame cattāro? ‘Upaniyyati loko addhuvo’ti kho, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena paṭhamo dhammuddeso uddiṭṭho, yamahaṃ ñatvā ca disvā sutvā ca agārasmā anagāriyaṃ pabbajito. ‘Atāṇo loko anabhissaro’ti kho, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena dutiyo dhammuddeso uddiṭṭho, yamahaṃ ñatvā ca disvā sutvā ca agārasmā anagāriyaṃ pabbajito. ‘Assako loko, sabbaṃ pahāya gamanīya’nti kho, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena tatiyo dhammuddeso uddiṭṭho, yamahaṃ ñatvā ca disvā sutvā ca agārasmā anagāriyaṃ pabbajito. ‘Ūno loko atitto taṇhādāso’ti kho, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena catuttho dhammuddeso uddiṭṭho, yamahaṃ ñatvā ca disvā sutvā ca agārasmā anagāriyaṃ pabbajito. Ime kho, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena cattāro dhammuddesā uddiṭṭhā, ye ahaṃ ñatvā ca disvā sutvā ca agārasmā anagāriyaṃ pabbajito’’ti.



这是对应的简体中文直译:
"拉塔帕罗先生是知道什么、看到什么、听到什么而从在家出家的呢?"
305. "大王,那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊宣说了四种法要,我知道、看到、听到这些法要后,从在家出家。哪四种?大王,那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊宣说的第一个法要是:'世间被引导,无常。'我知道、看到、听到这个法要后,从在家出家。大王,那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊宣说的第二个法要是:'世间无庇护,无主宰。'我知道、看到、听到这个法要后,从在家出家。大王,那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊宣说的第三个法要是:'世间无所有,必须舍弃一切而去。'我知道、看到、听到这个法要后,从在家出家。大王,那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊宣说的第四个法要是:'世间不满足,为渴爱所奴役。'我知道、看到、听到这个法要后,从在家出家。大王,这就是那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊宣说的四种法要,我知道、看到、听到这些法要后,从在家出家。"

306. ‘‘‘Upaniyyati loko addhuvo’ti – bhavaṃ raṭṭhapālo āha. Imassa , bho raṭṭhapāla, bhāsitassa kathaṃ attho daṭṭhabbo’’ti? ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, tvaṃ vīsativassuddesikopi paṇṇavīsativassuddesikopi hatthismimpi katāvī assasmimpi katāvī rathasmimpi katāvī dhanusmimpi katāvī tharusmimpi katāvī ūrubalī bāhubalī alamatto saṅgāmāvacaro’’ti? ‘‘Ahosiṃ ahaṃ, bho raṭṭhapāla, vīsativassuddesikopi paṇṇavīsativassuddesikopi hatthismimpi katāvī assasmimpi katāvī rathasmimpi katāvī dhanusmimpi katāvī tharusmimpi katāvī ūrubalī bāhubalī alamatto saṅgāmāvacaro. Appekadāhaṃ, bho raṭṭhapāla, iddhimāva maññe na [iddhimā maññe na (syā. kaṃ.), iddhimā ca maññe (sī.), na viya maññe (ka.)] attano balena samasamaṃ samanupassāmī’’ti. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, evameva tvaṃ etarahi ūrubalī bāhubalī alamatto saṅgāmāvacaro’’ti? ‘‘No hidaṃ, bho raṭṭhapāla. Etarahi jiṇṇo vuḍḍho mahallako addhagato vayoanuppatto āsītiko me vayo vattati. Appekadāhaṃ, bho raṭṭhapāla, ‘idha pādaṃ karissāmī’ti aññeneva pādaṃ karomī’’ti. ‘‘Idaṃ kho taṃ, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena sandhāya bhāsitaṃ – ‘upaniyyati loko addhuvo’ti, yamahaṃ ñatvā ca disvā sutvā ca agārasmā anagāriyaṃ pabbajito’’ti. ‘‘Acchariyaṃ, bho raṭṭhapāla, abbhutaṃ, bho raṭṭhapāla! Yāva subhāsitaṃ cidaṃ tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena – ‘upaniyyati loko addhuvo’ti. Upaniyyati hi , bho raṭṭhapāla, loko addhuvo.

‘‘Saṃvijjante kho, bho raṭṭhapāla, imasmiṃ rājakule hatthikāyāpi assakāyāpi rathakāyāpi pattikāyāpi, amhākaṃ āpadāsu pariyodhāya vattissanti. ‘Atāṇo loko anabhissaro’ti – bhavaṃ raṭṭhapālo āha. Imassa pana, bho raṭṭhapāla, bhāsitassa kathaṃ attho daṭṭhabbo’’ti? ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, atthi te koci anusāyiko ābādho’’ti? ‘‘Atthi me, bho raṭṭhapāla, anusāyiko ābādho. Appekadā maṃ, bho raṭṭhapāla, mittāmaccā ñātisālohitā parivāretvā ṭhitā honti – ‘idāni rājā korabyo kālaṃ karissati, idāni rājā korabyo kālaṃ karissatī’’’ti. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, labhasi tvaṃ te mittāmacce ñātisālohite – ‘āyantu me bhonto mittāmaccā ñātisālohitā, sabbeva santā imaṃ vedanaṃ saṃvibhajatha, yathāhaṃ lahukatarikaṃ vedanaṃ vediyeyya’nti – udāhu tvaṃyeva taṃ vedanaṃ vediyasī’’ti? ‘‘Nāhaṃ, bho raṭṭhapāla, labhāmi te mittāmacce ñātisālohite – ‘āyantu me bhonto mittāmaccā ñātisālohitā, sabbeva santā imaṃ vedanaṃ saṃvibhajatha, yathāhaṃ lahukatarikaṃ vedanaṃ vediyeyya’nti. Atha kho ahameva taṃ vedanaṃ vediyāmī’’ti. ‘‘Idaṃ kho taṃ, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena sandhāya bhāsitaṃ – ‘atāṇo loko anabhissaro’ti, yamahaṃ ñatvā ca disvā sutvā ca agārasmā anagāriyaṃ pabbajito’’ti. ‘‘Acchariyaṃ, bho raṭṭhapāla, abbhutaṃ, bho raṭṭhapāla! Yāva subhāsitaṃ cidaṃ tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena – ‘atāṇo loko anabhissaro’ti. Atāṇo hi, bho raṭṭhapāla, loko anabhissaro.


这是对应的简体中文直译:
306. "'世间被引导,无常'- 拉塔帕罗先生这样说。拉塔帕罗先生,这句话应该如何理解其意思呢?""大王,你怎么认为,你二十岁或二十五岁时,精通象技、马技、车技、弓技、剑技,腿力强健,臂力强健,能胜任战斗吗?""拉塔帕罗先生,我二十岁或二十五岁时,确实精通象技、马技、车技、弓技、剑技,腿力强健,臂力强健,能胜任战斗。拉塔帕罗先生,有时我觉得自己有神通,看不到有人在力量上能与我相比。""大王,你怎么认为,你现在也同样腿力强健,臂力强健,能胜任战斗吗?""不是这样的,拉塔帕罗先生。现在我年老、衰老、高龄、年迈、到了晚年,我已经八十岁了。拉塔帕罗先生,有时我想'我要把脚放在这里',却把脚放在别处。""大王,正是针对这一点,那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊说:'世间被引导,无常。'我知道、看到、听到这个道理后,从在家出家。""拉塔帕罗先生,太不可思议了,拉塔帕罗先生,太奇妙了!那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊说得多么好啊:'世间被引导,无常。'拉塔帕罗先生,世间确实被引导,无常。
拉塔帕罗先生,在这个王宫里确实有象兵、马兵、车兵、步兵,他们会在我们遇到危险时保护我们。'世间无庇护,无主宰'- 拉塔帕罗先生这样说。拉塔帕罗先生,这句话应该如何理解其意思呢?""大王,你有什么长期的疾病吗?""拉塔帕罗先生,我有长期的疾病。拉塔帕罗先生,有时朋友、同伴、亲戚围绕着我说:'现在拘楼王要死了,现在拘楼王要死了。'""大王,你怎么认为,你能找到那些朋友、同伴、亲戚说:'来吧,亲爱的朋友、同伴、亲戚们,你们都来分担这个痛苦,让我感受较轻的痛苦'吗?还是你必须独自承受那个痛苦?""拉塔帕罗先生,我不能找到那些朋友、同伴、亲戚说:'来吧,亲爱的朋友、同伴、亲戚们,你们都来分担这个痛苦,让我感受较轻的痛苦。'相反,我必须独自承受那个痛苦。""大王,正是针对这一点,那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊说:'世间无庇护,无主宰。'我知道、看到、听到这个道理后,从在家出家。""拉塔帕罗先生,太不可思议了,拉塔帕罗先生,太奇妙了!那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊说得多么好啊:'世间无庇护,无主宰。'拉塔帕罗先生,世间确实无庇护,无主宰。


‘‘Saṃvijjati kho, bho raṭṭhapāla, imasmiṃ rājakule pahūtaṃ hiraññasuvaṇṇaṃ bhūmigatañca vehāsagatañca. ‘Assako loko, sabbaṃ pahāya gamanīya’nti – bhavaṃ raṭṭhapālo āha. Imassa pana, bho raṭṭhapāla, bhāsitassa kathaṃ attho daṭṭhabbo’’ti? ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, yathā tvaṃ etarahi pañcahi kāmaguṇehi samappito samaṅgībhūto paricāresi, lacchasi tvaṃ paratthāpi – ‘evamevāhaṃ imeheva pañcahi kāmaguṇehi samappito samaṅgībhūto paricāremī’ti, udāhu aññe imaṃ bhogaṃ paṭipajjissanti, tvaṃ pana yathākammaṃ gamissasī’’ti? ‘‘Yathāhaṃ, bho raṭṭhapāla, etarahi pañcahi kāmaguṇehi samappito samaṅgībhūto paricāremi, nāhaṃ lacchāmi paratthāpi – ‘evameva imeheva pañcahi kāmaguṇehi samappito samaṅgībhūto paricāremī’ti. Atha kho aññe imaṃ bhogaṃ paṭipajjissanti; ahaṃ pana yathākammaṃ gamissāmī’’ti. ‘‘Idaṃ kho taṃ, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena sandhāya bhāsitaṃ – ‘assako loko, sabbaṃ pahāya gamanīya’nti, yamahaṃ ñatvā ca disvā ca sutvā ca agārasmā anagāriyaṃ pabbajito’’ti. ‘‘Acchariyaṃ, bho raṭṭhapāla, abbhutaṃ, bho raṭṭhapāla! Yāva subhāsitaṃ cidaṃ tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena – ‘assako loko , sabbaṃ pahāya gamanīya’nti . Assako hi, bho raṭṭhapāla, loko sabbaṃ pahāya gamanīyaṃ.

‘‘‘Ūno loko atitto taṇhādāso’ti – bhavaṃ raṭṭhapālo āha. Imassa, bho raṭṭhapāla, bhāsitassa kathaṃ attho daṭṭhabbo’’ti? ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, phītaṃ kuruṃ ajjhāvasasī’’ti? ‘‘Evaṃ, bho raṭṭhapāla, phītaṃ kuruṃ ajjhāvasāmī’’ti. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, idha puriso āgaccheyya puratthimāya disāya saddhāyiko paccayiko. So taṃ upasaṅkamitvā evaṃ vadeyya – ‘yagghe, mahārāja, jāneyyāsi, ahaṃ āgacchāmi puratthimāya disāya? Tatthaddasaṃ mahantaṃ janapadaṃ iddhañceva phītañca bahujanaṃ ākiṇṇamanussaṃ. Bahū tattha hatthikāyā assakāyā rathakāyā pattikāyā; bahu tattha dhanadhaññaṃ [dantājinaṃ (sī. syā. kaṃ. pī.)]; bahu tattha hiraññasuvaṇṇaṃ akatañceva katañca; bahu tattha itthipariggaho. Sakkā ca tāvatakeneva balamattena [balatthena (sī. syā. kaṃ. pī.), bahalatthena (ka.)] abhivijinituṃ. Abhivijina, mahārājā’ti, kinti naṃ kareyyāsī’’ti? ‘‘Tampi mayaṃ, bho raṭṭhapāla, abhivijiya ajjhāvaseyyāmā’’ti. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, idha puriso āgaccheyya pacchimāya disāya… uttarāya disāya… dakkhiṇāya disāya… parasamuddato saddhāyiko paccayiko. So taṃ upasaṅkamitvā evaṃ vadeyya – ‘yagghe, mahārāja, jāneyyāsi, ahaṃ āgacchāmi parasamuddato? Tatthaddasaṃ mahantaṃ janapadaṃ iddhañceva phītañca bahujanaṃ ākiṇṇamanussaṃ. Bahū tattha hatthikāyā assakāyā rathakāyā pattikāyā; bahu tattha dhanadhaññaṃ; bahu tattha hiraññasuvaṇṇaṃ akatañceva katañca; bahu tattha itthipariggaho. Sakkā ca tāvatakeneva balamattena abhivijinituṃ. Abhivijina, mahārājā’ti, kinti naṃ kareyyāsī’’ti? ‘‘Tampi mayaṃ, bho raṭṭhapāla, abhivijiya ajjhāvaseyyāmā’’ti. ‘‘Idaṃ kho taṃ, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena sandhāya bhāsitaṃ – ‘ūno loko atitto taṇhādāso’ti, yamahaṃ ñatvā ca disvā sutvā ca agārasmā anagāriyaṃ pabbajito’’ti. ‘‘Acchariyaṃ, bho raṭṭhapāla, abbhutaṃ, bho raṭṭhapāla! Yāva subhāsitaṃ cidaṃ tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena – ‘ūno loko atitto taṇhādāso’ti. Ūno hi, bho raṭṭhapāla, loko atitto taṇhādāso’’ti.

Idamavoca āyasmā raṭṭhapālo. Idaṃ vatvā athāparaṃ etadavoca –



这是对应的简体中文直译:
"拉塔帕罗先生,在这个王宫里确实有大量的金银,无论是埋在地下的还是存放在高处的。'世间无所有,必须舍弃一切而去'- 拉塔帕罗先生这样说。拉塔帕罗先生,这句话应该如何理解其意思呢?""大王,你怎么认为,你现在享受着五种欲乐,来世你能否同样享受这五种欲乐,还是其他人将继承这些财富,而你将随业而去?""拉塔帕罗先生,我现在享受着五种欲乐,但我不能在来世同样享受这五种欲乐。相反,其他人将继承这些财富,而我将随业而去。""大王,正是针对这一点,那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊说:'世间无所有,必须舍弃一切而去。'我知道、看到、听到这个道理后,从在家出家。""拉塔帕罗先生,太不可思议了,拉塔帕罗先生,太奇妙了!那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊说得多么好啊:'世间无所有,必须舍弃一切而去。'拉塔帕罗先生,世间确实无所有,必须舍弃一切而去。
'世间不满足,为渴爱所奴役'- 拉塔帕罗先生这样说。拉塔帕罗先生,这句话应该如何理解其意思呢?""大王,你怎么认为,你统治着繁荣的拘楼国吗?""是的,拉塔帕罗先生,我统治着繁荣的拘楼国。""大王,你怎么认为,如果有一个可信赖的人从东方来,对你说:'大王,请知道,我从东方来。在那里我看到一个大国,富裕、繁荣、人口众多。那里有许多象兵、马兵、车兵、步兵;那里有大量的财富和谷物;那里有大量的未加工和加工过的金银;那里有许多女人。以你现有的力量就可以征服它。大王,去征服吧!'你会怎么做?""拉塔帕罗先生,我们也会征服它并统治它。""大王,你怎么认为,如果有一个可信赖的人从西方来...从北方来...从南方来...从海外来,对你说:'大王,请知道,我从海外来。在那里我看到一个大国,富裕、繁荣、人口众多。那里有许多象兵、马兵、车兵、步兵;那里有大量的财富和谷物;那里有大量的未加工和加工过的金银;那里有许多女人。以你现有的力量就可以征服它。大王,去征服吧!'你会怎么做?""拉塔帕罗先生,我们也会征服它并统治它。""大王,正是针对这一点,那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊说:'世间不满足,为渴爱所奴役。'我知道、看到、听到这个道理后,从在家出家。""拉塔帕罗先生,太不可思议了,拉塔帕罗先生,太奇妙了!那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊说得多么好啊:'世间不满足,为渴爱所奴役。'拉塔帕罗先生,世间确实不满足,为渴爱所奴役。"
尊者拉塔帕罗说了这些。说完这些后,他又说:

307. ‘‘Passāmi loke sadhane manusse,

Laddhāna vittaṃ na dadanti mohā;

Luddhā dhanaṃ [laddhā dhanaṃ (ka.)] sannicayaṃ karonti,

Bhiyyova kāme abhipatthayanti.

‘‘Rājā pasayhā pathaviṃ vijitvā,

Sasāgarantaṃ mahimāvasanto [mahiyā vasanto (sī. ka.)];

Oraṃ samuddassa atittarūpo,

Pāraṃ samuddassapi patthayetha.

‘‘Rājā ca aññe ca bahū manussā,

Avītataṇhā [atittataṇhā (ka.)] maraṇaṃ upenti;

Ūnāva hutvāna jahanti dehaṃ,

Kāmehi lokamhi na hatthi titti.

‘‘Kandanti naṃ ñātī pakiriya kese,

Ahovatā no amarāti cāhu;

Vatthena naṃ pārutaṃ nīharitvā,

Citaṃ samādāya [samādhāya (sī.)] tatoḍahanti.

‘‘So ḍayhati sūlehi tujjamāno,

Ekena vatthena pahāya bhoge;

Na mīyamānassa bhavanti tāṇā,

Ñātīdha mittā atha vā sahāyā.

‘‘Dāyādakā tassa dhanaṃ haranti,

Satto pana gacchati yena kammaṃ;

Na mīyamānaṃ dhanamanveti kiñci,

Puttā ca dārā ca dhanañca raṭṭhaṃ.

‘‘Na dīghamāyuṃ labhate dhanena, na cāpi vittena jaraṃ vihanti;

Appaṃ hidaṃ jīvitamāhu dhīrā, asassataṃ vippariṇāmadhammaṃ.

‘‘Aḍḍhā daliddā ca phusanti phassaṃ,

Bālo ca dhīro ca tatheva phuṭṭho;

Bālo ca bālyā vadhitova seti,

Dhīro ca [dhīrova (ka.)] na vedhati phassaphuṭṭho.

‘‘Tasmā hi paññāva dhanena seyyo,

Yāya vosānamidhādhigacchati;

Abyositattā [asositattā (sī. pī.)] hi bhavābhavesu,

Pāpāni kammāni karonti mohā.

‘‘Upeti gabbhañca parañca lokaṃ,

Saṃsāramāpajja paramparāya;

Tassappapañño abhisaddahanto,

Upeti gabbhañca parañca lokaṃ.

‘‘Coro yathā sandhimukhe gahito,

Sakammunā haññati pāpadhammo;

Evaṃ pajā pecca paramhi loke,

Sakammunā haññati pāpadhammo.

‘‘Kāmāhi citrā madhurā manoramā,

Virūparūpena mathenti cittaṃ;

Ādīnavaṃ kāmaguṇesu disvā,

Tasmā ahaṃ pabbajitomhi rāja.

‘‘Dumapphalāneva patanti māṇavā,

Daharā ca vuḍḍhā ca sarīrabhedā;

Etampi disvā [evampi disvā (sī.), etaṃ viditvā (syā. kaṃ.)] pabbajitomhi rāja,

Apaṇṇakaṃ sāmaññameva seyyo’’ti.

Raṭṭhapālasuttaṃ niṭṭhitaṃ dutiyaṃ.

3. Maghadevasuttaṃ

308. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā mithilāyaṃ viharati maghadevaambavane [makhādevaambavane (sī. pī.), magghadevaambavane (ka.)]. Atha kho bhagavā aññatarasmiṃ padese sitaṃ pātvākāsi. Atha kho āyasmato ānandassa etadahosi – ‘‘ko nu kho hetu, ko paccayo bhagavato sitassa pātukammāya? Na akāraṇena tathāgatā sitaṃ pātukarontī’’ti. Atha kho āyasmā ānando ekaṃsaṃ cīvaraṃ katvā yena bhagavā tenañjaliṃ paṇāmetvā bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘ko nu kho, bhante, hetu, ko paccayo bhagavato sitassa pātukammāya? Na akāraṇena tathāgatā sitaṃ pātukarontī’’ti. ‘‘Bhūtapubbaṃ, ānanda, imissāyeva mithilāyaṃ rājā ahosi maghadevo nāma dhammiko dhammarājā dhamme ṭhito mahārājā; dhammaṃ carati brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca; uposathañca upavasati cātuddasiṃ pañcadasiṃ aṭṭhamiñca pakkhassa. Atha kho, ānanda, rājā maghadevo bahūnaṃ vassānaṃ bahūnaṃ vassasatānaṃ bahūnaṃ vassasahassānaṃ accayena kappakaṃ āmantesi – ‘yadā me, samma kappaka, passeyyāsi sirasmiṃ palitāni jātāni, atha me āroceyyāsī’ti. ‘Evaṃ, devā’ti kho, ānanda, kappako rañño maghadevassa paccassosi. Addasā kho, ānanda, kappako bahūnaṃ vassānaṃ bahūnaṃ vassasatānaṃ bahūnaṃ vassasahassānaṃ accayena rañño maghadevassa sirasmiṃ palitāni jātāni. Disvāna rājānaṃ maghadevaṃ etadavoca – ‘pātubhūtā kho devassa devadūtā, dissanti sirasmiṃ palitāni jātānī’ti. ‘Tena hi, samma kappaka, tāni palitāni sādhukaṃ saṇḍāsena uddharitvā mama añjalismiṃ patiṭṭhāpehī’ti. ‘Evaṃ, devā’ti kho, ānanda, kappako rañño maghadevassa paṭissutvā tāni palitāni sādhukaṃ saṇḍāsena uddharitvā rañño maghadevassa añjalismiṃ patiṭṭhāpesi.



这是对应的简体中文直译:
307. "我看到世间有财富的人,
获得财富后因愚痴而不布施;
他们贪婪地积累财富,
更加渴望欲乐。
国王以武力征服大地,
统治着包括海洋在内的土地;
对此岸的海洋仍不满足,
还渴望海洋的彼岸。
国王和许多其他人,
带着未尽的渴爱迎接死亡;
他们离开身体时仍不满足,
世间的欲乐无法满足。
亲属们散乱着头发哭泣他,
说:'啊,我们的亲人不朽!'
用布包裹着他抬出去,
然后把他放在火葬堆上焚烧。
他被长矛刺穿而焚烧,
只留下一件衣服舍弃了财富;
对临死之人没有庇护,
亲属、朋友或同伴都无法保护。
继承人们带走他的财富,
而此人随业而去;
死者不能带走任何财富,
儿女、妻子、财富和国土都带不走。
财富不能带来长寿,也不能以财富避免衰老;
智者说此生短暂,无常且变化不定。
富人和穷人都会遭遇触受,
愚者和智者同样被触及;
但愚者被愚痴击倒而躺下,
智者被触及时不会动摇。
因此智慧胜过财富,
借此在此世获得究竟;
未达究竟者在种种存在中,
因愚痴而造作恶业。
他进入胎中又到他世,
一次又一次地轮回;
智慧浅薄者相信这些,
进入胎中又到他世。
如同被抓获的盗贼,
因自己的行为而受惩罚;
同样,人死后到他世,
因自己的恶业而受惩罚。
欲乐多彩、甜美、令人愉悦,
以种种形式迷惑心识;
看到欲乐中的过患,
因此,大王,我出家了。
如同果实从树上落下,
年轻人和老人都会身体毁坏;
看到这一点,大王,我出家了,
无疑出家生活更殊胜。"
拉塔帕罗经结束,第二。
摩揭陀王经
308. 如是我闻。一时,世尊住在弥提罗城的摩揭陀芒果园中。那时,世尊在某处微笑。尊者阿难心想:"什么原因,什么缘由使世尊微笑?如来不会无缘无故地微笑。"于是尊者阿难整理衣服,向世尊合掌,对世尊说:"世尊,什么原因,什么缘由使世尊微笑?如来不会无缘无故地微笑。""阿难,从前在这个弥提罗城有一位国王名叫摩揭陀,他是正法的国王,立足于正法的大王;他对婆罗门、居士、城市和乡村的人们都依法而行;他在每月十四日、十五日和初八日持守布萨。阿难,摩揭陀王过了许多年、许多百年、许多千年后,对理发师说:'朋友理发师,当你看到我头上长出白发时,就告诉我。''遵命,陛下。'阿难,理发师回答摩揭陀王。阿难,过了许多年、许多百年、许多千年后,理发师看到摩揭陀王头上长出白发。看到后,对摩揭陀王说:'陛下,天使已经出现,头上可以看到白发长出来了。''那么,朋友理发师,请用镊子小心地拔出那些白发,放在我的手掌上。''遵命,陛下。'阿难,理发师回答摩揭陀王后,用镊子小心地拔出那些白发,放在摩揭陀王的手

309. ‘‘Atha kho, ānanda, rājā maghadevo kappakassa gāmavaraṃ datvā jeṭṭhaputtaṃ kumāraṃ āmantāpetvā etadavoca – ‘pātubhūtā kho me, tāta kumāra, devadūtā; dissanti sirasmiṃ palitāni jātāni; bhuttā kho pana me mānusakā kāmā; samayo dibbe kāme pariyesituṃ. Ehi tvaṃ, tāta kumāra, imaṃ rajjaṃ paṭipajja. Ahaṃ pana kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajissāmi. Tena hi, tāta kumāra, yadā tvampi passeyyāsi sirasmiṃ palitāni jātāni, atha kappakassa gāmavaraṃ datvā jeṭṭhaputtaṃ kumāraṃ sādhukaṃ rajje samanusāsitvā kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajeyyāsi. Yena me idaṃ kalyāṇaṃ vattaṃ nihitaṃ anuppavatteyyāsi, mā kho me tvaṃ antimapuriso ahosi. Yasmiṃ kho, tāta kumāra, purisayuge vattamāne evarūpassa kalyāṇassa vattassa samucchedo hoti so tesaṃ antimapuriso hoti. Taṃ tāhaṃ, tāta kumāra, evaṃ vadāmi – yena me idaṃ kalyāṇaṃ vattaṃ nihitaṃ anuppavatteyyāsi, mā kho me tvaṃ antimapuriso ahosī’ti. Atha kho, ānanda, rājā maghadevo kappakassa gāmavaraṃ datvā jeṭṭhaputtaṃ kumāraṃ sādhukaṃ rajje samanusāsitvā imasmiṃyeva maghadevaambavane kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbaji. So mettāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ pharitvā vihāsi, tathā dutiyaṃ, tathā tatiyaṃ, tathā catutthaṃ; iti uddhamadho tiriyaṃ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṃ lokaṃ mettāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena [abyāpajjhena (sī. syā. kaṃ. pī.), abyāpajjena (ka.)] pharitvā vihāsi. Karuṇāsahagatena cetasā… muditāsahagatena cetasā… upekkhāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ pharitvā vihāsi, tathā dutiyaṃ, tathā tatiyaṃ, tathā catutthaṃ; iti uddhamadho tiriyaṃ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṃ lokaṃ upekkhāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā vihāsi.

‘‘Rājā kho panānanda, maghadevo caturāsītivassasahassāni kumārakīḷitaṃ kīḷi, caturāsītivassasahassāni oparajjaṃ kāresi, caturāsītivassasahassāni rajjaṃ kāresi, caturāsītivassasahassāni imasmiṃyeva maghadevaambavane agārasmā anagāriyaṃ pabbajito brahmacariyamacari. So cattāro brahmavihāre bhāvetvā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā brahmalokūpago ahosi.



这是对应的简体中文直译:
309. "阿难,那时摩揭陀王赐予理发师一个村庄,然后召来长子王子,对他说:'亲爱的王子,天使已经出现,头上可以看到白发长出来了;我已经享受了人间的欲乐,现在是时候寻求天界的欲乐了。来吧,亲爱的王子,你继承这个王位。我要剃除须发,披上袈裟,从在家出家。亲爱的王子,当你也看到头上长出白发时,就赐予理发师一个村庄,把王位妥善地传给长子,然后剃除须发,披上袈裟,从在家出家。你要继续我所建立的这个善良传统,不要成为最后一个。亲爱的王子,在某一代人中如果这样的善良传统中断,那个人就是最后一个。因此,亲爱的王子,我这样告诉你:你要继续我所建立的这个善良传统,不要成为最后一个。'阿难,于是摩揭陀王赐予理发师一个村庄,把王位妥善地传给长子,然后就在这个摩揭陀芒果园中剃除须发,披上袈裟,从在家出家。他以慈心遍满一方而住,如是第二方,如是第三方,如是第四方;如是上下四维,普遍地、广大地、无量地、无怨恨地、无恼害地以慈心遍满一切世间而住。以悲心...以喜心...以舍心遍满一方而住,如是第二方,如是第三方,如是第四方;如是上下四维,普遍地、广大地、无量地、无怨恨地、无恼害地以舍心遍满一切世间而住。
阿难,摩揭陀王玩童戏八万四千年,做副王八万四千年,做国王八万四千年,在这个摩揭陀芒果园中从在家出家修梵行八万四千年。他修习四梵住后,身坏命终,往生梵天界。

310. ‘‘Atha kho rañño, ānanda, maghadevassa putto bahūnaṃ vassānaṃ bahūnaṃ vassasatānaṃ bahūnaṃ vassasahassānaṃ accayena kappakaṃ āmantesi – ‘yadā me, samma kappaka, passeyyāsi sirasmiṃ palitāni jātāni, atha kho āroceyyāsī’ti. ‘Evaṃ, devā’ti kho, ānanda, kappako rañño maghadevassa puttassa paccassosi. Addasā kho, ānanda, kappako bahūnaṃ vassānaṃ bahūnaṃ vassasatānaṃ bahūnaṃ vassasahassānaṃ accayena rañño maghadevassa puttassa sirasmiṃ palitāni jātāni. Disvāna rañño maghadevassa puttaṃ etadavoca – ‘pātubhūtā kho devassa devadūtā; dissanti sirasmiṃ palitāni jātānī’ti. ‘Tena hi, samma kappaka, tāni palitāni sādhukaṃ saṇḍāsena uddharitvā mama añjalismiṃ patiṭṭhāpehī’ti. ‘Evaṃ, devā’ti kho, ānanda, kappako rañño maghadevassa puttassa paṭissutvā tāni palitāni sādhukaṃ saṇḍāsena uddharitvā rañño maghadevassa puttassa añjalismiṃ patiṭṭhāpesi.

‘‘Atha kho, ānanda, rañño maghadevassa putto kappakassa gāmavaraṃ datvā jeṭṭhaputtaṃ kumāraṃ āmantāpetvā etadavoca – ‘pātubhūtā kho, me, tāta kumāra, devadūtā; dissanti sirasmiṃ palitāni jātāni; bhuttā kho pana me mānusakā kāmā; samayo dibbe kāme pariyesituṃ. Ehi tvaṃ, tāta kumāra, imaṃ rajjaṃ paṭipajja. Ahaṃ pana kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajissāmi. Tena hi, tāta kumāra, yadā tvampi passeyyāsi sirasmiṃ palitāni jātāni, atha kappakassa gāmavaraṃ datvā jeṭṭhaputtaṃ kumāraṃ sādhukaṃ rajje samanusāsitvā kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajeyyāsi. Yena me idaṃ kalyāṇaṃ vattaṃ nihitaṃ anuppavatteyyāsi, mā kho me tvaṃ antimapuriso ahosi. Yasmiṃ kho, tāta kumāra, purisayuge vattamāne evarūpassa kalyāṇassa vattassa samucchedo hoti so tesaṃ antimapuriso hoti. Taṃ tāhaṃ, tāta kumāra, evaṃ vadāmi – yena me idaṃ kalyāṇaṃ vattaṃ nihitaṃ anuppavatteyyāsi, mā kho me tvaṃ antimapuriso ahosī’ti. Atha kho, ānanda, rañño maghadevassa putto kappakassa gāmavaraṃ datvā jeṭṭhaputtaṃ kumāraṃ sādhukaṃ rajje samanusāsitvā imasmiṃyeva maghadevaambavane kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbaji. So mettāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ pharitvā vihāsi, tathā dutiyaṃ, tathā tatiyaṃ, tathā catutthaṃ; iti uddhamadho tiriyaṃ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṃ lokaṃ mettāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā vihāsi. Karuṇāsahagatena cetasā… muditāsahagatena cetasā… upekkhāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ pharitvā vihāsi, tathā dutiyaṃ, tathā tatiyaṃ, tathā catutthaṃ; iti uddhamadho tiriyaṃ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṃ lokaṃ upekkhāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā vihāsi. Rañño kho panānanda, maghadevassa putto caturāsītivassasahassāni kumārakīḷitaṃ kīḷi, caturāsītivassasahassāni oparajjaṃ kāresi, caturāsītivassasahassāni rajjaṃ kāresi, caturāsītivassasahassāni imasmiṃyeva maghadevaambavane agārasmā anagāriyaṃ pabbajito brahmacariyamacari. So cattāro brahmavihāre bhāvetvā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā brahmalokūpago ahosi.



这是对应的简体中文直译:
310. "阿难,然后摩揭陀王的儿子过了许多年、许多百年、许多千年后,对理发师说:'朋友理发师,当你看到我头上长出白发时,就告诉我。''遵命,陛下。'阿难,理发师回答摩揭陀王的儿子。阿难,过了许多年、许多百年、许多千年后,理发师看到摩揭陀王儿子的头上长出白发。看到后,对摩揭陀王的儿子说:'陛下,天使已经出现,头上可以看到白发长出来了。''那么,朋友理发师,请用镊子小心地拔出那些白发,放在我的手掌上。''遵命,陛下。'阿难,理发师回答摩揭陀王的儿子后,用镊子小心地拔出那些白发,放在摩揭陀王儿子的手掌上。
阿难,那时摩揭陀王的儿子赐予理发师一个村庄,然后召来长子王子,对他说:'亲爱的王子,天使已经出现,头上可以看到白发长出来了;我已经享受了人间的欲乐,现在是时候寻求天界的欲乐了。来吧,亲爱的王子,你继承这个王位。我要剃除须发,披上袈裟,从在家出家。亲爱的王子,当你也看到头上长出白发时,就赐予理发师一个村庄,把王位妥善地传给长子,然后剃除须发,披上袈裟,从在家出家。你要继续我所建立的这个善良传统,不要成为最后一个。亲爱的王子,在某一代人中如果这样的善良传统中断,那个人就是最后一个。因此,亲爱的王子,我这样告诉你:你要继续我所建立的这个善良传统,不要成为最后一个。'阿难,于是摩揭陀王的儿子赐予理发师一个村庄,把王位妥善地传给长子,然后就在这个摩揭陀芒果园中剃除须发,披上袈裟,从在家出家。他以慈心遍满一方而住,如是第二方,如是第三方,如是第四方;如是上下四维,普遍地、广大地、无量地、无怨恨地、无恼害地以慈心遍满一切世间而住。以悲心...以喜心...以舍心遍满一方而住,如是第二方,如是第三方,如是第四方;如是上下四维,普遍地、广大地、无量地、无怨恨地、无恼害地以舍心遍满一切世间而住。阿难,摩揭陀王的儿子玩童戏八万四千年,做副王八万四千年,做国王八万四千年,在这个摩揭陀芒果园中从在家出家修梵行八万四千年。他修习四梵住后,身坏命终,往生梵天界。

311. ‘‘Rañño kho panānanda, maghadevassa puttapaputtakā tassa paramparā caturāsītirājasahassāni [caturāsītikhattiyasahassāni (sī. pī.), caturāsītisahassāni (syā. kaṃ.)] imasmiṃyeva maghadevaambavane kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajiṃsu. Te mettāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ pharitvā vihariṃsu, tathā dutiyaṃ, tathā tatiyaṃ, tathā catutthaṃ; iti uddhamadho tiriyaṃ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṃ lokaṃ mettāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā vihariṃsu. Karuṇāsahagatena cetasā… muditāsahagatena cetasā… upekkhāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ pharitvā vihariṃsu, tathā dutiyaṃ, tathā tatiyaṃ, tathā catutthaṃ; iti uddhamadho tiriyaṃ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṃ lokaṃ upekkhāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā vihariṃsu. Caturāsītivassasahassāni kumārakīḷitaṃ kīḷiṃsu, caturāsītivassasahassāni oparajjaṃ kāresuṃ, caturāsītivassasahassāni rajjaṃ kāresuṃ, caturāsītivassasahassāni imasmiṃyeva maghadevaambavane agārasmā anagāriyaṃ pabbajitā brahmacariyamacariṃsu. Te cattāro brahmavihāre bhāvetvā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā brahmalokūpagā ahesuṃ. Nimi tesaṃ rājā [rājānaṃ (sī. pī.)] pacchimako ahosi dhammiko dhammarājā dhamme ṭhito mahārājā; dhammaṃ carati brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca; uposathañca upavasati cātuddasiṃ pañcadasiṃ aṭṭhamiñca pakkhassa.

312. ‘‘Bhūtapubbaṃ, ānanda, devānaṃ tāvatiṃsānaṃ sudhammāyaṃ sabhāyaṃ sannisinnānaṃ sannipatitānaṃ ayamantarākathā udapādi – ‘lābhā vata, bho, videhānaṃ, suladdhaṃ vata, bho, videhānaṃ, yesaṃ nimi rājā dhammiko dhammarājā dhamme ṭhito mahārājā; dhammaṃ carati brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca; uposathañca upavasati cātuddasiṃ pañcadasiṃ aṭṭhamiñca pakkhassā’ti. Atha kho, ānanda, sakko devānamindo deve tāvatiṃse āmantesi – ‘iccheyyātha no tumhe, mārisā, nimiṃ rājānaṃ daṭṭhu’nti? ‘Icchāma mayaṃ, mārisa, nimiṃ rājānaṃ daṭṭhu’nti. Tena kho pana, ānanda, samayena nimi rājā tadahuposathe pannarase sīsaṃnhāto [sasīsaṃ nahāto (sī.), sīsanhāto (syā. kaṃ.)] uposathiko uparipāsādavaragato nisinno hoti. Atha kho, ānanda, sakko devānamindo – seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṃ vā bāhaṃ pasāreyya, pasāritaṃ vā bāhaṃ samiñjeyya, evameva – devesu tāvatiṃsesu antarahito nimissa rañño pamukhe pāturahosi. Atha kho, ānanda, sakko devānamindo nimiṃ rājānaṃ etadavoca – ‘lābhā te, mahārāja, suladdhaṃ te, mahārāja. Devā, mahārāja, tāvatiṃsā sudhammāyaṃ sabhāyaṃ kittayamānarūpā sannisinnā – ‘‘lābhā vata, bho, videhānaṃ, suladdhaṃ vata, bho, videhānaṃ, yesaṃ nimi rājā dhammiko dhammarājā dhamme ṭhito mahārājā; dhammaṃ carati brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca; uposathañca upavasati cātuddasiṃ pañcadasiṃ aṭṭhamiñca pakkhassā’’ti. Devā te, mahārāja, tāvatiṃsā dassanakāmā. Tassa te ahaṃ, mahārāja, sahassayuttaṃ ājaññarathaṃ pahiṇissāmi; abhiruheyyāsi, mahārāja, dibbaṃ yānaṃ avikampamāno’ti. Adhivāsesi kho, ānanda, nimi rājā tuṇhībhāvena.



这是对应的简体中文直译:
311. "阿难,摩揭陀王的儿子、孙子及其后代八万四千位国王都在这个摩揭陀芒果园中剃除须发,披上袈裟,从在家出家。他们以慈心遍满一方而住,如是第二方,如是第三方,如是第四方;如是上下四维,普遍地、广大地、无量地、无怨恨地、无恼害地以慈心遍满一切世间而住。以悲心...以喜心...以舍心遍满一方而住,如是第二方,如是第三方,如是第四方;如是上下四维,普遍地、广大地、无量地、无怨恨地、无恼害地以舍心遍满一切世间而住。他们玩童戏八万四千年,做副王八万四千年,做国王八万四千年,在这个摩揭陀芒果园中从在家出家修梵行八万四千年。他们修习四梵住后,身坏命终,往生梵天界。尼弥王是他们中最后一位,他是正法的国王,立足于正法的大王;他对婆罗门、居士、城市和乡村的人们都依法而行;他在每月十四日、十五日和初八日持守布萨。
312. "阿难,从前,三十三天诸天在善法堂集会时,生起这样的谈论:'诸位,毗提诃人真是有福啊,诸位,毗提诃人真是幸运啊,他们有尼弥王这样一位正法的国王,立足于正法的大王;他对婆罗门、居士、城市和乡村的人们都依法而行;他在每月十四日、十五日和初八日持守布萨。'阿难,那时帝释天王对三十三天诸天说:'诸位,你们想见尼弥王吗?''尊者,我们想见尼弥王。'阿难,那时正值十五日布萨日,尼弥王沐浴头部,持守布萨,坐在宫殿顶层。阿难,帝释天王就像强壮的人伸直弯曲的手臂或弯曲伸直的手臂那样迅速,从三十三天消失,出现在尼弥王面前。阿难,帝释天王对尼弥王说:'大王,你真是有福啊,大王,你真是幸运啊。大王,三十三天诸天在善法堂集会时赞叹你说:"诸位,毗提诃人真是有福啊,诸位,毗提诃人真是幸运啊,他们有尼弥王这样一位正法的国王,立足于正法的大王;他对婆罗门、居士、城市和乡村的人们都依法而行;他在每月十四日、十五日和初八日持守布萨。"大王,三十三天诸天想见你。大王,我会派一辆千马拉的天马车来,请你登上这辆天车,不要害怕。'阿难,尼弥王默然同意了。

313. ‘‘Atha kho, ānanda, sakko devānamindo nimissa rañño adhivāsanaṃ viditvā – seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṃ vā bāhaṃ pasāreyya, pasāritaṃ vā bāhaṃ samiñjeyya, evameva – nimissa rañño pamukhe antarahito devesu tāvatiṃsesu pāturahosi. Atha kho, ānanda, sakko devānamindo mātaliṃ saṅgāhakaṃ āmantesi – ‘ehi tvaṃ, samma mātali, sahassayuttaṃ ājaññarathaṃ yojetvā nimiṃ rājānaṃ upasaṅkamitvā evaṃ vadehi – ayaṃ te, mahārāja, sahassayutto ājaññaratho sakkena devānamindena pesito; abhiruheyyāsi, mahārāja, dibbaṃ yānaṃ avikampamāno’ti. ‘Evaṃ, bhaddantavā’ti kho, ānanda, mātali saṅgāhako sakkassa devānamindassa paṭissutvā sahassayuttaṃ ājaññarathaṃ yojetvā nimiṃ rājānaṃ upasaṅkamitvā etadavoca – ‘ayaṃ te, mahārāja, sahassayutto ājaññaratho sakkena devānamindena pesito; abhiruha, mahārāja, dibbaṃ yānaṃ avikampamāno. Api ca, mahārāja, katamena taṃ nemi, yena vā pāpakammā pāpakānaṃ kammānaṃ vipākaṃ paṭisaṃvedenti, yena vā kalyāṇakammā kalyāṇakammānaṃ vipākaṃ paṭisaṃvedentī’ti? ‘Ubhayeneva maṃ, mātali, nehī’ti. Sampavesesi [sampāpesi (sī. pī.)] kho, ānanda, mātali, saṅgāhako nimiṃ rājānaṃ sudhammaṃ sabhaṃ. Addasā kho, ānanda, sakko devānamindo nimiṃ rājānaṃ dūratova āgacchantaṃ. Disvāna nimiṃ rājānaṃ etadavoca – ‘ehi kho, mahārāja. Svāgataṃ, mahārāja. Devā te dassanakāmā, mahārāja, tāvatiṃsā sudhammāyaṃ sabhāyaṃ kittayamānarūpā sannisinnā – ‘‘lābhā vata, bho, videhānaṃ, suladdhaṃ vata, bho, videhānaṃ, yesaṃ nimi rājā dhammiko dhammarājā dhamme ṭhito mahārājā; dhammaṃ carati brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca; uposathañca upavasati cātuddasiṃ pañcadasiṃ aṭṭhamiñca pakkhassā’’ti. Devā te, mahārāja, tāvatiṃsā dassanakāmā . Abhirama, mahārāja, devesu devānubhāvenā’ti. ‘Alaṃ, mārisa, tattheva maṃ mithilaṃ paṭinetu. Tathāhaṃ dhammaṃ carissāmi brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca; uposathañca upavasāmi cātuddasiṃ pañcadasiṃ aṭṭhamiñca pakkhassā’ti.



313. ‘‘Atha kho, ānanda, sakko devānamindo nimissa rañño adhivāsanaṃ viditvā – seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṃ vā bāhaṃ pasāreyya, pasāritaṃ vā bāhaṃ samiñjeyya, evameva – nimissa rañño pamukhe antarahito devesu tāvatiṃsesu pāturahosi. Atha kho, ānanda, sakko devānamindo mātaliṃ saṅgāhakaṃ āmantesi – ‘ehi tvaṃ, samma mātali, sahassayuttaṃ ājaññarathaṃ yojetvā nimiṃ rājānaṃ upasaṅkamitvā evaṃ vadehi – ayaṃ te, mahārāja, sahassayutto ājaññaratho sakkena devānamindena pesito; abhiruheyyāsi, mahārāja, dibbaṃ yānaṃ avikampamāno’ti. ‘Evaṃ, bhaddantavā’ti kho, ānanda, mātali saṅgāhako sakkassa devānamindassa paṭissutvā sahassayuttaṃ ājaññarathaṃ yojetvā nimiṃ rājānaṃ upasaṅkamitvā etadavoca – ‘ayaṃ te, mahārāja, sahassayutto ājaññaratho sakkena devānamindena pesito; abhiruha, mahārāja, dibbaṃ yānaṃ avikampamāno. Api ca, mahārāja, katamena taṃ nemi, yena vā pāpakammā pāpakānaṃ kammānaṃ vipākaṃ paṭisaṃvedenti, yena vā kalyāṇakammā kalyāṇakammānaṃ vipākaṃ paṭisaṃvedentī’ti? ‘Ubhayeneva maṃ, mātali, nehī’ti. Sampavesesi [sampāpesi (sī. pī.)] kho, ānanda, mātali, saṅgāhako nimiṃ rājānaṃ sudhammaṃ sabhaṃ. Addasā kho, ānanda, sakko devānamindo nimiṃ rājānaṃ dūratova āgacchantaṃ. Disvāna nimiṃ rājānaṃ etadavoca – ‘ehi kho, mahārāja. Svāgataṃ, mahārāja. Devā te dassanakāmā, mahārāja, tāvatiṃsā sudhammāyaṃ sabhāyaṃ kittayamānarūpā sannisinnā – ‘‘lābhā vata, bho, videhānaṃ, suladdhaṃ vata, bho, videhānaṃ, yesaṃ nimi rājā dhammiko dhammarājā dhamme ṭhito mahārājā; dhammaṃ carati brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca; uposathañca upavasati cātuddasiṃ pañcadasiṃ aṭṭhamiñca pakkhassā’’ti. Devā te, mahārāja, tāvatiṃsā dassanakāmā . Abhirama, mahārāja, devesu devānubhāvenā’ti. ‘Alaṃ, mārisa, tattheva maṃ mithilaṃ paṭinetu. Tathāhaṃ dhammaṃ carissāmi brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca; uposathañca upavasāmi cātuddasiṃ pañcadasiṃ aṭṭhamiñca pakkhassā’ti.



313. ‘‘Atha kho, ānanda, sakko devānamindo nimissa rañño adhivāsanaṃ viditvā – seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṃ vā bāhaṃ pasāreyya, pasāritaṃ vā bāhaṃ samiñjeyya, evameva – nimissa rañño pamukhe antarahito devesu tāvatiṃsesu pāturahosi. Atha kho, ānanda, sakko devānamindo mātaliṃ saṅgāhakaṃ āmantesi – ‘ehi tvaṃ, samma mātali, sahassayuttaṃ ājaññarathaṃ yojetvā nimiṃ rājānaṃ upasaṅkamitvā evaṃ vadehi – ayaṃ te, mahārāja, sahassayutto ājaññaratho sakkena devānamindena pesito; abhiruheyyāsi, mahārāja, dibbaṃ yānaṃ avikampamāno’ti. ‘Evaṃ, bhaddantavā’ti kho, ānanda, mātali saṅgāhako sakkassa devānamindassa paṭissutvā sahassayuttaṃ ājaññarathaṃ yojetvā nimiṃ rājānaṃ upasaṅkamitvā etadavoca – ‘ayaṃ te, mahārāja, sahassayutto ājaññaratho sakkena devānamindena pesito; abhiruha, mahārāja, dibbaṃ yānaṃ avikampamāno. Api ca, mahārāja, katamena taṃ nemi, yena vā pāpakammā pāpakānaṃ kammānaṃ vipākaṃ paṭisaṃvedenti, yena vā kalyāṇakammā kalyāṇakammānaṃ vipākaṃ paṭisaṃvedentī’ti? ‘Ubhayeneva maṃ, mātali, nehī’ti. Sampavesesi [sampāpesi (sī. pī.)] kho, ānanda, mātali, saṅgāhako nimiṃ rājānaṃ sudhammaṃ sabhaṃ. Addasā kho, ānanda, sakko devānamindo nimiṃ rājānaṃ dūratova āgacchantaṃ. Disvāna nimiṃ rājānaṃ etadavoca – ‘ehi kho, mahārāja. Svāgataṃ, mahārāja. Devā te dassanakāmā, mahārāja, tāvatiṃsā sudhammāyaṃ sabhāyaṃ kittayamānarūpā sannisinnā – ‘‘lābhā vata, bho, videhānaṃ, suladdhaṃ vata, bho, videhānaṃ, yesaṃ nimi rājā dhammiko dhammarājā dhamme ṭhito mahārājā; dhammaṃ carati brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca; uposathañca upavasati cātuddasiṃ pañcadasiṃ aṭṭhamiñca pakkhassā’’ti. Devā te, mahārāja, tāvatiṃsā dassanakāmā . Abhirama, mahārāja, devesu devānubhāvenā’ti. ‘Alaṃ, mārisa, tattheva maṃ mithilaṃ paṭinetu. Tathāhaṃ dhammaṃ carissāmi brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca; uposathañca upavasāmi cātuddasiṃ pañcadasiṃ aṭṭhamiñca pakkhassā’ti.



313. ‘‘Atha kho, ānanda, sakko devānamindo nimissa rañño adhivāsanaṃ viditvā – seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṃ vā bāhaṃ pasāreyya, pasāritaṃ vā bāhaṃ samiñjeyya, evameva – nimissa rañño pamukhe antarahito devesu tāvatiṃsesu pāturahosi. Atha kho, ānanda, sakko devānamindo mātaliṃ saṅgāhakaṃ āmantesi – ‘ehi tvaṃ, samma mātali, sahassayuttaṃ ājaññarathaṃ yojetvā nimiṃ rājānaṃ upasaṅkamitvā evaṃ vadehi – ayaṃ te, mahārāja, sahassayutto ājaññaratho sakkena devānamindena pesito; abhiruheyyāsi, mahārāja, dibbaṃ yānaṃ avikampamāno’ti. ‘Evaṃ, bhaddantavā’ti kho, ānanda, mātali saṅgāhako sakkassa devānamindassa paṭissutvā sahassayuttaṃ ājaññarathaṃ yojetvā nimiṃ rājānaṃ upasaṅkamitvā etadavoca – ‘ayaṃ te, mahārāja, sahassayutto ājaññaratho sakkena devānamindena pesito; abhiruha, mahārāja, dibbaṃ yānaṃ avikampamāno. Api ca, mahārāja, katamena taṃ nemi, yena vā pāpakammā pāpakānaṃ kammānaṃ vipākaṃ paṭisaṃvedenti, yena vā kalyāṇakammā kalyāṇakammānaṃ vipākaṃ paṭisaṃvedentī’ti? ‘Ubhayeneva maṃ, mātali, nehī’ti. Sampavesesi [sampāpesi (sī. pī.)] kho, ānanda, mātali, saṅgāhako nimiṃ rājānaṃ sudhammaṃ sabhaṃ. Addasā kho, ānanda, sakko devānamindo nimiṃ rājānaṃ dūratova āgacchantaṃ. Disvāna nimiṃ rājānaṃ etadavoca – ‘ehi kho, mahārāja. Svāgataṃ, mahārāja. Devā te dassanakāmā, mahārāja, tāvatiṃsā sudhammāyaṃ sabhāyaṃ kittayamānarūpā sannisinnā – ‘‘lābhā vata, bho, videhānaṃ, suladdhaṃ vata, bho, videhānaṃ, yesaṃ nimi rājā dhammiko dhammarājā dhamme ṭhito mahārājā; dhammaṃ carati brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca; uposathañca upavasati cātuddasiṃ pañcadasiṃ aṭṭhamiñca pakkhassā’’ti. Devā te, mahārāja, tāvatiṃsā dassanakāmā . Abhirama, mahārāja, devesu devānubhāvenā’ti. ‘Alaṃ, mārisa, tattheva maṃ mithilaṃ paṭinetu. Tathāhaṃ dhammaṃ carissāmi brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca; uposathañca upavasāmi cātuddasiṃ pañcadasiṃ aṭṭhamiñca pakkhassā’ti.




#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
313. "阿难啊，当帝释天王知道尼弥王同意后 - 就像一个强壮的人可以伸展弯曲的手臂或弯曲伸展的手臂一样 - 他从尼弥王面前消失,出现在三十三天中。阿难啊,然后帝释天王召唤御者摩多利说:'来吧,亲爱的摩多利,准备好千匹马拉的神车,去见尼弥王,对他说:"大王啊,这是帝释天王派来的千匹马拉的神车;请登上这辆神车,大王,毫不犹豫地。"'"好的,尊者。"阿难啊,摩多利御者回答帝释天王后,准备好千匹马拉的神车,去见尼弥王,对他说:"大王啊,这是帝释天王派来的千匹马拉的神车;请登上这辆神车,大王,毫不犹豫地。但是,大王啊,你想走哪条路?是恶行者因恶业而受苦果的路,还是善行者因善业而享福报的路?""摩多利啊,带我走这两条路。"阿难啊,摩多利御者引导尼弥王进入善法堂。阿难啊,帝释天王远远地看到尼弥王来了。看到后,对尼弥王说:"来吧,大王。欢迎,大王。诸天渴望见到你,大王,三十三天的神众在善法堂中集会,赞颂说:'啊,毗提诃人真是有福啊,毗提诃人真是幸运啊,他们有尼弥王这样的正法之王,立于正法的大王;他对婆罗门、居士、城邑居民和乡村居民实行正法;他在每月十四日、十五日和初八日持守布萨。'诸天渴望见到你,大王。请在天界中享受天神的威力吧,大王。""够了,朋友,请送我回弥希罗（现在的米提拉）。我将继续对婆罗门、居士、城邑居民和乡村居民实行正法;我将在每月十四日、十五日和初八日持守布萨。""

314. ‘‘Atha kho, ānanda, sakko devānamindo mātaliṃ saṅgāhakaṃ āmantesi – ‘ehi tvaṃ, samma mātali, sahassayuttaṃ ājaññarathaṃ yojetvā nimiṃ rājānaṃ tattheva mithilaṃ paṭinehī’ti. ‘Evaṃ, bhaddantavā’ti kho, ānanda, mātali saṅgāhako sakkassa devānamindassa paṭissutvā sahassayuttaṃ ājaññarathaṃ yojetvā nimiṃ rājānaṃ tattheva mithilaṃ paṭinesi. Tatra sudaṃ, ānanda, nimi rājā dhammaṃ carati brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca, uposathañca upavasati cātuddasiṃ pañcadasiṃ aṭṭhamiñca pakkhassāti. Atha kho, ānanda, nimi rājā bahūnaṃ vassānaṃ bahūnaṃ vassasatānaṃ bahūnaṃ vassasahassānaṃ accayena kappakaṃ āmantesi – ‘yadā me, samma kappaka, passeyyāsi sirasmiṃ palitāni jātāni, atha me āroceyyāsī’ti. ‘Evaṃ, devā’ti kho, ānanda, kappako nimissa rañño paccassosi. Addasā kho, ānanda, kappako bahūnaṃ vassānaṃ bahūnaṃ vassasatānaṃ bahūnaṃ vassasahassānaṃ accayena nimissa rañño sirasmiṃ palitāni jātāni. Disvāna nimiṃ rājānaṃ etadavoca – ‘pātubhūtā kho devassa devadūtā; dissanti sirasmiṃ palitāni jātānī’ti. ‘Tena hi, samma kappaka, tāni palitāni sādhukaṃ saṇḍāsena uddharitvā mama añjalismiṃ patiṭṭhāpehī’ti. ‘Evaṃ, devā’ti kho, ānanda, kappako nimissa rañño paṭissutvā tāni palitāni sādhukaṃ saṇḍāsena uddharitvā nimissa rañño añjalismiṃ patiṭṭhāpesi. Atha kho, ānanda, nimi rājā kappakassa gāmavaraṃ datvā jeṭṭhaputtaṃ kumāraṃ āmantāpetvā etadavoca – ‘pātubhūtā kho me, tāta kumāra, devadūtā; dissanti sirasmiṃ palitāni jātāni; bhuttā kho pana me mānusakā kāmā; samayo dibbe kāme pariyesituṃ. Ehi tvaṃ, tāta kumāra, imaṃ rajjaṃ paṭipajja. Ahaṃ pana kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajissāmi. Tena hi, tāta kumāra, yadā tvampi passeyyāsi sirasmiṃ palitāni jātāni, atha kappakassa gāmavaraṃ datvā jeṭṭhaputtaṃ kumāraṃ sādhukaṃ rajje samanusāsitvā kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajeyyāsi. Yena me idaṃ kalyāṇaṃ vattaṃ nihitaṃ anuppavatteyyāsi, mā kho me tvaṃ antimapuriso ahosi. Yasmiṃ kho, tāta kumāra, purisayuge vattamāne evarūpassa kalyāṇassa vattassa samucchedo hoti so tesaṃ antimapuriso hoti. Taṃ tāhaṃ, tāta kumāra, evaṃ vadāmi – ‘yena me idaṃ kalyāṇaṃ vattaṃ nihitaṃ anuppavatteyyāsi, mā kho me tvaṃ antimapuriso ahosī’ti.

315. ‘‘Atha kho, ānanda, nimi rājā kappakassa gāmavaraṃ datvā jeṭṭhaputtaṃ kumāraṃ sādhukaṃ rajje samanusāsitvā imasmiṃyeva maghadevaambavane kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbaji. So mettāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ pharitvā vihāsi, tathā dutiyaṃ , tathā tatiyaṃ, tathā catutthaṃ; iti uddhamadho tiriyaṃ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṃ lokaṃ mettāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā vihāsi. Karuṇāsahagatena cetasā… muditāsahagatena cetasā… upekkhāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ pharitvā vihāsi, tathā dutiyaṃ, tathā tatiyaṃ, tathā catutthaṃ; iti uddhamadho tiriyaṃ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṃ lokaṃ upekkhāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā vihāsi. Nimi kho, panānanda, rājā caturāsītivassasahassāni kumārakīḷitaṃ kīḷi, caturāsītivassasahassāni oparajjaṃ kāresi, caturāsītivassasahassāni rajjaṃ kāresi, caturāsītivassasahassāni imasmiṃyeva maghadevaambavane agārasmā anagāriyaṃ pabbajito brahmacariyamacari. So cattāro brahmavihāre bhāvetvā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā brahmalokūpago ahosi. Nimissa kho panānananda , rañño kaḷārajanako nāma putto ahosi. Na so agārasmā anagāriyaṃ pabbaji. So taṃ kalyāṇaṃ vattaṃ samucchindi. So tesaṃ antimapuriso ahosi.



314. "阿难啊,然后帝释天王对御者摩多利说:'来吧,亲爱的摩多利,准备好千匹马拉的神车,把尼弥王送回弥希罗（现在的米提拉）。''好的,尊者。'阿难啊,摩多利御者回答帝释天王后,准备好千匹马拉的神车,把尼弥王送回了弥希罗（现在的米提拉）。阿难啊,在那里,尼弥王对婆罗门、居士、城邑居民和乡村居民实行正法,在每月十四日、十五日和初八日持守布萨。阿难啊,过了许多年、许多百年、许多千年后,尼弥王召唤理发师说:'亲爱的理发师,当你看到我头上长出白发时,请告诉我。''好的,陛下。'阿难啊,理发师回答尼弥王。阿难啊,过了许多年、许多百年、许多千年后,理发师看到尼弥王头上长出了白发。看到后,对尼弥王说:'天使已经出现了,陛下;可以看到头上长出了白发。''那么,亲爱的理发师,请用镊子小心地拔出那些白发,放在我的手掌中。''好的,陛下。'阿难啊,理发师回答尼弥王后,用镊子小心地拔出那些白发,放在尼弥王的手掌中。然后,阿难啊,尼弥王赐给理发师一个村庄,召来王子,对他说:'亲爱的王子,天使已经出现了;可以看到头上长出了白发。我已经享受了人间的欢乐;现在是时候寻求天界的欢乐了。来吧,亲爱的王子,继承这个王国。我将剃除须发,穿上袈裟,从家庭生活出家,过无家的生活。那么,亲爱的王子,当你也看到头上长出白发时,就赐给理发师一个村庄,好好地教导你的长子治理王国,然后剃除须发,穿上袈裟,从家庭生活出家,过无家的生活。你要延续我建立的这个善良传统,不要成为最后一个实行它的人。亲爱的王子,在某一代人中,如果这样的善良传统中断了,那个人就是最后一个实行它的人。因此,亲爱的王子,我这样告诉你:"你要延续我建立的这个善良传统,不要成为最后一个实行它的人。"'
315. "然后,阿难啊,尼弥王赐给理发师一个村庄,好好地教导长子治理王国,就在这个摩诃提婆芒果园里剃除须发,穿上袈裟,从家庭生活出家,过无家的生活。他以慈爱之心遍满一方而住,如是第二方,如是第三方,如是第四方,如是上下四维,普遍一切处,心与慈俱,广大、无量、无怨、无害。他以悲心...以喜心...以舍心遍满一方而住,如是第二方,如是第三方,如是第四方,如是上下四维,普遍一切处,心与舍俱,广大、无量、无怨、无害。阿难啊,尼弥王童年游戏八万四千年,作副王八万四千年,作国王八万四千年,在这个摩诃提婆芒果园里出家修梵行八万四千年。他修习四梵住,身坏命终后,往生梵天界。阿难啊,尼弥王有一个名叫迦拉罗阇那迦的儿子。他没有从家庭生活出家。他中断了那个善良传统。他是最后一个实行它的人。"

316. ‘‘Siyā kho pana te, ānanda, evamassa – ‘añño nūna tena samayena rājā maghadevo ahosi, yena taṃ kalyāṇaṃ vattaṃ nihita’nti [yo taṃ kalyāṇaṃ vattaṃ nihinīti (sī.)]. Na kho panetaṃ, ānanda, evaṃ daṭṭhabbaṃ. Ahaṃ tena samayena rājā maghadevo ahosiṃ. (Ahaṃ taṃ kalyāṇaṃ vattaṃ nihiniṃ,) [( ) natthi (ka.)] mayā taṃ kalyāṇaṃ vattaṃ nihitaṃ; pacchimā janatā anuppavattesi. Taṃ kho panānanda, kalyāṇaṃ vattaṃ na nibbidāya na virāgāya na nirodhāya na upasamāya na abhiññāya na sambodhāya na nibbānāya saṃvattati, yāvadeva brahmalokūpapattiyā. Idaṃ kho panānanda, etarahi mayā kalyāṇaṃ vattaṃ nihitaṃ ekantanibbidāya virāgāya nirodhāya upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati. Katamañcānanda, etarahi mayā kalyāṇaṃ vattaṃ nihitaṃ ekantanibbidāya virāgāya nirodhāya upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati? Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo, seyyathidaṃ – sammādiṭṭhi, sammāsaṅkappo, sammāvācā, sammākammanto, sammāājīvo, sammāvāyāmo , sammāsati, sammāsamādhi. Idaṃ kho, ānanda, etarahi mayā kalyāṇaṃ vattaṃ nihitaṃ ekantanibbidāya virāgāya nirodhāya upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati. Taṃ vo ahaṃ, ānanda, evaṃ vadāmi – ‘yena me idaṃ kalyāṇaṃ vattaṃ nihitaṃ anuppavatteyyātha, mā kho me tumhe antimapurisā ahuvattha’. Yasmiṃ kho, ānanda, purisayuge vattamāne evarūpassa kalyāṇassa vattassa samucchedo hoti so tesaṃ antimapuriso hoti. Taṃ vo ahaṃ, ānanda, evaṃ vadāmi – ‘yena me idaṃ kalyāṇaṃ vattaṃ nihitaṃ anuppavatteyyātha, mā kho me tumhe antimapurisā ahuvatthā’’’ti.

Idamavoca bhagavā. Attamano āyasmā ānando bhagavato bhāsitaṃ abhinandīti.

Maghadevasuttaṃ niṭṭhitaṃ tatiyaṃ.

4. Madhurasuttaṃ

317. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ āyasmā mahākaccāno madhurāyaṃ viharati gundāvane. Assosi kho rājā mādhuro avantiputto – ‘‘samaṇo khalu, bho, kaccāno madhurāyaṃ [mathurāyaṃ (ṭīkā)] viharati gundāvane. Taṃ kho pana bhavantaṃ kaccānaṃ evaṃ kalyāṇo kittisaddo abbhuggato – ‘paṇḍito viyatto medhāvī bahussuto cittakathī kalyāṇapaṭibhāno vuddho ceva arahā ca’. Sādhu kho pana tathārūpānaṃ arahataṃ dassanaṃ hotī’’ti. Atha kho rājā mādhuro avantiputto bhadrāni bhadrāni yānāni yojāpetvā bhadraṃ yānaṃ abhiruhitvā bhadrehi bhadrehi yānehi madhurāya niyyāsi mahaccarājānubhāvena āyasmantaṃ mahākaccānaṃ dassanāya. Yāvatikā yānassa bhūmi yānena gantvā yānā paccorohitvā pattikova yenāyasmā mahākaccāno tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmatā mahākaccānena saddhiṃ sammodi. Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho rājā mādhuro avantiputto āyasmantaṃ mahākaccānaṃ etadavoca – ‘‘brāhmaṇā, bho kaccāna, evamāhaṃsu – ‘brāhmaṇova seṭṭho vaṇṇo, hīno añño vaṇṇo; brāhmaṇova sukko vaṇṇo, kaṇho añño vaṇṇo; brāhmaṇāva sujjhanti, no abrāhmaṇā; brāhmaṇāva brahmuno puttā orasā mukhato jātā brahmajā brahmanimmitā brahmadāyādā’ti. Idha bhavaṃ kaccāno kimakkhāyī’’ti? ‘‘Ghosoyeva kho eso, mahārāja, lokasmiṃ – ‘brāhmaṇova seṭṭho vaṇṇo, hīno añño vaṇṇo; brāhmaṇova sukko vaṇṇo, kaṇho añño vaṇṇo; brāhmaṇāva sujjhanti, no abrāhmaṇā; brāhmaṇāva brahmuno puttā orasā mukhato jātā brahmajā brahmanimmitā brahmadāyādā’ti. Tadamināpetaṃ, mahārāja, pariyāyena veditabbaṃ yathā ghosoyeveso lokasmiṃ – ‘brāhmaṇova seṭṭho vaṇṇo, hīno añño vaṇṇo…pe… brahmadāyādā’’’ti.



316. "阿难啊,你可能会这样想:'那时的摩诃提婆王一定是另一个人,是他建立了那个善良传统。'阿难啊,但不应该这样看。那时的摩诃提婆王就是我。是我建立了那个善良传统;后来的人们延续了它。但是,阿难啊,那个善良传统并不导向厌离、离欲、止息、平静、证智、正觉、涅槃,只是导向往生梵天界。而现在,阿难啊,我建立的这个善良传统确实导向完全的厌离、离欲、止息、平静、证智、正觉、涅槃。阿难啊,什么是我现在建立的导向完全的厌离、离欲、止息、平静、证智、正觉、涅槃的善良传统呢?就是这个八正道,即:正见、正思维、正语、正业、正命、正精进、正念、正定。阿难啊,这就是我现在建立的导向完全的厌离、离欲、止息、平静、证智、正觉、涅槃的善良传统。因此,阿难啊,我这样告诉你们:'你们要延续我建立的这个善良传统,不要成为最后一个实行它的人。'阿难啊,在某一代人中,如果这样的善良传统中断了,那个人就是最后一个实行它的人。因此,阿难啊,我这样告诉你们:'你们要延续我建立的这个善良传统,不要成为最后一个实行它的人。'"
世尊如此说。尊者阿难欢喜,赞叹世尊所说。
摩诃提婆经第三终。
摩偷罗经
317. 如是我闻。一时,尊者大迦旃延住在摩偷罗（现在的马图拉）的衮荼婆林中。阿槃提子摩偷罗王听说:"尊者迦旃延确实住在摩偷罗的衮荼婆林中。关于这位尊者迦旃延,有这样美好的名声传开:'他是智者、博学者、聪明人、多闻者、善辩者、有美好见解的人、长者、阿罗汉。'见到这样的阿罗汉是好事。"于是,阿槃提子摩偷罗王准备了最好的车辆,自己登上最好的车,带着盛大的王者威仪,从摩偷罗出发去见尊者大迦旃延。他乘车到车能行驶的地方,然后下车步行到尊者大迦旃延所在之处。到达后,与尊者大迦旃延互相问候。寒暄礼节后,坐在一旁。坐在一旁的阿槃提子摩偷罗王对尊者大迦旃延说:"迦旃延先生,婆罗门们这样说:'婆罗门是最高种姓,其他种姓低劣;婆罗门是白色种姓,其他种姓是黑色;只有婆罗门才能净化,非婆罗门不能;婆罗门是梵天之子,从他口中生,由梵天所生,由梵天所造,是梵天的继承人。'迦旃延先生对此有何看法?""大王啊,这只是世间的一种说法:'婆罗门是最高种姓,其他种姓低劣;婆罗门是白色种姓,其他种姓是黑色;只有婆罗门才能净化,非婆罗门不能;婆罗门是梵天之子,从他口中生,由梵天所生,由梵天所造,是梵天的继承人。'大王啊,以下这个道理可以说明这只是世间的一种说法:'婆罗门是最高种姓,其他种姓低劣...是梵天的继承人。'"

318. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, khattiyassa cepi ijjheyya dhanena vā dhaññena vā rajatena vā jātarūpena vā khattiyopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṃkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī… brāhmaṇopissāssa… vessopissāssa… suddopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṃkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī’’ti? ‘‘Khattiyassa cepi, bho kaccāna, ijjheyya dhanena vā dhaññena vā rajatena vā jātarūpena vā khattiyopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṃkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī… brāhmaṇopissāssa… vessopissāssa… suddopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṃkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī’’ti.

‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, brāhmaṇassa cepi ijjheyya dhanena vā dhaññena vā rajatena vā jātarūpena vā brāhmaṇopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṃkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī… vessopissāssa… suddopissāssa … khattiyopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṃkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī’’ti? ‘‘Brāhmaṇassa cepi, bho kaccāna, ijjheyya dhanena vā dhaññena vā rajatena vā jātarūpena vā brāhmaṇopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṃkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī… vessopissāssa… suddopissāssa … khattiyopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṃkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī’’ti.

‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, vessassa cepi ijjheyya dhanena vā dhaññena vā rajatena vā jātarūpena vā vessopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṃkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī… suddopissāssa… khattiyopissāssa… brāhmaṇopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṃkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī’’ti? ‘‘Vessassa cepi, bho kaccāna, ijjheyya dhanena vā dhaññena vā rajatena vā jātarūpena vā vessopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṃkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī… suddopissāssa… khattiyopissāssa… brāhmaṇopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṃkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī’’ti.

‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, suddassa cepi ijjheyya dhanena vā dhaññena vā rajatena vā jātarūpena vā suddopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṃkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī… khattiyopissāssa… brāhmaṇopissāssa… vessopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṃkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī’’ti? ‘‘Suddassa cepi, bho kaccāna, ijjheyya dhanena vā dhaññena vā rajatena vā jātarūpena vā suddopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṃkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādīti… khattiyopissāssa… brāhmaṇopissāssa… vessopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṃkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī’’ti.

‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, yadi evaṃ sante, ime cattāro vaṇṇā samasamā honti no vā? Kathaṃ vā te ettha hotī’’ti? ‘‘Addhā kho, bho kaccāna, evaṃ sante, ime cattāro vaṇṇā samasamā honti. Nesaṃ [nāsaṃ (sī.), nāhaṃ (syā. kaṃ.)] ettha kiñci nānākaraṇaṃ samanupassāmī’’ti. ‘‘Imināpi kho etaṃ, mahārāja, pariyāyena veditabbaṃ yathā ghoso yeveso lokasmiṃ – ‘brāhmaṇova seṭṭho vaṇṇo, hīno añño vaṇṇo…pe… brahmadāyādā’’’ti.



318. "大王,你怎么看?如果刹帝利富有财物、谷物、银或金,刹帝利会对他早起晚睡、听从命令、讨他欢心、说悦耳的话吗?婆罗门会...吠舍会...首陀罗会对他早起晚睡、听从命令、讨他欢心、说悦耳的话吗?""迦旃延先生,如果刹帝利富有财物、谷物、银或金,刹帝利会对他早起晚睡、听从命令、讨他欢心、说悦耳的话。婆罗门会...吠舍会...首陀罗会对他早起晚睡、听从命令、讨他欢心、说悦耳的话。"
"大王,你怎么看?如果婆罗门富有财物、谷物、银或金,婆罗门会对他早起晚睡、听从命令、讨他欢心、说悦耳的话吗?吠舍会...首陀罗会...刹帝利会对他早起晚睡、听从命令、讨他欢心、说悦耳的话吗?""迦旃延先生,如果婆罗门富有财物、谷物、银或金,婆罗门会对他早起晚睡、听从命令、讨他欢心、说悦耳的话。吠舍会...首陀罗会...刹帝利会对他早起晚睡、听从命令、讨他欢心、说悦耳的话。"
"大王,你怎么看?如果吠舍富有财物、谷物、银或金,吠舍会对他早起晚睡、听从命令、讨他欢心、说悦耳的话吗?首陀罗会...刹帝利会...婆罗门会对他早起晚睡、听从命令、讨他欢心、说悦耳的话吗?""迦旃延先生,如果吠舍富有财物、谷物、银或金,吠舍会对他早起晚睡、听从命令、讨他欢心、说悦耳的话。首陀罗会...刹帝利会...婆罗门会对他早起晚睡、听从命令、讨他欢心、说悦耳的话。"
"大王,你怎么看?如果首陀罗富有财物、谷物、银或金,首陀罗会对他早起晚睡、听从命令、讨他欢心、说悦耳的话吗?刹帝利会...婆罗门会...吠舍会对他早起晚睡、听从命令、讨他欢心、说悦耳的话吗?""迦旃延先生,如果首陀罗富有财物、谷物、银或金,首陀罗会对他早起晚睡、听从命令、讨他欢心、说悦耳的话。刹帝利会...婆罗门会...吠舍会对他早起晚睡、听从命令、讨他欢心、说悦耳的话。"
"大王,你怎么看?如果是这样,这四个种姓是平等的还是不平等的?你对此有何看法?""迦旃延先生,如果是这样,这四个种姓确实是平等的。我看不出它们之间有什么区别。""大王,由此也可以知道,这只是世间的一种说法:'婆罗门是最高种姓,其他种姓低劣...是梵天的继承人。'"

319. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, idhassa khattiyo pāṇātipātī adinnādāyī kāmesumicchācārī musāvādī pisuṇavāco pharusavāco samphappalāpī abhijjhālu byāpannacitto micchādiṭṭhi [micchādiṭṭhī (sabbattha)] kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjeyya no vā? Kathaṃ vā te ettha hotī’’ti? ‘‘Khattiyopi hi, bho kaccāna, pāṇātipātī adinnādāyī kāmesumicchācārī musāvādī pisuṇavāco pharusavāco samphappalāpī abhijjhālu byāpannacitto micchādiṭṭhi kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjeyya. Evaṃ me ettha hoti, evañca pana me etaṃ arahataṃ suta’’nti.

‘‘Sādhu sādhu, mahārāja! Sādhu kho te etaṃ, mahārāja, evaṃ hoti, sādhu ca pana te etaṃ arahataṃ sutaṃ. Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, idhassa brāhmaṇo…pe… idhassa vesso…pe… idhassa suddo pāṇātipātī adinnādāyī…pe… micchādiṭṭhi kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjeyya no vā? Kathaṃ vā te ettha hotī’’ti? ‘‘Suddopi hi, bho kaccāna, pāṇātipātī adinnādāyī…pe… micchādiṭṭhi kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjeyya. Evaṃ me ettha hoti, evañca pana me etaṃ arahataṃ suta’’nti.

‘‘Sādhu sādhu, mahārāja! Sādhu kho te etaṃ, mahārāja, evaṃ hoti, sādhu ca pana te etaṃ arahataṃ sutaṃ. Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, yadi evaṃ sante, ime cattāro vaṇṇā samasamā honti no vā? Kathaṃ vā te ettha hotī’’ti? ‘‘Addhā kho, bho kaccāna, evaṃ sante, ime cattāro vaṇṇā samasamā honti. Nesaṃ ettha kiñci nānākaraṇaṃ samanupassāmī’’ti. ‘‘Imināpi kho etaṃ, mahārāja, pariyāyena veditabbaṃ yathā ghoso yeveso lokasmiṃ – ‘brāhmaṇova seṭṭho vaṇṇo, hīno añño vaṇṇo…pe… brahmadāyādā’’’ti.

320. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, idhassa khattiyo pāṇātipātā paṭivirato, adinnādānā paṭivirato, kāmesumicchācārā paṭivirato, musāvādā paṭivirato, pisuṇāya vācāya paṭivirato, pharusāya vācāya paṭivirato, samphappalāpā paṭivirato, anabhijjhālu abyāpannacitto sammādiṭṭhi [sammādiṭṭhī (syā. kaṃ. pī. ka.)] kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjeyya no vā? Kathaṃ vā te ettha hotī’’ti? ‘‘Khattiyopi hi, bho kaccāna, pāṇātipātā paṭivirato, adinnādānā paṭivirato, kāmesumicchācārā paṭivirato, musāvādā paṭivirato, pisuṇāya vācāya paṭivirato, pharusāya vācāya paṭivirato, samphappalāpā paṭivirato, anabhijjhālu abyāpannacitto sammādiṭṭhi kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjeyya. Evaṃ me ettha hoti, evañca pana me etaṃ arahataṃ suta’’nti.

‘‘Sādhu sādhu, mahārāja! Sādhu kho te etaṃ, mahārāja, evaṃ hoti, sādhu ca pana te etaṃ arahataṃ sutaṃ. Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, idhassa brāhmaṇo, idhassa vesso, idhassa suddo pāṇātipātā paṭivirato adinnādānā paṭivirato…pe… sammādiṭṭhi kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjeyya no vā? Kathaṃ vā te ettha hotī’’ti? ‘‘Suddopi hi, bho kaccāna, pāṇātipātā paṭivirato, adinnādānā paṭivirato…pe… sammādiṭṭhi kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjeyya. Evaṃ me ettha hoti, evañca pana me etaṃ arahataṃ suta’’nti.

‘‘Sādhu sādhu, mahārāja! Sādhu kho te etaṃ, mahārāja, evaṃ hoti, sādhu ca pana te etaṃ arahataṃ sutaṃ. Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, yadi evaṃ sante, ime cattāro vaṇṇā samasamā honti no vā? Kathaṃ vā te ettha hotī’’ti? ‘‘Addhā kho, bho kaccāna, evaṃ sante, ime cattāro vaṇṇā samasamā honti. Nesaṃ ettha kiñci nānākaraṇaṃ samanupassāmī’’ti . ‘‘Imināpi kho etaṃ, mahārāja, pariyāyena veditabbaṃ yathā ghoso yeveso lokasmiṃ – ‘brāhmaṇova seṭṭho vaṇṇo, hīno añño vaṇṇo…pe… brahmadāyādā’’’ti.



319. "大王,你怎么看?如果有一个刹帝利杀生、偷盗、邪淫、妄语、两舌、恶口、绮语、贪婪、嗔恨、邪见,他身坏命终后会不会堕入恶趣、恶道、地狱?你对此有何看法?""迦旃延先生,即使是刹帝利,如果杀生、偷盗、邪淫、妄语、两舌、恶口、绮语、贪婪、嗔恨、邪见,他身坏命终后也会堕入恶趣、恶道、地狱。我是这样认为的,我也是这样从阿罗汉那里听说的。"
"很好,很好,大王!你这样认为很好,你从阿罗汉那里听到这样也很好。大王,你怎么看?如果有一个婆罗门...如果有一个吠舍...如果有一个首陀罗杀生、偷盗...邪见,他身坏命终后会不会堕入恶趣、恶道、地狱?你对此有何看法?""迦旃延先生,即使是首陀罗,如果杀生、偷盗...邪见,他身坏命终后也会堕入恶趣、恶道、地狱。我是这样认为的,我也是这样从阿罗汉那里听说的。"
"很好,很好,大王!你这样认为很好,你从阿罗汉那里听到这样也很好。大王,你怎么看?如果是这样,这四个种姓是平等的还是不平等的?你对此有何看法?""迦旃延先生,如果是这样,这四个种姓确实是平等的。我看不出它们之间有什么区别。""大王,由此也可以知道,这只是世间的一种说法:'婆罗门是最高种姓,其他种姓低劣...是梵天的继承人。'"
320. "大王,你怎么看?如果有一个刹帝利不杀生、不偷盗、不邪淫、不妄语、不两舌、不恶口、不绮语、不贪婪、不嗔恨、具正见,他身坏命终后会不会往生善趣、天界?你对此有何看法?""迦旃延先生,即使是刹帝利,如果不杀生、不偷盗、不邪淫、不妄语、不两舌、不恶口、不绮语、不贪婪、不嗔恨、具正见,他身坏命终后也会往生善趣、天界。我是这样认为的,我也是这样从阿罗汉那里听说的。"
"很好,很好,大王!你这样认为很好,你从阿罗汉那里听到这样也很好。大王,你怎么看?如果有一个婆罗门,如果有一个吠舍,如果有一个首陀罗不杀生、不偷盗...具正见,他身坏命终后会不会往生善趣、天界?你对此有何看法?""迦旃延先生,即使是首陀罗,如果不杀生、不偷盗...具正见,他身坏命终后也会往生善趣、天界。我是这样认为的,我也是这样从阿罗汉那里听说的。"
"很好,很好,大王!你这样认为很好,你从阿罗汉那里听到这样也很好。大王,你怎么看?如果是这样,这四个种姓是平等的还是不平等的?你对此有何看法?""迦旃延先生,如果是这样,这四个种姓确实是平等的。我看不出它们之间有什么区别。""大王,由此也可以知道,这只是世间的一种说法:'婆罗门是最高种姓,其他种姓低劣...是梵天的继承人。'"

321. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, idha khattiyo sandhiṃ vā chindeyya, nillopaṃ vā hareyya, ekāgārikaṃ vā kareyya, paripanthe vā tiṭṭheyya, paradāraṃ vā gaccheyya, tañce te purisā gahetvā dasseyyuṃ – ‘ayaṃ te, deva, coro āgucārī. Imassa yaṃ icchasi taṃ daṇḍaṃ paṇehī’ti. Kinti naṃ kareyyāsī’’ti? ‘‘Ghāteyyāma vā, bho kaccāna, jāpeyyāma vā pabbājeyyāma vā yathāpaccayaṃ vā kareyyāma. Taṃ kissa hetu? Yā hissa , bho kaccāna, pubbe ‘khattiyo’ti samaññā sāssa antarahitā; corotveva saṅkhyaṃ [saṅkhaṃ (sī. syā. kaṃ. pī.)] gacchatī’’ti.

‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, idha brāhmaṇo, idha vesso, idha suddo sandhiṃ vā chindeyya, nillopaṃ vā hareyya, ekāgārikaṃ vā kareyya, paripanthe vā tiṭṭheyya, paradāraṃ vā gaccheyya, tañce te purisā gahetvā dasseyyuṃ – ‘ayaṃ te, deva, coro āgucārī. Imassa yaṃ icchasi taṃ daṇḍaṃ paṇehī’ti. Kinti naṃ kareyyāsī’’ti? ‘‘Ghāteyyāma vā, bho kaccāna, jāpeyyāma vā pabbājeyyāma vā yathāpaccayaṃ vā kareyyāma. Taṃ kissa hetu? Yā hissa, bho kaccāna, pubbe ‘suddo’ti samaññā sāssa antarahitā; corotveva saṅkhyaṃ gacchatī’’ti.

‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, yadi evaṃ sante, ime cattāro vaṇṇā samasamā honti no vā? Kathaṃ vā te ettha hotī’’ti? ‘‘Addhā kho, bho kaccāna, evaṃ sante, ime cattāro vaṇṇā samasamā honti. Nesaṃ ettha kiñci nānākaraṇaṃ samanupassāmī’’ti. ‘‘Imināpi kho etaṃ, mahārāja, pariyāyena veditabbaṃ yathā ghoso yeveso lokasmiṃ – ‘brāhmaṇova seṭṭho vaṇṇo, hīno añño vaṇṇo…pe… brahmadāyādā’’’ti.

322. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, idha khattiyo kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajito assa virato pāṇātipātā, virato adinnādānā, virato musāvādā, rattūparato, ekabhattiko, brahmacārī, sīlavā, kalyāṇadhammo? Kinti naṃ kareyyāsī’’ti? ‘‘Abhivādeyyāma vā [pi (dī. ni. 1.184, 187 sāmaññaphale)], bho kaccāna, paccuṭṭheyyāma vā āsanena vā nimanteyyāma abhinimanteyyāma vā naṃ cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārehi dhammikaṃ vā assa rakkhāvaraṇaguttiṃ saṃvidaheyyāma. Taṃ kissa hetu? Yā hissa, bho kaccāna, pubbe ‘khattiyo’ti samaññā sāssa antarahitā; samaṇotveva saṅkhyaṃ gacchatī’’ti.

‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, idha brāhmaṇo, idha vesso, idha suddo kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajito assa virato pāṇātipātā, virato adinnādānā virato musāvādā, rattūparato, ekabhattiko, brahmacārī, sīlavā, kalyāṇadhammo? Kinti naṃ kareyyāsī’’ti? ‘‘Abhivādeyyāma vā, bho kaccāna, paccuṭṭheyyāma vā āsanena vā nimanteyyāma abhinimanteyyāma vā naṃ cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārehi dhammikaṃ vā assa rakkhāvaraṇaguttiṃ saṃvidaheyyāma. Taṃ kissa hetu? Yā hissa, bho kaccāna, pubbe ‘suddo’ti samaññā sāssa antarahitā; samaṇotveva saṅkhyaṃ gacchatī’’ti.

‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, yadi evaṃ sante, ime cattāro vaṇṇā samasamā honti no vā? Kathaṃ vā te ettha hotī’’ti? ‘‘Addhā kho, bho kaccāna, evaṃ sante, ime cattāro vaṇṇā samasamā honti. Nesaṃ ettha kiñci nānākaraṇaṃ samanupassāmī’’ti. ‘‘Imināpi kho etaṃ, mahārāja, pariyāyena veditabbaṃ yathā ghoso yeveso lokasmiṃ – ‘brāhmaṇova seṭṭho vaṇṇo, hīno añño vaṇṇo; brāhmaṇova sukko vaṇṇo, kaṇho añño vaṇṇo; brāhmaṇāva sujjhanti, no abrāhmaṇā; brāhmaṇāva brahmuno puttā orasā mukhato jātā brahmajā brahmanimmitā brahmadāyādā’’’ti.



321. "大王,你怎么看?如果有一个刹帝利破门而入,或抢劫,或做强盗,或埋伏路边,或通奸,如果有人抓住他并带到你面前说:'陛下,这是一个罪犯,请您对他处以您认为适当的惩罚。'你会怎么处置他?""迦旃延先生,我们会处死他,或罚款,或流放,或根据情况采取适当措施。为什么?因为他以前被称为'刹帝利'的称号已经消失了,他只被视为一个罪犯。"
"大王,你怎么看?如果有一个婆罗门,如果有一个吠舍,如果有一个首陀罗破门而入,或抢劫,或做强盗,或埋伏路边,或通奸,如果有人抓住他并带到你面前说:'陛下,这是一个罪犯,请您对他处以您认为适当的惩罚。'你会怎么处置他?""迦旃延先生,我们会处死他,或罚款,或流放,或根据情况采取适当措施。为什么?因为他以前被称为'首陀罗'的称号已经消失了,他只被视为一个罪犯。"
"大王,你怎么看?如果是这样,这四个种姓是平等的还是不平等的?你对此有何看法?""迦旃延先生,如果是这样,这四个种姓确实是平等的。我看不出它们之间有什么区别。""大王,由此也可以知道,这只是世间的一种说法:'婆罗门是最高种姓,其他种姓低劣...是梵天的继承人。'"
322. "大王,你怎么看?如果有一个刹帝利剃除须发,穿上袈裟,从家庭生活出家,过无家的生活,远离杀生,远离偷盗,远离妄语,夜不进食,一日一食,梵行,持戒,具善法,你会怎么对待他?""迦旃延先生,我们会向他致敬,或起身迎接,或请他就座,或邀请他,或以衣服、饮食、住处、医药等必需品供养他,或为他安排合法的保护、庇护和防卫。为什么?因为他以前被称为'刹帝利'的称号已经消失了,他只被视为一个沙门。"
"大王,你怎么看?如果有一个婆罗门,如果有一个吠舍,如果有一个首陀罗剃除须发,穿上袈裟,从家庭生活出家,过无家的生活,远离杀生,远离偷盗,远离妄语,夜不进食,一日一食,梵行,持戒,具善法,你会怎么对待他?""迦旃延先生,我们会向他致敬,或起身迎接,或请他就座,或邀请他,或以衣服、饮食、住处、医药等必需品供养他,或为他安排合法的保护、庇护和防卫。为什么?因为他以前被称为'首陀罗'的称号已经消失了,他只被视为一个沙门。"
"大王,你怎么看?如果是这样,这四个种姓是平等的还是不平等的?你对此有何看法?""迦旃延先生,如果是这样,这四个种姓确实是平等的。我看不出它们之间有什么区别。""大王,由此也可以知道,这只是世间的一种说法:'婆罗门是最高种姓,其他种姓低劣;婆罗门是白色种姓,其他种姓是黑色;只有婆罗门才能净化,非婆罗门不能;婆罗门是梵天之子,从他口中生,由梵天所生,由梵天所造,是梵天的继承人。'"

323. Evaṃ vutte, rājā mādhuro avantiputto āyasmantaṃ mahākaccānaṃ etadavoca – ‘‘abhikkantaṃ, bho kaccāna, abhikkantaṃ, bho kaccāna! Seyyathāpi, bho kaccāna, nikkujjitaṃ vā ukkujjeyya, paṭicchannaṃ vā vivareyya, mūḷhassa vā maggaṃ ācikkheyya, andhakāre vā telapajjotaṃ dhāreyya – ‘cakkhumanto rūpāni dakkhantī’ti; evamevaṃ bhotā kaccānena anekapariyāyena dhammo pakāsito. Esāhaṃ bhavantaṃ kaccānaṃ saraṇaṃ gacchāmi dhammañca bhikkhusaṅghañca . Upāsakaṃ maṃ bhavaṃ kaccāno dhāretu ajjatagge pāṇupetaṃ saraṇaṃ gata’’nti. ‘‘Mā kho maṃ tvaṃ, mahārāja, saraṇaṃ agamāsi. Tameva tvaṃ [tametaṃ tvaṃ (syā. kaṃ.), tametaṃ (ka.)] bhagavantaṃ saraṇaṃ gaccha yamahaṃ saraṇaṃ gato’’ti. ‘‘Kahaṃ pana, bho kaccāna, etarahi so bhagavā viharati arahaṃ sammāsambuddho’’ti? ‘‘Parinibbuto kho, mahārāja, etarahi so bhagavā arahaṃ sammāsambuddho’’ti. ‘‘Sacepi mayaṃ, bho kaccāna, suṇeyyāma taṃ bhagavantaṃ dasasu yojanesu, dasapi mayaṃ yojanāni gaccheyyāma taṃ bhagavantaṃ dassanāya arahantaṃ sammāsambuddhaṃ. Sacepi mayaṃ, bho kaccāna, suṇeyyāma taṃ bhagavantaṃ vīsatiyā yojanesu, tiṃsāya yojanesu, cattārīsāya yojanesu, paññāsāya yojanesu, paññāsampi mayaṃ yojanāni gaccheyyāma taṃ bhagavantaṃ dassanāya arahantaṃ sammāsambuddhaṃ. Yojanasate cepi mayaṃ bho kaccāna, suṇeyyāma taṃ bhagavantaṃ, yojanasatampi mayaṃ gaccheyyāma taṃ bhagavantaṃ dassanāya arahantaṃ sammāsambuddhaṃ. Yato ca, bho kaccāna, parinibbuto so bhagavā, parinibbutampi mayaṃ bhagavantaṃ saraṇaṃ gacchāma dhammañca bhikkhusaṅghañca. Upāsakaṃ maṃ bhavaṃ kaccāno dhāretu ajjatagge pāṇupetaṃ saraṇaṃ gata’’nti.

Madhurasuttaṃ niṭṭhitaṃ catutthaṃ.

5. Bodhirājakumārasuttaṃ

324. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā bhaggesu viharati susumāragire bhesakaḷāvane migadāye. Tena kho pana samayena bodhissa rājakumārassa kokanado [kokanudo (syā. kaṃ. ka.)] nāma pāsādo acirakārito hoti anajjhāvuṭṭho samaṇena vā brāhmaṇena vā kenaci vā manussabhūtena. Atha kho bodhi rājakumāro sañjikāputtaṃ māṇavaṃ āmantesi – ‘‘ehi tvaṃ, samma sañjikāputta, yena bhagavā tenupasaṅkama; upasaṅkamitvā mama vacanena bhagavato pāde sirasā vanda, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ puccha – ‘bodhi, bhante, rājakumāro bhagavato pāde sirasā vandati, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ pucchatī’ti. Evañca vadehi – ‘adhivāsetu kira, bhante, bhagavā bodhissa rājakumārassa svātanāya bhattaṃ saddhiṃ bhikkhusaṅghenā’’’ti. ‘‘Evaṃ, bho’’ti kho sañjikāputto māṇavo bodhissa rājakumārassa paṭissutvā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṃ sammodi. Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho sañjikāputto māṇavo bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘bodhi kho [bodhi bho gotama (sī. syā. kaṃ. pī.)] rājakumāro bhoto gotamassa pāde sirasā vandati, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ pucchati. Evañca vadeti – ‘adhivāsetu kira bhavaṃ gotamo bodhissa rājakumārassa svātanāya bhattaṃ saddhiṃ bhikkhusaṅghenā’’’ti. Adhivāsesi bhagavā tuṇhībhāvena. Atha kho sañjikāputto māṇavo bhagavato adhivāsanaṃ viditvā uṭṭhāyāsanā yena bodhi rājakumāro tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bodhiṃ rājakumāraṃ etadavoca – ‘‘avocumha bhoto vacanena taṃ bhavantaṃ gotamaṃ – ‘bodhi kho rājakumāro bhoto gotamassa pāde sirasā vandati, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ pucchati. Evañca vadeti – adhivāsetu kira bhavaṃ gotamo bodhissa rājakumārassa svātanāya bhattaṃ saddhiṃ bhikkhusaṅghenā’ti. Adhivuṭṭhañca pana samaṇena gotamenā’’ti.



323. 听闻此言,阿槃提子摩偷罗王对尊者大迦旃延说:"太好了,迦旃延先生,太好了,迦旃延先生!就像有人扶起倒下的东西,揭开遮蔽的东西,为迷路者指明道路,在黑暗中举起油灯,让有眼之人得见色法。同样地,迦旃延先生以种种方便阐明了法。迦旃延先生,我归依尊者迦旃延、法和比丘僧团。愿尊者迦旃延接受我为优婆塞,从今日起终生归依。""大王,请不要归依我。你应该归依我所归依的世尊。""迦旃延先生,那位阿罗汉、正等正觉的世尊现在住在哪里?""大王,那位阿罗汉、正等正觉的世尊现在已经般涅槃了。""迦旃延先生,如果我们听说那位世尊在十由旬之内,我们会走十由旬去见那位阿罗汉、正等正觉的世尊。如果我们听说那位世尊在二十由旬、三十由旬、四十由旬、五十由旬之内,我们会走五十由旬去见那位阿罗汉、正等正觉的世尊。迦旃延先生,如果我们听说那位世尊在一百由旬之内,我们会走一百由旬去见那位阿罗汉、正等正觉的世尊。迦旃延先生,既然那位世尊已经般涅槃,我们归依已般涅槃的世尊、法和比丘僧团。愿尊者迦旃延接受我为优婆塞,从今日起终生归依。"
摩偷罗经第四终。
菩提王子经
324. 如是我闻。一时,世尊住在跋祇国(现在的比哈尔邦)的苏苏马罗山(现在的Monghyr)贝萨卡罗林鹿野苑中。那时,菩提王子新建了一座名叫红莲的宫殿,还没有任何沙门、婆罗门或其他人住过。于是,菩提王子对山际种青年说:"来吧,亲爱的山际种,去世尊那里,到了之后,以我的名义顶礼世尊双足,问候世尊少病、少恼、轻安、强健、安乐住,说:'世尊,菩提王子顶礼世尊双足,问候世尊少病、少恼、轻安、强健、安乐住。'然后这样说:'世尊,请世尊慈悲,明天与比丘僧团一起接受菩提王子的供养。'""好的,先生。"山际种青年回答菩提王子后,就去世尊那里。到了之后,与世尊互相问候。寒暄礼节后,坐在一旁。坐在一旁的山际种青年对世尊说:"乔达摩先生,菩提王子顶礼尊者乔达摩双足,问候尊者少病、少恼、轻安、强健、安乐住。他还这样说:'请尊者乔达摩慈悲,明天与比丘僧团一起接受菩提王子的供养。'"世尊以沉默表示同意。于是山际种青年知道世尊同意后,从座位上起身,去菩提王子那里。到了之后,对菩提王子说:"我已经以您的名义对那位尊者乔达摩说:'菩提王子顶礼尊者乔达摩双足,问候尊者少病、少恼、轻安、强健、安乐住。他还这样说:请尊者乔达摩慈悲,明天与比丘僧团一起接受菩提王子的供养。'沙门乔达摩已经同意了。"

325. Atha kho bodhi rājakumāro tassā rattiyā accayena sake nivesane paṇītaṃ khādanīyaṃ bhojanīyaṃ paṭiyādāpetvā, kokanadañca pāsādaṃ odātehi dussehi santharāpetvā yāva pacchimasopānakaḷevarā [kaḷebarā (sī.)], sañjikāputtaṃ māṇavaṃ āmantesi – ‘‘ehi tvaṃ, samma sañjikāputta, yena bhagavā tenupasaṅkama; upasaṅkamitvā bhagavato kālaṃ ārocehi – ‘kālo, bhante, niṭṭhitaṃ bhatta’’’nti. ‘‘Evaṃ, bho’’ti kho sañjikāputto māṇavo bodhissa rājakumārassa paṭissutvā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavato kālaṃ ārocesi – ‘‘kālo, bho gotama, niṭṭhitaṃ bhatta’’nti. Atha kho bhagavā pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya yena bodhissa rājakumārassa nivesanaṃ tenupasaṅkami. Tena kho pana samayena bodhi rājakumāro bahidvārakoṭṭhake ṭhito hoti bhagavantaṃ āgamayamāno. Addasā kho bodhi rājakumāro bhagavantaṃ dūratova āgacchantaṃ. Disvāna paccuggantvā bhagavantaṃ abhivādetvā purakkhatvā yena kokanado pāsādo tenupasaṅkami. Atha kho bhagavā pacchimaṃ sopānakaḷevaraṃ nissāya aṭṭhāsi. Atha kho bodhi rājakumāro bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘abhiruhatu [abhirūhatu (syā. kaṃ. pī.) akkamatu (cūḷava. 268)], bhante, bhagavā dussāni, abhiruhatu sugato dussāni; yaṃ mama assa dīgharattaṃ hitāya sukhāyā’’ti. Evaṃ vutte, bhagavā tuṇhī ahosi. Dutiyampi kho…pe… tatiyampi kho bodhi rājakumāro bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘abhiruhatu, bhante, bhagavā. Dussāni, abhiruhatu sugato dussāni; yaṃ mama assa dīgharattaṃ hitāya sukhāyā’’ti.

326. Atha kho bhagavā āyasmantaṃ ānandaṃ apalokesi. Atha kho āyasmā ānando bodhiṃ rājakumāraṃ etadavoca – ‘‘saṃharatu, rājakumāra, dussāni; na bhagavā celapaṭikaṃ [celapattikaṃ (sī. pī.)] akkamissati. Pacchimaṃ janataṃ tathāgato anukampatī’’ti [apaloketīti (sabbattha)]. Atha kho bodhi rājakumāro dussāni saṃharāpetvā uparikokanadapāsāde [uparikokanade pāsāde (sī. pī. vinayeca), uparikokanade (syā. kaṃ.)] āsanāni paññapesi. Atha kho bhagavā kokanadaṃ pāsādaṃ abhiruhitvā paññatte āsane nisīdi saddhiṃ bhikkhusaṅghena. Atha kho bodhi rājakumāro buddhappamukhaṃ bhikkhusaṅghaṃ paṇītena khādanīyena bhojanīyena sahatthā santappesi sampavāresi. Atha kho bodhi rājakumāro bhagavantaṃ bhuttāviṃ onītapattapāṇiṃ aññataraṃ nīcaṃ āsanaṃ gahetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho bodhi rājakumāro bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘mayhaṃ kho, bhante, evaṃ hoti – ‘na kho sukhena sukhaṃ adhigantabbaṃ, dukkhena kho sukhaṃ adhigantabba’’’nti.



325. 于是,菩提王子在那夜过后,在自己的住处准备了精美的硬食和软食,并用白布铺满红莲宫殿,一直铺到最后一级台阶,然后对山际种青年说:"来吧,亲爱的山际种,去世尊那里,到了之后,告诉世尊时间已到:'世尊,时间到了,饭食已备。'""好的,先生。"山际种青年回答菩提王子后,就去世尊那里。到了之后,告诉世尊时间已到:"乔达摩先生,时间到了,饭食已备。"于是世尊在上午穿好衣服,拿着衣钵,向菩提王子的住处走去。那时,菩提王子站在外门等候世尊。菩提王子远远地看见世尊走来。看见后,上前迎接,向世尊致敬,然后引导世尊向红莲宫殿走去。这时,世尊站在最后一级台阶旁。菩提王子对世尊说:"世尊,请踩着这些布走上来,善逝,请踩着这些布走上来;这将使我长期获得利益和快乐。"世尊听了保持沉默。第二次...第三次,菩提王子对世尊说:"世尊,请踩着这些布走上来,善逝,请踩着这些布走上来;这将使我长期获得利益和快乐。"
326. 这时,世尊看了看尊者阿难。于是尊者阿难对菩提王子说:"王子,请收起这些布;世尊不会踩踏布料。如来怜悯后世众生。"于是菩提王子命人收起布料,在红莲宫殿上层准备座位。世尊登上红莲宫殿,与比丘僧团一起坐在准备好的座位上。然后菩提王子亲手以精美的硬食和软食供养以佛陀为首的比丘僧团,使他们满足。菩提王子见世尊用餐完毕,放下手中的钵,就拿了一个低矮的座位,坐在一旁。坐在一旁的菩提王子对世尊说:"世尊,我有这样的想法:'快乐不能通过快乐获得,快乐只能通过痛苦获得。'"

327. ‘‘Mayhampi kho, rājakumāra, pubbeva sambodhā anabhisambuddhassa bodhisattasseva sato etadahosi – ‘na kho sukhena sukhaṃ adhigantabbaṃ, dukkhena kho sukhaṃ adhigantabba’nti. So kho ahaṃ, rājakumāra, aparena samayena daharova samāno susukāḷakeso bhadrena yobbanena samannāgato paṭhamena vayasā akāmakānaṃ mātāpitūnaṃ assumukhānaṃ rudantānaṃ kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajiṃ. So evaṃ pabbajito samāno kiṃkusalagavesī [kiṃkusalaṃgavesī (ka.)] anuttaraṃ santivarapadaṃ pariyesamāno yena āḷāro kālāmo tenupasaṅkamiṃ; upasaṅkamitvā āḷāraṃ kālāmaṃ etadavocaṃ – ‘icchāmahaṃ, āvuso kālāma, imasmiṃ dhammavinaye brahmacariyaṃ caritu’nti. Evaṃ vutte, rājakumāra, āḷāro kālāmo maṃ etadavoca – ‘viharatāyasmā, tādiso ayaṃ dhammo yattha viññū puriso nacirasseva sakaṃ ācariyakaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihareyyā’ti. So kho ahaṃ, rājakumāra, nacirasseva khippameva taṃ dhammaṃ pariyāpuṇiṃ. So kho ahaṃ, rājakumāra, tāvatakeneva oṭṭhapahatamattena lapitalāpanamattena ñāṇavādañca vadāmi, theravādañca jānāmi passāmīti ca paṭijānāmi, ahañceva aññe ca. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘na kho āḷāro kālāmo imaṃ dhammaṃ kevalaṃ saddhāmattakena sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharāmīti pavedeti; addhā āḷāro kālāmo imaṃ dhammaṃ jānaṃ passaṃ viharatī’ti.

‘‘Atha khvāhaṃ, rājakumāra, yena āḷāro kālāmo tenupasaṅkamiṃ; upasaṅkamitvā āḷāraṃ kālāmaṃ etadavocaṃ – ‘kittāvatā no, āvuso kālāma, imaṃ dhammaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharāmīti pavedesī’ti [upasampajja pavedesīti (sī. syā. kaṃ. pī.)]? Evaṃ vutte, rājakumāra, āḷāro kālāmo ākiñcaññāyatanaṃ pavedesi. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘na kho āḷārasseva kālāmassa atthi saddhā, mayhaṃpatthi saddhā; na kho āḷārasseva kālāmassa atthi vīriyaṃ…pe… sati… samādhi… paññā, mayhaṃpatthi paññā. Yaṃnūnāhaṃ yaṃ dhammaṃ āḷāro kālāmo sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharāmīti pavedeti tassa dhammassa sacchikiriyāya padaheyya’nti. So kho ahaṃ, rājakumāra, nacirasseva khippameva taṃ dhammaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihāsiṃ. Atha khvāhaṃ, rājakumāra, yena āḷāro kālāmo tenupasaṅkamiṃ; upasaṅkamitvā āḷāraṃ kālāmaṃ etadavocaṃ – ‘ettāvatā no, āvuso kālāma, imaṃ dhammaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja pavedesī’ti? ‘Ettāvatā kho ahaṃ, āvuso, imaṃ dhammaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja pavedemī’ti. ‘Ahampi kho, āvuso, ettāvatā imaṃ dhammaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharāmī’ti. ‘Lābhā no, āvuso, suladdhaṃ no, āvuso, ye mayaṃ āyasmantaṃ tādisaṃ sabrahmacāriṃ passāma . Iti yāhaṃ dhammaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja pavedemi, taṃ tvaṃ dhammaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharasi. Yaṃ tvaṃ dhammaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharasi, tamahaṃ dhammaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja pavedemi. Iti yāhaṃ dhammaṃ jānāmi taṃ tvaṃ dhammaṃ jānāsi; yaṃ tvaṃ dhammaṃ jānāsi tamahaṃ dhammaṃ jānāmi. Iti yādiso ahaṃ, tādiso tuvaṃ; yādiso tuvaṃ tādiso ahaṃ. Ehi dāni, āvuso, ubhova santā imaṃ gaṇaṃ pariharāmā’ti. Iti kho, rājakumāra, āḷāro kālāmo ācariyo me samāno (attano) [( ) natthi (sī. syā. kaṃ. pī.)] antevāsiṃ maṃ samānaṃ attanā [attano (sī. pī.)] samasamaṃ ṭhapesi, uḷārāya ca maṃ pūjāya pūjesi. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘nāyaṃ dhammo nibbidāya na virāgāya na nirodhāya na upasamāya na abhiññāya na sambodhāya na nibbānāya saṃvattati, yāvadeva ākiñcaññāyatanūpapattiyā’ti . So kho ahaṃ, rājakumāra, taṃ dhammaṃ analaṅkaritvā tasmā dhammā nibbijja apakkamiṃ.

328. ‘‘So kho ahaṃ, rājakumāra, kiṃkusalagavesī anuttaraṃ santivarapadaṃ pariyesamāno yena udako [uddako (sī. syā. kaṃ. pī.)] rāmaputto tenupasaṅkamiṃ; upasaṅkamitvā udakaṃ rāmaputtaṃ etadavocaṃ – ‘icchāmahaṃ, āvuso [āvuso rāma (sī. syā. kaṃ. ka.) passa ma. ni. 

327. "王子,我在成佛之前,还是菩萨时,也有这样的想法:'快乐不能通过快乐获得,快乐只能通过痛苦获得。'王子,后来我年轻时,头发乌黑,正值青春年华,在人生的第一阶段,不顾父母的不愿和哭泣,剃除须发,穿上袈裟,从家庭生活出家,过无家的生活。我这样出家后,寻求善法,追求无上寂静之道,就去见阿罗罗·迦罗摩。见到后,我对阿罗罗·迦罗摩说:'朋友迦罗摩,我想在这个法与律中修习梵行。'王子,阿罗罗·迦罗摩听了就对我说:'尊者请住下吧,这个法是这样的,有智慧的人不久就能亲自证知、证悟、成就并安住于自己的师传。'王子,我很快就学会了那个法。王子,我只需稍微动动嘴唇,说几句话,就能宣称我有知识,有长老的见解,并声称'我知道我看到'。我和其他人都是如此。王子,我心想:'阿罗罗·迦罗摩不是仅凭信仰就宣称自己亲自证知、证悟、成就并安住于这个法;阿罗罗·迦罗摩肯定是真正知道并看到这个法而安住其中。'
"于是,王子,我去见阿罗罗·迦罗摩。见到后,我对阿罗罗·迦罗摩说:'朋友迦罗摩,你到什么程度宣称自己亲自证知、证悟、成就并安住于这个法?'王子,阿罗罗·迦罗摩听了就宣说无所有处。王子,我心想:'不只是阿罗罗·迦罗摩有信仰,我也有信仰;不只是阿罗罗·迦罗摩有精进...念...定...慧,我也有慧。我何不努力证悟阿罗罗·迦罗摩宣称自己亲自证知、证悟、成就并安住的法呢?'王子,我很快就亲自证知、证悟、成就并安住于那个法。然后,王子,我去见阿罗罗·迦罗摩。见到后,我对阿罗罗·迦罗摩说:'朋友迦罗摩,你是否就是到这个程度宣称自己亲自证知、证悟、成就并安住于这个法?''朋友,我就是到这个程度宣称自己亲自证知、证悟、成就并安住于这个法。''朋友,我也是到这个程度亲自证知、证悟、成就并安住于这个法。''朋友,我们有幸,我们很幸运,能见到像你这样的同修。我亲自证知、证悟、成就并宣说的法,你也亲自证知、证悟、成就并安住其中。你亲自证知、证悟、成就并安住的法,我也亲自证知、证悟、成就并宣说。我知道的法你也知道,你知道的法我也知道。我是什么样子,你也是什么样子;你是什么样子,我也是什么样子。来吧,朋友,我们一起领导这个团体吧。'王子,就这样,阿罗罗·迦罗摩作为我的老师,却把我这个弟子与他自己平等看待,并给予我崇高的尊敬。王子,我心想:'这个法不能导向厌离、离欲、止息、平静、证智、正觉、涅槃,只能导向往生无所有处。'王子,我不满足于那个法,厌离那个法而离开。
328. "王子,我继续寻求善法,追求无上寂静之道,就去见优陀罗·罗摩子。见到后,我对优陀罗·罗摩子说:'朋友,我想在这个法与律中修习梵行。'

1.278 pāsarāsisutte], imasmiṃ dhammavinaye brahmacariyaṃ caritu’nti. Evaṃ vutte, rājakumāra, udako rāmaputto maṃ etadavoca – ‘viharatāyasmā, tādiso ayaṃ dhammo yattha viññū puriso nacirasseva sakaṃ ācariyakaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihareyyā’ti. So kho ahaṃ, rājakumāra, nacirasseva khippameva taṃ dhammaṃ pariyāpuṇiṃ. So kho ahaṃ, rājakumāra, tāvatakeneva oṭṭhapahatamattena lapitalāpanamattena ñāṇavādañca vadāmi, theravādañca jānāmi passāmīti ca paṭijānāmi, ahañceva aññe ca. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘na kho rāmo imaṃ dhammaṃ kevalaṃ saddhāmattakena sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharāmīti pavedesi; addhā rāmo imaṃ dhammaṃ jānaṃ passaṃ vihāsī’ti. Atha khvāhaṃ, rājakumāra, yena udako rāmaputto tenupasaṅkamiṃ; upasaṅkamitvā udakaṃ rāmaputtaṃ etadavocaṃ – ‘kittāvatā no, āvuso, rāmo imaṃ dhammaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharāmīti pavedesī’ti? Evaṃ vutte, rājakumāra, udako rāmaputto nevasaññānāsaññāyatanaṃ pavedesi. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘na kho rāmasseva ahosi saddhā, mayhaṃpatthi saddhā; na kho rāmasseva ahosi vīriyaṃ…pe… sati… samādhi… paññā, mayhaṃpatthi paññā. Yaṃnūnāhaṃ yaṃ dhammaṃ rāmo sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharāmīti pavedeti tassa dhammassa sacchikiriyāya padaheyya’nti. So kho ahaṃ, rājakumāra, nacirasseva khippameva taṃ dhammaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihāsiṃ.

‘‘Atha khvāhaṃ, rājakumāra, yena udako rāmaputto tenupasaṅkamiṃ; upasaṅkamitvā udakaṃ rāmaputtaṃ etadavocaṃ – ‘ettāvatā no, āvuso, rāmo imaṃ dhammaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja pavedesī’ti? ‘Ettāvatā kho, āvuso, rāmo imaṃ dhammaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja pavedesī’ti. ‘Ahampi kho, āvuso, ettāvatā imaṃ dhammaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharāmī’ti. ‘Lābhā no, āvuso, suladdhaṃ no, āvuso, ye mayaṃ āyasmantaṃ tādisaṃ sabrahmacāriṃ passāma. Iti yaṃ dhammaṃ rāmo sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja pavedesi taṃ tvaṃ dhammaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharasi. Yaṃ tvaṃ dhammaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharasi taṃ dhammaṃ rāmo sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja pavedesi. Iti yaṃ dhammaṃ rāmo abhiññāsi taṃ tvaṃ dhammaṃ jānāsi; yaṃ tvaṃ dhammaṃ jānāsi taṃ dhammaṃ rāmo abhiññāsi. Iti yādiso rāmo ahosi tādiso tuvaṃ, yādiso tuvaṃ tādiso rāmo ahosi. Ehi dāni, āvuso, tuvaṃ imaṃ gaṇaṃ pariharā’ti. Iti kho, rājakumāra, udako rāmaputto sabrahmacārī me samāno ācariyaṭṭhāne maṃ ṭhapesi, uḷārāya ca maṃ pūjāya pūjesi. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘nāyaṃ dhammo nibbidāya na virāgāya na nirodhāya na upasamāya na abhiññāya na sambodhāya na nibbānāya saṃvattati, yāvadeva nevasaññānāsaññāyatanūpapattiyā’ti. So kho ahaṃ, rājakumāra, taṃ dhammaṃ analaṅkaritvā tasmā dhammā nibbijja apakkamiṃ.



王子,优陀罗·罗摩子听了就对我说:'尊者请住下吧,这个法是这样的,有智慧的人不久就能亲自证知、证悟、成就并安住于自己的师传。'王子,我很快就学会了那个法。王子,我只需稍微动动嘴唇,说几句话,就能宣称我有知识,有长老的见解,并声称'我知道我看到'。我和其他人都是如此。王子,我心想:'罗摩不是仅凭信仰就宣称自己亲自证知、证悟、成就并安住于这个法;罗摩肯定是真正知道并看到这个法而安住其中。'于是,王子,我去见优陀罗·罗摩子。见到后,我对优陀罗·罗摩子说:'朋友,罗摩到什么程度宣称自己亲自证知、证悟、成就并安住于这个法?'王子,优陀罗·罗摩子听了就宣说非想非非想处。王子,我心想:'不只是罗摩有信仰,我也有信仰;不只是罗摩有精进...念...定...慧,我也有慧。我何不努力证悟罗摩宣称自己亲自证知、证悟、成就并安住的法呢?'王子,我很快就亲自证知、证悟、成就并安住于那个法。
"然后,王子,我去见优陀罗·罗摩子。见到后,我对优陀罗·罗摩子说:'朋友,罗摩是否就是到这个程度宣称自己亲自证知、证悟、成就并安住于这个法?''朋友,罗摩就是到这个程度宣称自己亲自证知、证悟、成就并安住于这个法。''朋友,我也是到这个程度亲自证知、证悟、成就并安住于这个法。''朋友,我们有幸,我们很幸运,能见到像你这样的同修。罗摩亲自证知、证悟、成就并宣说的法,你也亲自证知、证悟、成就并安住其中。你亲自证知、证悟、成就并安住的法,罗摩也亲自证知、证悟、成就并宣说。罗摩知道的法你也知道,你知道的法罗摩也知道。罗摩是什么样子,你也是什么样子;你是什么样子,罗摩也是什么样子。来吧,朋友,你来领导这个团体吧。'王子,就这样,优陀罗·罗摩子作为我的同修,却把我置于老师的地位,并给予我崇高的尊敬。王子,我心想:'这个法不能导向厌离、离欲、止息、平静、证智、正觉、涅槃,只能导向往生非想非非想处。'王子,我不满足于那个法,厌离那个法而离开。

329. ‘‘So kho ahaṃ, rājakumāra, kiṃkusalagavesī anuttaraṃ santivarapadaṃ pariyesamāno, magadhesu anupubbena cārikaṃ caramāno, yena uruvelā senānigamo tadavasariṃ. Tatthaddasaṃ ramaṇīyaṃ bhūmibhāgaṃ, pāsādikañca vanasaṇḍaṃ, nadīñca sandantiṃ setakaṃ supatitthaṃ, ramaṇīyaṃ samantā ca gocaragāmaṃ. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘ramaṇīyo vata, bho, bhūmibhāgo, pāsādiko ca vanasaṇḍo, nadiñca sandantiṃ setakā supatitthā , ramaṇīyā samantā [sāmantā (?) purimapiṭṭhepi] ca gocaragāmo. Alaṃ vatidaṃ kulaputtassa padhānatthikassa padhānāyā’ti. So kho ahaṃ, rājakumāra, tattheva nisīdiṃ – ‘alamidaṃ padhānāyā’ti. Apissu maṃ, rājakumāra, tisso upamā paṭibhaṃsu anacchariyā pubbe assutapubbā.

‘‘Seyyathāpi, rājakumāra, allaṃ kaṭṭhaṃ sasnehaṃ udake nikkhittaṃ. Atha puriso āgaccheyya uttarāraṇiṃ ādāya – ‘aggiṃ abhinibbattessāmi, tejo pātukarissāmī’ti. Taṃ kiṃ maññasi, rājakumāra, api nu so puriso amuṃ allaṃ kaṭṭhaṃ sasnehaṃ udake nikkhittaṃ uttarāraṇiṃ ādāya abhimanthento [abhimatthanto (syā. kaṃ. ka.)] aggiṃ abhinibbatteyya, tejo pātukareyyā’’ti? ‘‘No hidaṃ, bhante. Taṃ kissa hetu? Aduñhi, bhante, allaṃ kaṭṭhaṃ sasnehaṃ tañca pana udake nikkhittaṃ, yāvadeva ca pana so puriso kilamathassa vighātassa bhāgī assā’’ti. ‘‘Evameva kho, rājakumāra, ye hi keci samaṇā vā brāhmaṇā vā kāyena ceva cittena ca kāmehi avūpakaṭṭhā viharanti, yo ca nesaṃ kāmesu kāmacchando kāmasneho kāmamucchā kāmapipāsā kāmapariḷāho so ca ajjhattaṃ na suppahīno hoti, na suppaṭippassaddho. Opakkamikā cepi te bhonto samaṇabrāhmaṇā dukkhā tibbā kharā kaṭukā vedanā vedayanti, abhabbāva te ñāṇāya dassanāya anuttarāya sambodhāya. No cepi te bhonto samaṇabrāhmaṇā opakkamikā dukkhā tibbā kharā kaṭukā vedanā vedayanti, abhabbāva te ñāṇāya dassanāya anuttarāya sambodhāya. Ayaṃ kho maṃ, rājakumāra, paṭhamā upamā paṭibhāsi anacchariyā pubbe assutapubbā.

330. ‘‘Aparāpi kho maṃ, rājakumāra, dutiyā upamā paṭibhāsi anacchariyā pubbe assutapubbā. Seyyathāpi, rājakumāra, allaṃ kaṭṭhaṃ sasnehaṃ ārakā udakā thale nikkhittaṃ. Atha puriso āgaccheyya uttarāraṇiṃ ādāya – ‘aggiṃ abhinibbattessāmi, tejo pātukarissāmī’ti. Taṃ kiṃ maññasi, rājakumāra, api nu so puriso amuṃ allaṃ kaṭṭhaṃ sasnehaṃ ārakā udakā thale nikkhittaṃ uttarāraṇiṃ ādāya abhimanthento aggiṃ abhinibbatteyya , tejo pātukareyyā’’ti? ‘‘No hidaṃ, bhante. Taṃ kissa hetu? Aduñhi, bhante, allaṃ kaṭṭhaṃ sasnehaṃ kiñcāpi ārakā udakā thale nikkhittaṃ, yāvadeva ca pana so puriso kilamathassa vighātassa bhāgī assā’’ti. ‘‘Evameva kho, rājakumāra, ye hi keci samaṇā vā brāhmaṇā vā kāyena ceva cittena ca kāmehi vūpakaṭṭhā viharanti, yo ca nesaṃ kāmesu kāmacchando kāmasneho kāmamucchā kāmapipāsā kāmapariḷāho so ca ajjhattaṃ na suppahīno hoti, na suppaṭippassaddho. Opakkamikā cepi te bhonto samaṇabrāhmaṇā dukkhā tibbā kharā kaṭukā vedanā vedayanti, abhabbāva te ñāṇāya dassanāya anuttarāya sambodhāya. No cepi te bhonto samaṇabrāhmaṇā opakkamikā dukkhā tibbā kharā kaṭukā vedanā vedayanti, abhabbāva te ñāṇāya dassanāya anuttarāya sambodhāya. Ayaṃ kho maṃ, rājakumāra, dutiyā upamā paṭibhāsi anacchariyā pubbe assutapubbā.



329. "王子,我继续寻求善法,追求无上寂静之道,在摩揭陀国(现在的比哈尔邦)逐步游行,来到了优楼频螺(Uruvelā)的军事村。在那里我看到一片美丽的土地,有迷人的树林,有一条清澈的河流,水浅易渡,周围有适合乞食的村庄。王子,我心想:'这片土地真美啊,树林迷人,河流清澈,水浅易渡,周围有适合乞食的村庄。这真是善男子精进用功的好地方啊。'王子,我就在那里坐下,心想:'这里适合精进。'王子,我突然想到三个比喻,是前所未闻的奇妙比喻。
"王子,就像有一根湿木,浸满树液,放在水中。有人拿着钻木取火的上木来,想:'我要生火,要显现火焰。'王子,你怎么看?那个人能用钻木取火的上木来钻那根浸在水中的湿木,生出火来,显现火焰吗?""不能,世尊。为什么?因为那是湿木,浸满树液,而且放在水中。那个人只会徒劳无功。""同样地,王子,那些沙门或婆罗门,身心没有远离欲乐,他们对欲乐的欲望、贪爱、迷恋、渴求、热恼没有在内心彻底断除,彻底平息。即使这些尊贵的沙门婆罗门经历剧烈、猛烈、尖锐、刺痛的苦受,他们也不可能获得知见,证得无上正觉。即使这些尊贵的沙门婆罗门没有经历剧烈、猛烈、尖锐、刺痛的苦受,他们也不可能获得知见,证得无上正觉。王子,这是我想到的第一个前所未闻的奇妙比喻。
330. "王子,我又想到第二个前所未闻的奇妙比喻。就像有一根湿木,浸满树液,放在远离水的陆地上。有人拿着钻木取火的上木来,想:'我要生火,要显现火焰。'王子,你怎么看?那个人能用钻木取火的上木来钻那根放在远离水的陆地上的湿木,生出火来,显现火焰吗?""不能,世尊。为什么?因为那虽然是放在远离水的陆地上的湿木,但仍浸满树液。那个人只会徒劳无功。""同样地,王子,那些沙门或婆罗门,身心虽然远离欲乐,但他们对欲乐的欲望、贪爱、迷恋、渴求、热恼没有在内心彻底断除,彻底平息。即使这些尊贵的沙门婆罗门经历剧烈、猛烈、尖锐、刺痛的苦受,他们也不可能获得知见,证得无上正觉。即使这些尊贵的沙门婆罗门没有经历剧烈、猛烈、尖锐、刺痛的苦受,他们也不可能获得知见,证得无上正觉。王子,这是我想到的第二个前所未闻的奇妙比喻。

331. ‘‘Aparāpi kho maṃ, rājakumāra, tatiyā upamā paṭibhāsi anacchariyā pubbe assutapubbā. Seyyathāpi, rājakumāra, sukkhaṃ kaṭṭhaṃ koḷāpaṃ ārakā udakā thale nikkhittaṃ. Atha puriso āgaccheyya uttarāraṇiṃ ādāya – ‘aggiṃ abhinibbattessāmi, tejo pātukarissāmī’ti. Taṃ kiṃ maññasi, rājakumāra, api nu so puriso amuṃ sukkhaṃ kaṭṭhaṃ koḷāpaṃ ārakā udakā thale nikkhittaṃ uttarāraṇiṃ ādāya abhimanthento aggiṃ abhinibbatteyya, tejo pātukareyyā’’ti? ‘‘Evaṃ, bhante’’. Taṃ kissa hetu? Aduñhi, bhante, sukkhaṃ kaṭṭhaṃ koḷāpaṃ, tañca pana ārakā udakā thale nikkhitta’’nti. ‘‘Evameva kho, rājakumāra, ye hi keci samaṇā vā brāhmaṇā vā kāyena ceva cittena ca kāmehi vūpakaṭṭhā viharanti, yo ca nesaṃ kāmesu kāmacchando kāmasneho kāmamucchā kāmapipāsā kāmapariḷāho so ca ajjhattaṃ suppahīno hoti suppaṭippassaddho. Opakkamikā cepi te bhonto samaṇabrāhmaṇā dukkhā tibbā kharā kaṭukā vedanā vedayanti, bhabbāva te ñāṇāya dassanāya anuttarāya sambodhāya. No cepi te bhonto samaṇabrāhmaṇā opakkamikā dukkhā tibbā kharā kaṭukā vedanā vedayanti, bhabbāva te ñāṇāya dassanāya anuttarāya sambodhāya. Ayaṃ kho maṃ, rājakumāra, tatiyā upamā paṭibhāsi anacchariyā pubbe assutapubbā. Imā kho maṃ, rājakumāra, tisso upamā paṭibhaṃsu anacchariyā pubbe assutapubbā.

332. ‘‘Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘yaṃnūnāhaṃ dantebhidantamādhāya [passa ma. ni. 1.220 vitakkasaṇṭhānasutte], jivhāya tāluṃ āhacca, cetasā cittaṃ abhiniggaṇheyyaṃ abhinippīḷeyyaṃ abhisantāpeyya’nti. So kho ahaṃ, rājakumāra, dantebhidantamādhāya, jivhāya tāluṃ āhacca, cetasā cittaṃ abhiniggaṇhāmi abhinippīḷemi abhisantāpemi. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, dantebhidantamādhāya, jivhāya tāluṃ āhacca, cetasā cittaṃ abhiniggaṇhato abhinippīḷayato abhisantāpayato kacchehi sedā muccanti. Seyyathāpi, rājakumāra, balavā puriso dubbalataraṃ purisaṃ sīse vā gahetvā khandhe vā gahetvā abhiniggaṇheyya abhinippīḷeyya abhisantāpeyya; evameva kho me, rājakumāra, dantebhidantamādhāya, jivhāya tāluṃ āhacca, cetasā cittaṃ abhiniggaṇhato abhinippīḷayato abhisantāpayato kacchehi sedā muccanti. Āraddhaṃ kho pana me, rājakumāra, vīriyaṃ hoti asallīnaṃ, upaṭṭhitā sati asammuṭṭhā, sāraddho ca pana me kāyo hoti appaṭippassaddho, teneva dukkhappadhānena padhānābhitunnassa sato.



331. "王子,我又想到第三个前所未闻的奇妙比喻。就像有一根干燥的木头,没有树液,放在远离水的陆地上。有人拿着钻木取火的上木来,想:'我要生火,要显现火焰。'王子,你怎么看?那个人能用钻木取火的上木来钻那根放在远离水的陆地上的干燥木头,生出火来,显现火焰吗?""能,世尊。为什么?因为那是干燥的木头,没有树液,而且放在远离水的陆地上。""同样地,王子,那些沙门或婆罗门,身心远离欲乐,他们对欲乐的欲望、贪爱、迷恋、渴求、热恼在内心彻底断除,彻底平息。即使这些尊贵的沙门婆罗门经历剧烈、猛烈、尖锐、刺痛的苦受,他们也能获得知见,证得无上正觉。即使这些尊贵的沙门婆罗门没有经历剧烈、猛烈、尖锐、刺痛的苦受,他们也能获得知见,证得无上正觉。王子,这是我想到的第三个前所未闻的奇妙比喻。王子,这就是我想到的三个前所未闻的奇妙比喻。
332. "王子,我心想:'我何不咬紧牙关,用舌头抵住上颚,用心来压制、抑制、折磨我的心呢?'于是,王子,我咬紧牙关,用舌头抵住上颚,用心来压制、抑制、折磨我的心。王子,当我咬紧牙关,用舌头抵住上颚,用心来压制、抑制、折磨我的心时,我的腋下流出汗水。王子,就像一个强壮的人抓住一个较弱的人的头或肩膀,压制他、抑制他、折磨他;同样地,王子,当我咬紧牙关,用舌头抵住上颚,用心来压制、抑制、折磨我的心时,我的腋下流出汗水。王子,我的精进是坚定不懈的,念力是确立不忘的,但我的身体因为这种痛苦的努力而紧张不安。

333. ‘‘Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘yaṃnūnāhaṃ appāṇakaṃyeva jhānaṃ jhāyeyya’nti. So kho ahaṃ, rājakumāra, mukhato ca nāsato ca assāsapassāse uparundhiṃ. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, mukhato ca nāsato ca assāsapassāsesu uparuddhesu kaṇṇasotehi vātānaṃ nikkhamantānaṃ adhimatto saddo hoti. Seyyathāpi nāma kammāragaggariyā dhamamānāya adhimatto saddo hoti, evameva kho me, rājakumāra, mukhato ca nāsato ca assāsapassāsesu uparuddhesu kaṇṇasotehi vātānaṃ nikkhamantānaṃ adhimatto saddo hoti. Āraddhaṃ kho pana me, rājakumāra, vīriyaṃ hoti asallīnaṃ, upaṭṭhitā sati asammuṭṭhā, sāraddho ca pana me kāyo hoti appaṭippassaddho, teneva dukkhappadhānena padhānābhitunnassa sato.

‘‘Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘yaṃnūnāhaṃ appāṇakaṃyeva jhānaṃ jhāyeyya’nti. So kho ahaṃ, rājakumāra, mukhato ca nāsato ca kaṇṇato ca assāsapassāse uparundhiṃ. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, mukhato ca nāsato ca kaṇṇato ca assāsapassāsesu uparuddhesu adhimattā vātā muddhani ūhananti [ūhanti (sī.), ohananti (syā. kaṃ.), uhananti (ka.)]. Seyyathāpi, rājakumāra, balavā puriso tiṇhena sikharena muddhani abhimattheyya [muddhānaṃ abhimantheyya (sī. pī.), muddhānaṃ abhimattheyya (syā. kaṃ.)], evameva kho me, rājakumāra, mukhato ca nāsato ca kaṇṇato ca assāsapassāsesu uparuddhesu adhimattā vātā muddhani ūhananti. Āraddhaṃ kho pana me, rājakumāra, vīriyaṃ hoti asallīnaṃ, upaṭṭhitā sati asammuṭṭhā, sāraddho ca pana me kāyo hoti appaṭippassaddho, teneva dukkhappadhānena padhānābhitunnassa sato.

‘‘Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘yaṃnūnāhaṃ appāṇakaṃyeva jhānaṃ jhāyeyya’nti. So kho ahaṃ, rājakumāra, mukhato ca nāsato ca kaṇṇato ca assāsapassāse uparundhiṃ. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, mukhato ca nāsato ca kaṇṇato ca assāsapassāsesu uparuddhesu adhimattā sīse sīsavedanā honti. Seyyathāpi, rājakumāra, balavā puriso daḷhena varattakkhaṇḍena [varattakabandhanena (sī.)] sīse sīsaveṭhaṃ dadeyya; evameva kho me, rājakumāra, mukhato ca nāsato ca kaṇṇato ca assāsapassāsesu uparuddhesu adhimattā sīse sīsavedanā honti. Āraddhaṃ kho pana me, rājakumāra, vīriyaṃ hoti asallīnaṃ, upaṭṭhitā sati asammuṭṭhā, sāraddho ca pana me kāyo hoti appaṭippassaddho, teneva dukkhappadhānena padhānābhitunnassa sato.

‘‘Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘yaṃnūnāhaṃ appāṇakaṃyeva jhānaṃ jhāyeyya’nti. So kho ahaṃ, rājakumāra, mukhato ca nāsato ca kaṇṇato ca assāsapassāse uparundhiṃ. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, mukhato ca nāsato ca kaṇṇato ca assāsapassāsesu uparuddhesu adhimattā vātā kucchiṃ parikantanti. Seyyathāpi, rājakumāra, dakkho goghātako vā goghātakantevāsī vā tiṇhena govikantanena kucchiṃ parikanteyya, evameva kho me, rājakumāra, mukhato ca nāsato ca kaṇṇato ca assāsapassāsesu uparuddhesu adhimattā , vātā kucchiṃ parikantanti. Āraddhaṃ kho pana me, rājakumāra, vīriyaṃ hoti asallīnaṃ, upaṭṭhitā sati asammuṭṭhā, sāraddho ca pana me kāyo hoti appaṭippassaddho, teneva dukkhappadhānena padhānābhitunnassa sato.

‘‘Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘yaṃnūnāhaṃ appāṇakaṃyeva jhānaṃ jhāyeyya’nti. So kho ahaṃ, rājakumāra, mukhato ca nāsato ca kaṇṇato ca assāsapassāse uparundhiṃ. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, mukhato ca nāsato ca kaṇṇato ca assāsapassāsesu uparuddhesu adhimatto kāyasmiṃ ḍāho hoti. Seyyathāpi, rājakumāra, dve balavanto purisā dubbalataraṃ purisaṃ nānābāhāsu gahetvā aṅgārakāsuyā santāpeyyuṃ samparitāpeyyuṃ, evameva kho me, rājakumāra, mukhato ca nāsato ca kaṇṇato ca assāsapassāsesu uparuddhesu adhimatto kāyasmiṃ ḍāho hoti. Āraddhaṃ kho pana me, rājakumāra, vīriyaṃ hoti asallīnaṃ, upaṭṭhitā sati asammuṭṭhā, sāraddho ca pana me kāyo hoti appaṭippassaddho, teneva dukkhappadhānena padhānābhitunnassa sato.


333. "王子,我心想:'我何不修习无呼吸的禅定呢?'于是,王子,我停止了口鼻的呼吸。王子,当我停止口鼻的呼吸时,我的耳朵里有极大的风声。就像铁匠的风箱吹动时发出极大的声音,同样地,王子,当我停止口鼻的呼吸时,我的耳朵里有极大的风声。王子,我的精进是坚定不懈的,念力是确立不忘的,但我的身体因为这种痛苦的努力而紧张不安。
"王子,我心想:'我何不修习无呼吸的禅定呢?'于是,王子,我停止了口鼻耳的呼吸。王子,当我停止口鼻耳的呼吸时,极强的风冲击我的头顶。王子,就像一个强壮的人用锋利的刀尖刺我的头顶,同样地,王子,当我停止口鼻耳的呼吸时,极强的风冲击我的头顶。王子,我的精进是坚定不懈的,念力是确立不忘的,但我的身体因为这种痛苦的努力而紧张不安。
"王子,我心想:'我何不修习无呼吸的禅定呢?'于是,王子,我停止了口鼻耳的呼吸。王子,当我停止口鼻耳的呼吸时,我的头部有极强的疼痛。王子,就像一个强壮的人用坚韧的皮带紧紧缠绕我的头部,同样地,王子,当我停止口鼻耳的呼吸时,我的头部有极强的疼痛。王子,我的精进是坚定不懈的,念力是确立不忘的,但我的身体因为这种痛苦的努力而紧张不安。
"王子,我心想:'我何不修习无呼吸的禅定呢?'于是,王子,我停止了口鼻耳的呼吸。王子,当我停止口鼻耳的呼吸时,极强的风切割我的腹部。王子,就像一个熟练的屠夫或屠夫的学徒用锋利的屠刀切割牛腹,同样地,王子,当我停止口鼻耳的呼吸时,极强的风切割我的腹部。王子,我的精进是坚定不懈的,念力是确立不忘的,但我的身体因为这种痛苦的努力而紧张不安。
"王子,我心想:'我何不修习无呼吸的禅定呢?'于是,王子,我停止了口鼻耳的呼吸。王子,当我停止口鼻耳的呼吸时,我的身体有极强的灼热感。王子,就像两个强壮的人抓住一个较弱的人的手臂,在火坑上烤他、烧他,同样地,王子,当我停止口鼻耳的呼吸时,我的身体有极强的灼热感。王子,我的精进是坚定不懈的,念力是确立不忘的,但我的身体因为这种痛苦的努力而紧张不安。


‘‘Apissu maṃ, rājakumāra, devatā disvā evamāhaṃsu – ‘kālaṅkato samaṇo gotamo’ti. Ekaccā devatā evamāhaṃsu – ‘na kālaṅkato samaṇo gotamo, api ca kālaṅkarotī’ti. Ekaccā devatā evamāhaṃsu – ‘na kālaṅkato samaṇo gotamo, nāpi kālaṅkaroti . Arahaṃ samaṇo gotamo. Vihārotveva so [vihārotveveso (sī.)] arahato evarūpo hotī’ti [vihārotveveso arahato’’ti (?)].

334. ‘‘Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘yaṃnūnāhaṃ sabbaso āhārupacchedāya paṭipajjeyya’nti. Atha kho maṃ, rājakumāra, devatā upasaṅkamitvā etadavocuṃ – ‘mā kho tvaṃ, mārisa, sabbaso āhārupacchedāya paṭipajji. Sace kho tvaṃ, mārisa, sabbaso āhārupacchedāya paṭipajjissasi, tassa te mayaṃ dibbaṃ ojaṃ lomakūpehi ajjhohāressāma [ajjhoharissāma (syā. kaṃ. pī. ka.)], tāya tvaṃ yāpessasī’ti. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘ahañceva kho pana sabbaso ajajjitaṃ [ajaddhukaṃ (sī. pī.), jaddhukaṃ (syā. kaṃ.)] paṭijāneyyaṃ. Imā ca me devatā dibbaṃ ojaṃ lomakūpehi ajjhohāreyyuṃ [ajjhohareyyuṃ (syā. kaṃ. pī. ka.)], tāya cāhaṃ yāpeyyaṃ, taṃ mamassa musā’ti. So kho ahaṃ, rājakumāra, tā devatā paccācikkhāmi. ‘Hala’nti vadāmi.

‘‘Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘yaṃnūnāhaṃ thokaṃ thokaṃ āhāraṃ āhāreyyaṃ pasataṃ pasataṃ, yadi vā muggayūsaṃ yadi vā kulatthayūsaṃ yadi vā kaḷāyayūsaṃ yadi vā hareṇukayūsa’nti. So kho ahaṃ, rājakumāra, thokaṃ thokaṃ āhāraṃ āhāresiṃ pasataṃ pasataṃ, yadi vā muggayūsaṃ yadi vā kulatthayūsaṃ yadi vā kaḷāyayūsaṃ yadi vā hareṇukayūsaṃ. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, thokaṃ thokaṃ āhāraṃ āhārayato pasataṃ pasataṃ, yadi vā muggayūsaṃ yadi vā kulatthayūsaṃ yadi vā kaḷāyayūsaṃ yadi vā hareṇukayūsaṃ, adhimattakasimānaṃ patto kāyo hoti. Seyyathāpi nāma āsītikapabbāni vā kāḷapabbāni vā, evamevassu me aṅgapaccaṅgāni bhavanti tāyevappāhāratāya. Seyyathāpi nāma oṭṭhapadaṃ, evamevassu me ānisadaṃ hoti tāyevappāhāratāya. Seyyathāpi nāma vaṭṭanāvaḷī, evamevassu me piṭṭhikaṇṭako uṇṇatāvanato hoti tāyevappāhāratāya. Seyyathāpi nāma jarasālāya gopānasiyo oluggaviluggā bhavanti, evamevassu me phāsuḷiyo oluggaviluggā bhavanti tāyevappāhāratāya. Seyyathāpi nāma gambhīre udapāne udakatārakā gambhīragatā okkhāyikā dissanti, evamevassu me akkhikūpesu akkhitārakā gambhīragatā okkhāyikā dissanti tāyevappāhāratāya. Seyyathāpi nāma tittakālābu āmakacchinno vātātapena saṃphuṭito [samphusito (syā. kaṃ.), saṃpuṭīto (ka.) saṃphuṭitoti ettha saṅkucitoti attho] hoti sammilāto, evamevassu me sīsacchavi saṃphuṭitā hoti sammilātā tāyevappāhāratāya. So kho ahaṃ, rājakumāra, ‘udaracchaviṃ parimasissāmī’ti piṭṭhikaṇṭakaṃyeva pariggaṇhāmi, ‘piṭṭhikaṇṭakaṃ parimasissāmī’ti udaracchaviṃyeva pariggaṇhāmi. Yāvassu me, rājakumāra, udaracchavi piṭṭhikaṇṭakaṃ allīnā hoti tāyevappāhāratāya. So kho ahaṃ, rājakumāra, ‘vaccaṃ vā muttaṃ vā karissāmī’ti tattheva avakujjo papatāmi tāyevappāhāratāya. So kho ahaṃ, rājakumāra, imameva kāyaṃ assāsento pāṇinā gattāni anumajjāmi. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, pāṇinā gattāni anumajjato pūtimūlāni lomāni kāyasmā papatanti tāyevappāhāratāya. Apissu maṃ, rājakumāra, manussā disvā evamāhaṃsu – ‘kāḷo samaṇo gotamo’ti, ekacce manussā evamāhaṃsu – ‘na kāḷo samaṇo gotamo, sāmo samaṇo gotamo’ti. Ekacce manussā evamāhaṃsu – ‘na kāḷo samaṇo gotamo, napi sāmo, maṅguracchavi samaṇo gotamo’ti. Yāvassu me, rājakumāra, tāva parisuddho chavivaṇṇo pariyodāto upahato hoti tāyevappāhāratāya.



"王子,有些天神看见我后这样说:'沙门乔达摩已经死了。'有些天神这样说:'沙门乔达摩还没有死,但正在死去。'还有些天神这样说:'沙门乔达摩既没有死,也不在死去。沙门乔达摩是阿罗汉。这就是阿罗汉的生活方式。'
334. "王子,我心想:'我何不完全断绝食物呢?'这时,王子,有些天神来对我说:'尊者,请不要完全断绝食物。如果你完全断绝食物,我们会通过你的毛孔注入天界的精华,你可以靠它生存。'王子,我心想:'如果我宣称完全禁食,而这些天神又通过我的毛孔注入天界的精华,我靠它生存,那就是我在说谎了。'于是,王子,我拒绝了那些天神,说:'不必了。'
"王子,我心想:'我何不少量少量地进食,每次一把,或绿豆汤,或扁豆汤,或鹰嘴豆汤,或豌豆汤呢?'于是,王子,我少量少量地进食,每次一把,或绿豆汤,或扁豆汤,或鹰嘴豆汤,或豌豆汤。王子,当我这样少量少量地进食时,我的身体变得极度消瘦。就像八十岁或九十岁的老人,我的四肢变得如此。就像骆驼的脚印,我的臀部变成那样。就像一串垂挂的珠子,我的脊椎骨凸凹不平。就像老旧房子的椽子倾斜歪曲,我的肋骨倾斜歪曲。就像在深井中看到的水中星星,深陷而闪烁,我的眼睛在眼窝中深陷而闪烁。就像生苦瓜被切开后在阳光下干缩,我的头皮干缩萎缩。王子,当我想摸腹皮时,却摸到了脊椎;当我想摸脊椎时,却摸到了腹皮。我的腹皮紧贴着脊椎。王子,当我想大小便时,就会当场倒下。为了安慰这个身体,我用手摩擦四肢。王子,当我用手摩擦四肢时,腐烂的毛发从身上脱落。王子,人们看见我后这样说:'沙门乔达摩是黑色的。'有些人说:'沙门乔达摩不是黑色的,是褐色的。'还有些人说:'沙门乔达摩既不是黑色也不是褐色,是金色的。'王子,我纯净明亮的肤色就这样因为极少进食而受到损害。

335. ‘‘Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘ye kho keci atītamaddhānaṃ samaṇā vā brāhmaṇā vā opakkamikā dukkhā tibbā [tippā (sī. pī.)] kharā kaṭukā vedanā vedayiṃsu, etāvaparamaṃ nayito bhiyyo. Yepi hi keci anāgatamaddhānaṃ samaṇā vā brāhmaṇā vā opakkamikā dukkhā tibbā kharā kaṭukā vedanā vedayissanti, etāvaparamaṃ nayito bhiyyo. Yepi hi keci etarahi samaṇā vā brāhmaṇā vā opakkamikā dukkhā tibbā kharā kaṭukā vedanā vedayanti, etāvaparamaṃ nayito bhiyyo. Na kho panāhaṃ imāya kaṭukāya dukkarakārikāya adhigacchāmi uttarimanussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṃ; siyā nu kho añño maggo bodhāyā’ti. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘abhijānāmi kho panāhaṃ pitu sakkassa kammante sītāya jambucchāyāya nisinno vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaṃ savicāraṃ vivekajaṃ pītisukhaṃ paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharitā; siyā nu kho eso maggo bodhāyā’ti. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, satānusāri viññāṇaṃ ahosi – ‘eseva maggo bodhāyā’ti. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘kiṃ nu kho ahaṃ tassa sukhassa bhāyāmi yaṃ taṃ sukhaṃ aññatreva kāmehi aññatra akusalehi dhammehī’ti? Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘na kho ahaṃ tassa sukhassa bhāyāmi yaṃ taṃ sukhaṃ aññatreva kāmehi aññatra akusalehi dhammehī’ti.

‘‘Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘na kho taṃ sukaraṃ sukhaṃ adhigantuṃ evaṃ adhimattakasimānaṃ pattakāyena. Yaṃnūnāhaṃ oḷārikaṃ āhāraṃ āhāreyyaṃ odanakummāsa’nti. So kho ahaṃ, rājakumāra, oḷārikaṃ āhāraṃ āhāresiṃ odanakummāsaṃ. Tena kho pana maṃ, rājakumāra, samayena pañcavaggiyā bhikkhū paccupaṭṭhitā honti – ‘yaṃ kho samaṇo gotamo dhammaṃ adhigamissati taṃ no ārocessatī’ti. Yato kho ahaṃ, rājakumāra, oḷārikaṃ āhāraṃ āhāresiṃ odanakummāsaṃ, atha me te pañcavaggiyā bhikkhū nibbijja pakkamiṃsu – ‘bāhulliko [bāhuliko (sī. pī.) sāratthaṭīkāya saṃghabhedasikkhāpadavaṇṇanāya sameti] samaṇo gotamo padhānavibbhanto, āvatto bāhullāyā’ti.



335. "王子,我心想:'过去任何沙门或婆罗门经历的剧烈、猛烈、尖锐、刺痛的苦受,最多也就是这样,不会超过这个。未来任何沙门或婆罗门将要经历的剧烈、猛烈、尖锐、刺痛的苦受,最多也就是这样,不会超过这个。现在任何沙门或婆罗门正在经历的剧烈、猛烈、尖锐、刺痛的苦受,最多也就是这样,不会超过这个。但是,通过这种痛苦的苦行,我并没有达到超越凡人的殊胜智见。也许有另一条觉悟之道?'王子,我想起:'我记得在父亲释迦王工作时,我坐在凉爽的阎浮树荫下,远离欲乐,远离不善法,有寻有伺,由离生喜乐,进入初禅。也许这就是觉悟之道?'王子,我的意识随着记忆而来:'这确实是觉悟之道。'王子,我心想:'我为什么要害怕那种远离欲乐、远离不善法的快乐呢?'王子,我心想:'我不应该害怕那种远离欲乐、远离不善法的快乐。'
"王子,我心想:'以这样极度消瘦的身体是很难获得那种快乐的。我何不吃些粗食,如米饭和酸奶呢?'于是,王子,我吃了些粗食,如米饭和酸奶。王子,那时有五比丘在我身边侍奉,心想:'沙门乔达摩若证得法,就会告诉我们。'但是,王子,当我开始吃粗食如米饭和酸奶时,那五比丘对我失望而离去,说:'沙门乔达摩变得奢侈了,放弃了精进,回到奢侈的生活。'

336. ‘‘So kho ahaṃ, rājakumāra, oḷārikaṃ āhāraṃ āhāretvā balaṃ gahetvā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja vihāsiṃ. Vitakkavicārānaṃ vūpasamā… dutiyaṃ jhānaṃ… tatiyaṃ jhānaṃ… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja vihāsiṃ. So evaṃ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte pubbenivāsānussatiñāṇāya cittaṃ abhininnāmesiṃ. So anekavihitaṃ pubbenivāsaṃ anussarāmi, seyyathidaṃ – ekampi jātiṃ dvepi jātiyo…pe… iti sākāraṃ sauddesaṃ anekavihitaṃ pubbenivāsaṃ anussarāmi. Ayaṃ kho me, rājakumāra, rattiyā paṭhame yāme paṭhamā vijjā adhigatā, avijjā vihatā, vijjā uppannā; tamo vihato, āloko uppanno – yathā taṃ appamattassa ātāpino pahitattassa viharato.

‘‘So evaṃ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte sattānaṃ cutūpapātañāṇāya cittaṃ abhininnāmesiṃ. So dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena satte passāmi cavamāne upapajjamāne hīne paṇīte suvaṇṇe dubbaṇṇe sugate duggate yathākammūpage satte pajānāmi …pe… ayaṃ kho me, rājakumāra, rattiyā majjhime yāme dutiyā vijjā adhigatā, avijjā vihatā, vijjā uppannā; tamo vihato, āloko uppanno – yathā taṃ appamattassa ātāpino pahitattassa viharato.

‘‘So evaṃ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte āsavānaṃ khayañāṇāya cittaṃ abhininnāmesiṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ abbhaññāsiṃ…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ abbhaññāsiṃ; ‘ime āsavā’ti yathābhūtaṃ abbhaññāsiṃ…pe… ‘ayaṃ āsavanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ abbhaññāsiṃ. Tassa me evaṃ jānato evaṃ passato kāmāsavāpi cittaṃ vimuccittha, bhavāsavāpi cittaṃ vimuccittha, avijjāsavāpi cittaṃ vimuccittha. Vimuttasmiṃ vimuttamiti ñāṇaṃ ahosi. ‘Khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyā’ti abbhaññāsiṃ. Ayaṃ kho me, rājakumāra, rattiyā pacchime yāme tatiyā vijjā adhigatā, avijjā vihatā, vijjā uppannā; tamo vihato, āloko uppanno – yathā taṃ appamattassa ātāpino pahitattassa viharato.

337. ‘‘Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘adhigato kho myāyaṃ dhammo gambhīro duddaso duranubodho santo paṇīto atakkāvacaro nipuṇo paṇḍitavedanīyo. Ālayarāmā kho panāyaṃ pajā ālayaratā ālayasammuditā. Ālayarāmāya kho pana pajāya ālayaratāya ālayasammuditāya duddasaṃ idaṃ ṭhānaṃ yadidaṃ – idappaccayatāpaṭiccasamuppādo. Idampi kho ṭhānaṃ duddasaṃ – yadidaṃ sabbasaṅkhārasamatho sabbūpadhipaṭinissaggo taṇhākkhayo virāgo nirodho nibbānaṃ . Ahañceva kho pana dhammaṃ deseyyaṃ, pare ca me na ājāneyyuṃ, so mamassa kilamatho, sā mamassa vihesā’ti. Apissu maṃ, rājakumāra, imā anacchariyā gāthāyo paṭibhaṃsu pubbe assutapubbā –

‘Kicchena me adhigataṃ, halaṃ dāni pakāsituṃ;

Rāgadosaparetehi, nāyaṃ dhammo susambudho.

‘Paṭisotagāmiṃ nipuṇaṃ, gambhīraṃ duddasaṃ aṇuṃ;

Rāgarattā na dakkhanti, tamokhandhena āvuṭā’ [āvaṭā (sī.), āvutā (syā. kaṃ.)] ti.

‘‘Itiha me, rājakumāra, paṭisañcikkhato appossukkatāya cittaṃ namati no dhammadesanāya.



336. "王子,我吃了粗食,恢复了体力,远离欲乐...进入初禅。随着寻伺平息...进入第二禅...第三禅...第四禅。当我的心如此专注、清净、明亮、无瑕、离垢、柔软、适业、稳固、不动摇时,我引导心toward宿命通智。我回忆起许多前世,如一生、两生...如此这般,我回忆起许多前世的细节和特征。王子,这是我在夜晚第一个时分获得的第一明,无明被破除,明arose;黑暗被驱散,光明arose - 这是精进、热忱、专注修行的结果。
"当我的心如此专注、清净、明亮、无瑕、离垢、柔软、适业、稳固、不动摇时,我引导心toward天眼通。我以清净超人的天眼看见众生死亡和再生,看见他们随业力而投生到低贱或高贵、美丽或丑陋、幸福或痛苦的境界...王子,这是我在夜晚中分获得的第二明,无明被破除,明arose;黑暗被驱散,光明arose - 这是精进、热忱、专注修行的结果。
"当我的心如此专注、清净、明亮、无瑕、离垢、柔软、适业、稳固、不动摇时,我引导心toward漏尽智。我如实知道:'这是苦'...'这是苦灭之道';我如实知道:'这些是漏'...'这是漏灭之道'。当我如此知、如此见时,我的心从欲漏、有漏、无明漏中解脱。在解脱时,有'已解脱'的智慧。我知道:'生已尽,梵行已立,所作已办,不受后有。'王子,这是我在夜晚最后一个时分获得的第三明,无明被破除,明arose;黑暗被驱散,光明arose - 这是精进、热忱、专注修行的结果。
337. "王子,我心想:'我所证得的法深奥、难见、难解、寂静、崇高、超越推理、精妙、唯智者能知。但是这些众生乐着执取,喜欢执取,欢喜执取。对于乐着执取、喜欢执取、欢喜执取的众生来说,这个道理是难见的,即是此缘性、缘起。这个道理也是难见的,即是一切行的止息、一切依的舍离、爱尽、离欲、灭、涅槃。如果我说法而他人不理解,那只会使我疲劳和烦恼。'王子,这时我想起了这些前所未闻的偈颂:
'我艰难证得此法,现在不宜宣说;
为贪嗔所缠者,难能善解此法。
逆流而上微妙法,深奥难见极精细;
贪欲所染不能见,为无明暗所覆蔽。'
"王子,我如此思惟,心倾向于无为,不欲说法。

338. ‘‘Atha kho, rājakumāra, brahmuno sahampatissa mama cetasā cetoparivitakkamaññāya etadahosi – ‘nassati vata, bho, loko; vinassati vata, bho, loko. Yatra hi nāma tathāgatassa arahato sammāsambuddhassa appossukkatāya cittaṃ namati [namissati (?)] no dhammadesanāyā’ti. Atha kho, rājakumāra, brahmā sahampati – seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṃ vā bāhaṃ pasāreyya pasāritaṃ vā bāhaṃ samiñjeyya, evameva – brahmaloke antarahito mama purato pāturahosi. Atha kho, rājakumāra, brahmā sahampati ekaṃsaṃ uttarāsaṅgaṃ karitvā yenāhaṃ tenañjaliṃ paṇāmetvā maṃ etadavoca – ‘desetu, bhante, bhagavā dhammaṃ, desetu sugato dhammaṃ. Santi sattā apparajakkhajātikā assavanatāya dhammassa parihāyanti; bhavissanti dhammassa aññātāro’ti . Idamavoca, rājakumāra, brahmā sahampati; idaṃ vatvā athāparaṃ etadavoca –

‘Pāturahosi magadhesu pubbe,

Dhammo asuddho samalehi cintito;

Apāpuretaṃ [avāpuretaṃ (sī.)] amatassa dvāraṃ,

Suṇantu dhammaṃ vimalenānubuddhaṃ.

‘Sele yathā pabbatamuddhaniṭṭhito,

Yathāpi passe janataṃ samantato;

Tathūpamaṃ dhammamayaṃ sumedha,

Pāsādamāruyha samantacakkhu.

‘Sokāvatiṇṇaṃ [sokāvakiṇṇaṃ (syā.)] janatamapetasoko,

Avekkhassu jātijarābhibhūtaṃ;

Uṭṭhehi vīra, vijitasaṅgāma,

Satthavāha aṇaṇa [anaṇa (sī. syā. kaṃ. pī. ka.)], vicara loke;

Desassu [desetu (syā. kaṃ. ka.)] bhagavā dhammaṃ,

Aññātāro bhavissantī’ti.

339. ‘‘Atha khvāhaṃ, rājakumāra, brahmuno ca ajjhesanaṃ viditvā sattesu ca kāruññataṃ paṭicca buddhacakkhunā lokaṃ volokesiṃ. Addasaṃ kho ahaṃ, rājakumāra, buddhacakkhunā lokaṃ volokento satte apparajakkhe mahārajakkhe tikkhindriye mudindriye svākāre dvākāre suviññāpaye duviññāpaye appekacce paralokavajjabhayadassāvine [dassāvino (syā. kaṃ. ka.)] viharante, appekacce na paralokavajjabhayadassāvine viharante. Seyyathāpi nāma uppaliniyaṃ vā paduminiyaṃ vā puṇḍarīkiniyaṃ vā appekaccāni uppalāni vā padumāni vā puṇḍarīkāni vā udake jātāni udake saṃvaḍḍhāni udakānuggatāni antonimuggaposīni, appekaccāni uppalāni vā padumāni vā puṇḍarīkāni vā udake jātāni udake saṃvaḍḍhāni udakānuggatāni samodakaṃ ṭhitāni, appekaccāni uppalāni vā padumāni vā puṇḍarīkāni vā udake jātāni udake saṃvaḍḍhāni udakā accuggamma ṭhitāni [tiṭṭhanti (sī. syā. kaṃ. pī.)] anupalittāni udakena, evameva kho ahaṃ, rājakumāra, buddhacakkhunā lokaṃ volokento addasaṃ satte apparajakkhe mahārajakkhe tikkhindriye mudindriye svākāre dvākāre suviññāpaye duviññāpaye, appekacce paralokavajjabhayadassāvine viharante, appekacce na paralokavajjabhayadassāvine viharante. Atha khvāhaṃ, rājakumāra, brahmānaṃ sahampatiṃ gāthāya paccabhāsiṃ –

‘Apārutā tesaṃ amatassa dvārā,

Ye sotavanto pamuñcantu saddhaṃ;

Vihiṃsasaññī paguṇaṃ na bhāsiṃ,

Dhammaṃ paṇītaṃ manujesu brahme’ti.



338. "王子,这时,大梵天王知道了我的心念,心想:'世界要毁灭了!世界要毁灭了!如来、阿罗汉、正等正觉者的心倾向于无为,不欲说法。'王子,于是大梵天王 - 就像一个强壮的人伸展弯曲的手臂或弯曲伸展的手臂一样 - 从梵天界消失,出现在我面前。王子,大梵天王整理上衣覆盖一肩,向我合掌,对我说:'世尊,请说法!善逝,请说法!有些众生尘垢较少,若不闻法则会退失;他们将能了解法。'王子,大梵天王说了这些话后,又说了以下偈颂:
'从前在摩揭陀,
出现了不净法,由污染者所思;
请开启甘露门,
让他们听无垢觉悟之法。
如站在山顶石上,
能够四面观望众生;
智者啊,请登上法所成高楼,
普眼者,请环顾四方。
无忧者啊,请观察
陷入忧愁、为生老所压迫的众生;
请起来,英雄,战争胜利者,
商队领袖,无债者,请游行世间;
世尊,请说法,
将会有人了解。'
339. "王子,我知道了梵天的请求,出于对众生的悲悯,以佛眼观察世间。王子,我以佛眼观察世间时,看到有些众生尘垢较少,有些众生尘垢较多;有些根器锐利,有些根器迟钝;有些性情良好,有些性情恶劣;有些易于教导,有些难以教导;有些看到来世过失和危险而生活,有些不见来世过失和危险而生活。就像在青莲池、红莲池或白莲池中,有些青莲、红莲或白莲生在水中、长在水中、不出水面、沉在水下;有些青莲、红莲或白莲生在水中、长在水中、与水面齐平;有些青莲、红莲或白莲生在水中、长在水中、出离水面、不为水所沾。同样地,王子,我以佛眼观察世间,看到有些众生尘垢较少,有些众生尘垢较多;有些根器锐利,有些根器迟钝;有些性情良好,有些性情恶劣;有些易于教导,有些难以教导;有些看到来世过失和危险而生活,有些不见来世过失和危险而生活。王子,然后我用偈颂回答大梵天王:
'为他们打开了甘露之门,
让有耳者舍弃怀疑;
大梵天啊,我认为会有伤害,
所以没有向人们说

340. ‘‘Atha kho, rājakumāra, brahmā sahampati ‘katāvakāso khomhi bhagavatā dhammadesanāyā’ti maṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā tatthevantaradhāyi.

‘‘Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘kassa nu kho ahaṃ paṭhamaṃ dhammaṃ deseyyaṃ? Ko imaṃ dhammaṃ khippameva ājānissatī’ti? Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘ayaṃ kho āḷāro kālāmo paṇḍito viyatto medhāvī dīgharattaṃ apparajakkhajātiko. Yaṃnūnāhaṃ āḷārassa kālāmassa paṭhamaṃ dhammaṃ deseyyaṃ; so imaṃ dhammaṃ khippameva ājānissatī’ti. Atha kho maṃ, rājakumāra, devatā upasaṅkamitvā etadavoca – ‘sattāhakālaṅkato, bhante, āḷāro kālāmo’ti. Ñāṇañca pana me dassanaṃ udapādi – ‘sattāhakālaṅkato āḷāro kālāmo’ti. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘mahājāniyo kho āḷāro kālāmo. Sace hi so imaṃ dhammaṃ suṇeyya, khippameva ājāneyyā’ti. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘kassa nu kho ahaṃ paṭhamaṃ dhammaṃ deseyyaṃ? Ko imaṃ dhammaṃ khippameva ājānissatī’ti? Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘ayaṃ kho udako rāmaputto paṇḍito viyatto medhāvī dīgharattaṃ apparajakkhajātiko. Yaṃnūnāhaṃ udakassa rāmaputtassa paṭhamaṃ dhammaṃ deseyyaṃ; so imaṃ dhammaṃ khippameva ājānissatī’ti. Atha kho maṃ, rājakumāra, devatā upasaṅkamitvā etadavoca – ‘abhidosakālaṅkato, bhante, udako rāmaputto’ti. Ñāṇañca pana me dassanaṃ udapādi – ‘abhidosakālaṅkato udako rāmaputto’ti. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘mahājāniyo kho udako rāmaputto. Sace hi so imaṃ dhammaṃ suṇeyya, khippameva ājāneyyā’ti.

341. ‘‘Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘kassa nu kho ahaṃ paṭhamaṃ dhammaṃ deseyyaṃ? Ko imaṃ dhammaṃ khippameva ājānissatī’ti? Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘bahukārā kho me pañcavaggiyā bhikkhū ye maṃ padhānapahitattaṃ upaṭṭhahiṃsu. Yaṃnūnāhaṃ pañcavaggiyānaṃ bhikkhūnaṃ paṭhamaṃ dhammaṃ deseyya’nti. Tassa mayhaṃ, rājakumāra, etadahosi – ‘kahaṃ nu kho etarahi pañcavaggiyā bhikkhū viharantī’ti. Addasaṃ khvāhaṃ, rājakumāra, dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena pañcavaggiye bhikkhū bārāṇasiyaṃ viharante isipatane migadāye. Atha khvāhaṃ, rājakumāra, uruvelāyaṃ yathābhirantaṃ viharitvā yena bārāṇasī tena cārikaṃ pakkamiṃ.

‘‘Addasā kho maṃ, rājakumāra, upako ājīvako antarā ca gayaṃ antarā ca bodhiṃ addhānamaggappaṭipannaṃ . Disvāna maṃ etadavoca – ‘vippasannāni kho te, āvuso, indriyāni, parisuddho chavivaṇṇo pariyodāto. Kaṃsi tvaṃ, āvuso, uddissa pabbajito? Ko vā te satthā? Kassa vā tvaṃ dhammaṃ rocesī’ti? Evaṃ vutte, ahaṃ, rājakumāra, upakaṃ ājīvakaṃ gāthāhi ajjhabhāsiṃ –

‘Sabbābhibhū sabbavidūhamasmi,

Sabbesu dhammesu anūpalitto;

Sabbañjaho taṇhākkhaye vimutto,

Sayaṃ abhiññāya kamuddiseyyaṃ.

‘Na me ācariyo atthi, sadiso me na vijjati;

Sadevakasmiṃ lokasmiṃ, natthi me paṭipuggalo.

‘Ahañhi arahā loke, ahaṃ satthā anuttaro;

Ekomhi sammāsambuddho, sītibhūtosmi nibbuto.

‘Dhammacakkaṃ pavattetuṃ, gacchāmi kāsinaṃ puraṃ;

Andhībhūtasmiṃ [andhabhūtasmiṃ (sī. syā. pī.)] lokasmiṃ, āhañchaṃ [āhaññiṃ (syā. kaṃ. ka.)] amatadundubhi’nti.

‘Yathā kho tvaṃ, āvuso, paṭijānāsi arahasi anantajino’ti.

‘Mādisā ve jinā honti, ye pattā āsavakkhayaṃ;

Jitā me pāpakā dhammā, tasmāhamupaka [tasmāhaṃ upakā (sī. syā. kaṃ. pī.)] jino’ti.

‘‘Evaṃ vutte, rājakumāra, upako ājīvako ‘hupeyyapāvuso’ti [huveyyapāvuso (sī. pī.), huveyyāvuso (syā. kaṃ.)] vatvā sīsaṃ okampetvā ummaggaṃ gahetvā pakkāmi.



340. "王子,这时大梵天王想:'世尊已经允许我说法了。'于是向我礼拜,右绕我后,就在那里消失了。
"王子,我心想:'我应该先向谁说法呢?谁能很快理解这个法呢?'王子,我又想:'这位阿罗罗·迦罗摩是智者,聪明,有智慧,长期以来尘垢较少。我何不先向阿罗罗·迦罗摩说法呢?他能很快理解这个法。'王子,这时有位天神来对我说:'世尊,阿罗罗·迦罗摩七天前去世了。'我也生起了知见:'阿罗罗·迦罗摩七天前去世了。'王子,我心想:'阿罗罗·迦罗摩损失很大。如果他听到这个法,就能很快理解。'王子,我又想:'我应该先向谁说法呢?谁能很快理解这个法呢?'王子,我想:'这位优陀迦·罗摩子是智者,聪明,有智慧,长期以来尘垢较少。我何不先向优陀迦·罗摩子说法呢?他能很快理解这个法。'王子,这时有位天神来对我说:'世尊,优陀迦·罗摩子昨晚去世了。'我也生起了知见:'优陀迦·罗摩子昨晚去世了。'王子,我心想:'优陀迦·罗摩子损失很大。如果他听到这个法,就能很快理解。'
341. "王子,我心想:'我应该先向谁说法呢?谁能很快理解这个法呢?'王子,我想:'五比丘对我很有恩,他们在我精进修行时侍奉我。我何不先向五比丘说法呢?'王子,我又想:'五比丘现在住在哪里呢?'王子,我以清净超人的天眼看见五比丘住在波罗奈城仙人落处的鹿野苑。于是,王子,我在优楼频螺随意住了一段时间后,向波罗奈城出发。
"王子,优波迦·阿耆婆迦在伽耶和菩提树之间的路上看见了我。看见我后,他说:'朋友,你的诸根很清净,肤色纯净明亮。朋友,你是为谁出家的?谁是你的老师?你喜欢谁的法?'王子,我听了这话,用偈颂回答优波迦·阿耆婆迦:
'我是一切的征服者,一切的知者,
于一切法中无所染着;
舍弃一切,因爱尽而解脱,
自己证知,还要指谁为师?
我没有老师,没有与我相等者;
在天人世界中,没有可与我相比的人。
我是世间的阿罗汉,我是无上的导师;
我是唯一的正等正觉者,我已清凉,已寂灭。
我去迦尸城转法轮;
在盲目的世间中,我击响不死之鼓。'
'朋友,按照你所说,你应该是无限胜利者。'
'像我这样的胜利者,都是已达到漏尽的人;
我已战胜恶法,因此,优波迦,我是胜利者。'
"王子,说了这些话后,优波迦·阿耆婆迦说:'朋友,或许是这样吧。'他摇着头,走上岔路离开了。

342. ‘‘Atha khvāhaṃ, rājakumāra, anupubbena cārikaṃ caramāno yena bārāṇasī isipatanaṃ migadāyo yena pañcavaggiyā bhikkhū tenupasaṅkamiṃ. Addasaṃsu kho maṃ, rājakumāra, pañcavaggiyā bhikkhū dūratova āgacchantaṃ. Disvāna aññamaññaṃ saṇṭhapesuṃ – ‘ayaṃ kho, āvuso, samaṇo gotamo āgacchati bāhulliko padhānavibbhanto āvatto bāhullāya. So neva abhivādetabbo, na paccuṭṭhātabbo, nāssa pattacīvaraṃ paṭiggahetabbaṃ; api ca kho āsanaṃ ṭhapetabbaṃ – sace so ākaṅkhissati nisīdissatī’ti. Yathā yathā kho ahaṃ, rājakumāra, pañcavaggiye bhikkhū upasaṅkamiṃ [upasaṅkamāmi (sī. pī.)], tathā tathā pañcavaggiyā bhikkhū nāsakkhiṃsu sakāya katikāya saṇṭhātuṃ. Appekacce maṃ paccuggantvā pattacīvaraṃ paṭiggahesuṃ. Appekacce āsanaṃ paññapesuṃ. Appekacce pādodakaṃ upaṭṭhapesuṃ. Api ca kho maṃ nāmena ca āvusovādena ca samudācaranti. Evaṃ vutte, ahaṃ, rājakumāra, pañcavaggiye bhikkhū etadavocaṃ – ‘mā, bhikkhave, tathāgataṃ nāmena ca āvusovādena ca samudācaratha [samudācarittha (sī. syā. kaṃ. pī.)]; arahaṃ, bhikkhave, tathāgato sammāsambuddho. Odahatha, bhikkhave, sotaṃ. Amatamadhigataṃ. Ahamanusāsāmi, ahaṃ dhammaṃ desemi. Yathānusiṭṭhaṃ tathā paṭipajjamānā nacirasseva – yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ – brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharissathā’ti. Evaṃ vutte, rājakumāra, pañcavaggiyā bhikkhū maṃ etadavocuṃ – ‘tāyapi kho tvaṃ, āvuso gotama, iriyāya [cariyāya (syā. kaṃ.)] tāya paṭipadāya tāya dukkarakārikāya nājjhagamā uttarimanussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṃ; kiṃ pana tvaṃ etarahi bāhulliko padhānavibbhanto āvatto bāhullāya adhigamissasi uttarimanussadhammā alamariyañāṇadassanavisesa’nti? Evaṃ vutte, ahaṃ, rājakumāra, pañcavaggiye bhikkhū etadavocaṃ – ‘na, bhikkhave, tathāgato bāhulliko na padhānavibbhanto na āvatto bāhullāya. Arahaṃ, bhikkhave, tathāgato sammāsambuddho. Odahatha, bhikkhave, sotaṃ. Amatamadhigataṃ. Ahamanusāsāmi, ahaṃ dhammaṃ desemi. Yathānusiṭṭhaṃ tathā paṭipajjamānā nacirasseva – yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ – brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharissathā’ti. Dutiyampi kho, rājakumāra, pañcavaggiyā bhikkhū maṃ etadavocuṃ – ‘tāyapi kho tvaṃ, āvuso gotama, iriyāya tāya paṭipadāya tāya dukkarakārikāya nājjhagamā uttarimanussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṃ; kiṃ pana tvaṃ etarahi bāhulliko padhānavibbhanto āvatto bāhullāya adhigamissasi uttarimanussadhammā alamariyañāṇadassanavisesa’nti? Dutiyampi kho ahaṃ, rājakumāra, pañcavaggiye bhikkhū etadavocaṃ – ‘na, bhikkhave, tathāgato bāhulliko na padhānavibbhanto na āvatto bāhullāya. Arahaṃ, bhikkhave, tathāgato sammāsambuddho. Odahatha, bhikkhave, sotaṃ. Amatamadhigataṃ. Ahamanusāsāmi, ahaṃ dhammaṃ desemi. Yathānusiṭṭhaṃ tathā paṭipajjamānā nacirasseva – yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ – brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharissathā’ti . Tatiyampi kho, rājakumāra, pañcavaggiyā bhikkhū maṃ etadavocuṃ – ‘tāyapi kho tvaṃ, āvuso gotama, iriyāya tāya paṭipadāya tāya dukkarakārikāya nājjhagamā uttarimanussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṃ; kiṃ pana tvaṃ etarahi bāhulliko padhānavibbhanto āvatto bāhullāya adhigamissasi uttarimanussadhammā alamariyañāṇadassanavisesa’nti? Evaṃ vutte , ahaṃ, rājakumāra, pañcavaggiye bhikkhū etadavocaṃ – ‘abhijānātha me no tumhe, bhikkhave, ito pubbe evarūpaṃ pabhāvitameta’nti [bhāsitametanti (sī. syā. vinayepi)]? ‘No hetaṃ, bhante’. ‘Arahaṃ, bhikkhave, tathāgato sammāsambuddho. Odahatha, bhikkhave, sotaṃ. Amatamadhigataṃ. Ahamanusāsāmi, ahaṃ dhammaṃ desemi.

342. "王子,我渐次游行,来到波罗奈城仙人落处的鹿野苑,走近五比丘。王子,五比丘远远地看见我走来。看见后,他们相互约定说:'朋友们,这个沙门乔达摩来了,他变得奢侈,放弃了精进,回到奢侈的生活。我们不要礼拜他,不要起身迎接他,不要接受他的钵和衣;但是可以为他准备一个座位,如果他想坐就坐吧。'王子,当我走近五比丘时,他们无法坚持自己的约定。有些人来迎接我,接过我的钵和衣。有些人为我准备座位。有些人为我准备洗脚水。但是他们仍用名字和'朋友'来称呼我。听到这些,王子,我对五比丘说:'比丘们,不要用名字和'朋友'来称呼如来。比丘们,如来是阿罗汉、正等正觉者。比丘们,请听着。不死已经证得。我来教导你们,我来说法。如果你们按照教导实践,不久就能 - 为了这个目的,善男子正确地从在家出家 - 在现法中自己证知、证悟、成就那无上的梵行究竟。'听到这些,王子,五比丘对我说:'朋友乔达摩,你以前那样的行为、那样的修行、那样的苦行,都没有证得超人法、殊胜的圣知见;现在你变得奢侈,放弃了精进,回到奢侈的生活,怎么可能证得超人法、殊胜的圣知见呢?'听到这些,王子,我对五比丘说:'比丘们,如来不是变得奢侈,不是放弃了精进,不是回到奢侈的生活。比丘们,如来是阿罗汉、正等正觉者。比丘们,请听着。不死已经证得。我来教导你们,我来说法。如果你们按照教导实践,不久就能 - 为了这个目的,善男子正确地从在家出家 - 在现法中自己证知、证悟、成就那无上的梵行究竟。'王子,五比丘第二次对我说:'朋友乔达摩,你以前那样的行为、那样的修行、那样的苦行,都没有证得超人法、殊胜的圣知见;现在你变得奢侈,放弃了精进,回到奢侈的生活,怎么可能证得超人法、殊胜的圣知见呢?'王子,我第二次对五比丘说:'比丘们,如来不是变得奢侈,不是放弃了精进,不是回到奢侈的生活。比丘们,如来是阿罗汉、正等正觉者。比丘们,请听着。不死已经证得。我来教导你们,我来说法。如果你们按照教导实践,不久就能 - 为了这个目的,善男子正确地从在家出家 - 在现法中自己证知、证悟、成就那无上的梵行究竟。'王子,五比丘第三次对我说:'朋友乔达摩,你以前那样的行为、那样的修行、那样的苦行,都没有证得超人法、殊胜的圣知见;现在你变得奢侈,放弃了精进,回到奢侈的生活,怎么可能证得超人法、殊胜的圣知见呢?'听到这些,王子,我对五比丘说:'比丘们,你们记得我以前曾这样说过吗?''没有,世尊。''比丘们,如来是阿罗汉、正等正觉者。比丘们,请听着。不死已经证得。我来教导你们,我来说法。

 Yathānusiṭṭhaṃ tathā paṭipajjamānā nacirasseva – yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ – brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharissathā’ti.

‘‘Asakkhiṃ kho ahaṃ, rājakumāra, pañcavaggiye bhikkhū saññāpetuṃ. Dvepi sudaṃ, rājakumāra, bhikkhū ovadāmi. Tayo bhikkhū piṇḍāya caranti. Yaṃ tayo bhikkhū piṇḍāya caritvā āharanti, tena chabbaggiyā [chabbaggā (sī. syā. kaṃ.), chabbaggo (pī.)] yāpema. Tayopi sudaṃ, rājakumāra, bhikkhū ovadāmi, dve bhikkhū piṇḍāya caranti. Yaṃ dve bhikkhū piṇḍāya caritvā āharanti tena chabbaggiyā yāpema.

343. ‘‘Atha kho, rājakumāra, pañcavaggiyā bhikkhū mayā evaṃ ovadiyamānā evaṃ anusāsiyamānā nacirasseva – yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ – brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihariṃsū’’ti. Evaṃ vutte, bodhi rājakumāro bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘kīva cirena nu kho, bhante, bhikkhu tathāgataṃ vināyakaṃ [nāyakaṃ (?)] labhamāno – yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ – brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihareyyā’’ti? ‘‘Tena hi, rājakumāra, taṃyevettha paṭipucchissāmi. Yathā te khameyya, tathā naṃ byākareyyāsi. Taṃ kiṃ maññasi, rājakumāra, kusalo tvaṃ hatthārūḷhe [hatthārūyhe (sī. pī.)] aṅkusagayhe [aṅkusagaṇhe (syā. kaṃ.)] sippe’’ti? ‘‘Evaṃ, bhante, kusalo ahaṃ hatthārūḷhe aṅkusagayhe sippe’’ti . ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, rājakumāra, idha puriso āgaccheyya – ‘bodhi rājakumāro hatthārūḷhaṃ aṅkusagayhaṃ sippaṃ jānāti; tassāhaṃ santike hatthārūḷhaṃ aṅkusagayhaṃ sippaṃ sikkhissāmī’ti. So cassa assaddho; yāvatakaṃ saddhena pattabbaṃ taṃ na sampāpuṇeyya. So cassa bahvābādho; yāvatakaṃ appābādhena pattabbaṃ taṃ na sampāpuṇeyya. So cassa saṭho māyāvī; yāvatakaṃ asaṭhena amāyāvinā pattabbaṃ taṃ na sampāpuṇeyya. So cassa kusīto; yāvatakaṃ āraddhavīriyena pattabbaṃ taṃ na sampāpuṇeyya. So cassa duppañño; yāvatakaṃ paññavatā pattabbaṃ taṃ na sampāpuṇeyya. Taṃ kiṃ maññasi, rājakumāra, api nu so puriso tava santike hatthārūḷhaṃ aṅkusagayhaṃ sippaṃ sikkheyyā’’ti? ‘‘Ekamekenāpi, bhante, aṅgena samannāgato so puriso na mama santike hatthārūḷhaṃ aṅkusagayhaṃ sippaṃ sikkheyya, ko pana vādo pañcahaṅgehī’’ti!



如果你们按照教导实践,不久就能 - 为了这个目的,善男子正确地从在家出家 - 在现法中自己证知、证悟、成就那无上的梵行究竟。'
"王子,我成功地说服了五比丘。我教导两位比丘,三位比丘去托钵。三位比丘托钵带回来的食物,我们六人共同食用。我也教导三位比丘,两位比丘去托钵。两位比丘托钵带回来的食物,我们六人共同食用。
343. "王子,五比丘在我这样教导、这样指导下,不久就 - 为了这个目的,善男子正确地从在家出家 - 在现法中自己证知、证悟、成就那无上的梵行究竟。"听到这些,菩提王子对世尊说:"世尊,比丘得到如来作为导师,需要多长时间才能 - 为了这个目的,善男子正确地从在家出家 - 在现法中自己证知、证悟、成就那无上的梵行究竟呢?""那么,王子,我反问你,你觉得合适就回答。王子,你认为如何,你精通骑象和使用钩子的技能吗?""是的,世尊,我精通骑象和使用钩子的技能。""王子,你认为如何,如果有人来说:'菩提王子知道骑象和使用钩子的技能,我要在他那里学习骑象和使用钩子的技能。'但是他没有信心;他无法达到有信心的人能达到的程度。他多病;他无法达到少病的人能达到的程度。他狡猾虚伪;他无法达到不狡猾不虚伪的人能达到的程度。他懒惰;他无法达到精进的人能达到的程度。他愚钝;他无法达到有智慧的人能达到的程度。王子,你认为这个人能在你那里学习骑象和使用钩子的技能吗?""世尊,即使只具备其中一个特质,这个人也无法在我这里学习骑象和使用钩子的技能,更不用说具备五个特质了!"

344. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, rājakumāra, idha puriso āgaccheyya – ‘bodhi rājakumāro hatthārūḷhaṃ aṅkusagayhaṃ sippaṃ jānāti; tassāhaṃ santike hatthārūḷhaṃ aṅkusagayhaṃ sippaṃ sikkhissāmī’ti. So cassa saddho; yāvatakaṃ saddhena pattabbaṃ taṃ sampāpuṇeyya. So cassa appābādho; yāvatakaṃ appābādhena pattabbaṃ taṃ sampāpuṇeyya. So cassa asaṭho amāyāvī; yāvatakaṃ asaṭhena amāyāvinā pattabbaṃ taṃ sampāpuṇeyya. So cassa āraddhavīriyo; yāvatakaṃ āraddhavīriyena pattabbaṃ taṃ sampāpuṇeyya. So cassa paññavā; yāvatakaṃ paññavatā pattabbaṃ taṃ sampāpuṇeyya. Taṃ kiṃ maññasi, rājakumāra, api nu so puriso tava santike hatthārūḷhaṃ aṅkusagayhaṃ sippaṃ sikkheyyā’’ti? ‘‘Ekamekenāpi, bhante, aṅgena samannāgato so puriso mama santike hatthārūḷhaṃ aṅkusagayhaṃ sippaṃ sikkheyya, ko pana vādo pañcahaṅgehī’’ti! ‘‘Evameva kho, rājakumāra, pañcimāni padhāniyaṅgāni. Katamāni pañca? Idha, rājakumāra, bhikkhu saddho hoti; saddahati tathāgatassa bodhiṃ – ‘itipi so bhagavā arahaṃ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato lokavidū anuttaro purisadammasārathi satthā devamanussānaṃ buddho bhagavā’ti; appābādho hoti appātaṅko samavepākiniyā gahaṇiyā samannāgato nātisītāya nāccuṇhāya majjhimāya padhānakkhamāya; asaṭho hoti amāyāvī yathābhūtaṃ attānaṃ āvikattā satthari vā viññūsu vā sabrahmacārīsu ; āraddhavīriyo viharati akusalānaṃ dhammānaṃ pahānāya kusalānaṃ dhammānaṃ upasampadāya, thāmavā daḷhaparakkamo anikkhittadhuro kusalesu dhammesu; paññavā hoti udayatthagāminiyā paññāya samannāgato ariyāya nibbedhikāya sammādukkhakkhayagāminiyā. Imāni kho, rājakumāra, pañca padhāniyaṅgāni.



344. "王子,你认为如何,如果有人来说:'菩提王子知道骑象和使用钩子的技能,我要在他那里学习骑象和使用钩子的技能。'他有信心;他能达到有信心的人能达到的程度。他少病;他能达到少病的人能达到的程度。他不狡猾不虚伪;他能达到不狡猾不虚伪的人能达到的程度。他精进;他能达到精进的人能达到的程度。他有智慧;他能达到有智慧的人能达到的程度。王子,你认为这个人能在你那里学习骑象和使用钩子的技能吗?""世尊,即使只具备其中一个特质,这个人就能在我这里学习骑象和使用钩子的技能,更不用说具备五个特质了!"
"王子,同样地,有五种精进支。哪五种?在这里,王子,比丘有信心;他相信如来的觉悟 - '世尊确实是阿罗汉、正等正觉、明行足、善逝、世间解、无上士、调御丈夫、天人师、佛、世尊。'他少病少恼,具有平衡的消化能力,既不太冷也不太热,适合精进。他不狡猾不虚伪,如实地向导师或有智慧的同修显示自己。他精进地住,为断不善法、成就善法而努力,坚强、勇猛精进、不舍善法。他有智慧,具备观察诸法生灭的智慧,这种智慧是圣洁的、洞察的、导向苦的完全灭尽的。王子,这就是五种精进支。

345. ‘‘Imehi , rājakumāra, pañcahi padhāniyaṅgehi samannāgato bhikkhu tathāgataṃ vināyakaṃ labhamāno – yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ – brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihareyya satta vassāni. Tiṭṭhantu, rājakumāra, satta vassāni. Imehi pañcahi padhāniyaṅgehi samannāgato bhikkhu tathāgataṃ vināyakaṃ labhamāno – yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ – brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihareyya chabbassāni… pañca vassāni… cattāri vassāni… tīṇi vassāni… dve vassāni… ekaṃ vassaṃ. Tiṭṭhatu, rājakumāra, ekaṃ vassaṃ. Imehi pañcahi padhāniyaṅgehi samannāgato bhikkhu tathāgataṃ vināyakaṃ labhamāno – yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ – brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihareyya satta māsāni. Tiṭṭhantu, rājakumāra, satta māsāni. Imehi pañcahi padhāniyaṅgehi samannāgato bhikkhu tathāgataṃ vināyakaṃ labhamāno – yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ – brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihareyya cha māsāni… pañca māsāni… cattāri māsāni… tīṇi māsāni… dve māsāni… ekaṃ māsaṃ… aḍḍhamāsaṃ. Tiṭṭhatu, rājakumāra, aḍḍhamāso. Imehi pañcahi padhāniyaṅgehi samannāgato bhikkhu tathāgataṃ vināyakaṃ labhamāno – yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ – brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihareyya satta rattindivāni. Tiṭṭhantu, rājakumāra, satta rattindivāni. Imehi pañcahi padhāniyaṅgehi samannāgato bhikkhu tathāgataṃ vināyakaṃ labhamāno – yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ – brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihareyya cha rattindivāni… pañca rattindivāni… cattāri rattindivāni… tīṇi rattindivāni… dve rattindivāni… ekaṃ rattindivaṃ. Tiṭṭhatu, rājakumāra, eko rattindivo. Imehi pañcahi padhāniyaṅgehi samannāgato bhikkhu tathāgataṃ vināyakaṃ labhamāno sāyamanusiṭṭho pāto visesaṃ adhigamissati, pātamanusiṭṭho sāyaṃ visesaṃ adhigamissatī’’ti. Evaṃ vutte, bodhi rājakumāro bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘aho buddho, aho dhammo, aho dhammassa svākkhātatā! Yatra hi nāma sāyamanusiṭṭho pāto visesaṃ adhigamissati, pātamanusiṭṭho sāyaṃ visesaṃ adhigamissatī’’ti!



345. "王子,具备这五种精进支的比丘,得到如来作为导师,能在七年内 - 为了这个目的,善男子正确地从在家出家 - 在现法中自己证知、证悟、成就那无上的梵行究竟。且不说七年,王子。具备这五种精进支的比丘,得到如来作为导师,能在六年内...五年内...四年内...三年内...两年内...一年内 - 为了这个目的,善男子正确地从在家出家 - 在现法中自己证知、证悟、成就那无上的梵行究竟。且不说一年,王子。具备这五种精进支的比丘,得到如来作为导师,能在七个月内...六个月内...五个月内...四个月内...三个月内...两个月内...一个月内...半个月内 - 为了这个目的,善男子正确地从在家出家 - 在现法中自己证知、证悟、成就那无上的梵行究竟。且不说半个月,王子。具备这五种精进支的比丘,得到如来作为导师,能在七天七夜内...六天六夜内...五天五夜内...四天四夜内...三天三夜内...两天两夜内...一天一夜内 - 为了这个目的,善男子正确地从在家出家 - 在现法中自己证知、证悟、成就那无上的梵行究竟。且不说一天一夜,王子。具备这五种精进支的比丘,得到如来作为导师,傍晚受教导,早晨就能获得殊胜;早晨受教导,傍晚就能获得殊胜。"
听到这些,菩提王子对世尊说:"啊,佛陀!啊,法!啊,法被善说!在这里,傍晚受教导,早晨就能获得殊胜;早晨受教导,傍晚就能获得殊胜!"

346. Evaṃ vutte, sañjikāputto māṇavo bodhiṃ rājakumāraṃ etadavoca – ‘‘evameva panāyaṃ bhavaṃ bodhi – ‘aho buddho, aho dhammo, aho dhammassa svākkhātatā’ti ca vadeti [vadesi (sī.), pavedeti (syā. kaṃ.)]; atha ca pana na taṃ bhavantaṃ gotamaṃ saraṇaṃ gacchati dhammañca bhikkhusaṅghañcā’’ti. ‘‘Mā hevaṃ, samma sañjikāputta, avaca; mā hevaṃ, samma sañjikāputta, avaca. Sammukhā metaṃ, samma sañjikāputta, ayyāya sutaṃ, sammukhā paṭiggahitaṃ’’. ‘‘Ekamidaṃ, samma sañjikāputta, samayaṃ bhagavā kosambiyaṃ viharati ghositārāme. Atha kho me ayyā kucchimatī yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinnā kho me ayyā bhagavantaṃ etadavoca – ‘yo me ayaṃ, bhante, kucchigato kumārako vā kumārikā vā so bhagavantaṃ saraṇaṃ gacchati dhammañca bhikkhusaṅghañca. Upāsakaṃ taṃ bhagavā dhāretu ajjatagge pāṇupetaṃ saraṇaṃ gata’nti. Ekamidaṃ, samma sañjikāputta, samayaṃ bhagavā idheva bhaggesu viharati susumāragire bhesakaḷāvane migadāye. Atha kho maṃ dhāti aṅkena haritvā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsi. Ekamantaṃ ṭhitā kho maṃ dhāti bhagavantaṃ etadavoca – ‘ayaṃ , bhante, bodhi rājakumāro bhagavantaṃ saraṇaṃ gacchati dhammañca bhikkhusaṅghañca. Upāsakaṃ taṃ bhagavā dhāretu ajjatagge pāṇupetaṃ saraṇaṃ gata’nti. Esāhaṃ, samma sañjikāputta, tatiyakampi bhagavantaṃ saraṇaṃ gacchāmi dhammañca bhikkhusaṅghañca. Upāsakaṃ maṃ bhagavā dhāretu ajjatagge pāṇupetaṃ saraṇaṃ gata’’nti.

Bodhirājakumārasuttaṃ niṭṭhitaṃ pañcamaṃ.

6. Aṅgulimālasuttaṃ

347. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena rañño pasenadissa kosalassa vijite coro aṅgulimālo nāma hoti luddo lohitapāṇi hatapahate niviṭṭho adayāpanno pāṇabhūtesu. Tena gāmāpi agāmā katā, nigamāpi anigamā katā, janapadāpi ajanapadā katā. So manusse vadhitvā vadhitvā aṅgulīnaṃ mālaṃ dhāreti. Atha kho bhagavā pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiṃ piṇḍāya pāvisi. Sāvatthiyaṃ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṃ piṇḍapātapaṭikkanto senāsanaṃ saṃsāmetvā pattacīvaramādāya yena coro aṅgulimālo tenaddhānamaggaṃ paṭipajji. Addasāsuṃ kho gopālakā pasupālakā kassakā pathāvino bhagavantaṃ yena coro aṅgulimālo tenaddhānamaggapaṭipannaṃ. Disvāna bhagavantaṃ etadavocuṃ – ‘‘mā, samaṇa, etaṃ maggaṃ paṭipajji. Etasmiṃ, samaṇa, magge coro aṅgulimālo nāma luddo lohitapāṇi hatapahate niviṭṭho adayāpanno pāṇabhūtesu. Tena gāmāpi agāmā katā, nigamāpi anigamā katā, janapadāpi ajanapadā katā. So manusse vadhitvā vadhitvā aṅgulīnaṃ mālaṃ dhāreti. Etañhi, samaṇa, maggaṃ dasapi purisā vīsampi purisā tiṃsampi purisā cattārīsampi purisā paññāsampi purisā saṅkaritvā saṅkaritvā [saṃharitvā saṃharitvā (sī. pī.), saṅgaritvā (syā. kaṃ.)] paṭipajjanti. Tepi corassa aṅgulimālassa hatthatthaṃ gacchantī’’ti. Evaṃ vutte, bhagavā tuṇhībhūto agamāsi. Dutiyampi kho gopālakā…pe… tatiyampi kho gopālakā pasupālakā kassakā pathāvino bhagavantaṃ etadavocuṃ – ‘‘mā, samaṇa, etaṃ maggaṃ paṭipajji, etasmiṃ samaṇa magge coro aṅgulimālo nāma luddo lohitapāṇi hatapahate niviṭṭho adayāpanno pāṇabhūtesu, tena gāmāpi agāmā katā, nigamāpi anigamā katā, janapadāpi ajanapadā katā. So manusse vadhitvā vadhitvā aṅgulīnaṃ mālaṃ dhāreti. Etañhi samaṇa maggaṃ dasapi purisā vīsampi purisā tiṃsampi purisā cattārīsampi purisā paññāsampi purisā saṅkaritvā saṅkaritvā paṭipajjanti. Tepi corassa aṅgulimālassa hatthatthaṃ gacchantī’’ti.



346. 听到这些,桑吉卡普多的儿子对菩提王子说:"尊敬的菩提就这样说'啊,佛陀!啊,法!啊,法被善说!',但他却不皈依尊敬的乔达摩、法和比丘僧团。""朋友桑吉卡普多,不要这样说;朋友桑吉卡普多,不要这样说。朋友桑吉卡普多,我亲耳听我母亲说过,亲自接受过。朋友桑吉卡普多,有一次世尊住在拘睒弥的瞿师多园。那时我怀孕的母亲去见世尊,礼拜世尊后坐在一旁。坐在一旁的母亲对世尊说:'世尊,我腹中的这个孩子,不管是男孩还是女孩,都皈依世尊、法和比丘僧团。请世尊从今天起接受他(她)为优婆塞(优婆夷),终生皈依。'朋友桑吉卡普多,还有一次世尊就住在这里跋祇国的苏苏马罗山的贝萨卡罗林鹿野苑。那时我的保姆抱着我去见世尊,礼拜世尊后站在一旁。站在一旁的保姆对世尊说:'世尊,这位菩提王子皈依世尊、法和比丘僧团。请世尊从今天起接受他为优婆塞,终生皈依。'朋友桑吉卡普多,现在我第三次皈依世尊、法和比丘僧团。请世尊从今天起接受我为优婆塞,终生皈依。"
菩提王子经第五结束。
6. 指鬘经
347. 如是我闻。一时,世尊住在舍卫城祇树给孤独园。那时,在拘萨罗国王波斯匿的领地里,有一个名叫指鬘的强盗,凶残嗜血,杀人不眨眼,对众生毫无怜悯。他使村庄变成非村庄,市镇变成非市镇,地区变成非地区。他杀人后取下手指,做成指环项链戴在身上。一天早晨,世尊穿好衣服,拿着钵和衣,进入舍卫城乞食。在舍卫城乞食后,饭后返回,收拾好住处,拿着钵和衣,走上通往指鬘强盗所在地的道路。牧牛人、牧羊人、农夫、路人看见世尊走上通往指鬘强盗所在地的道路,就对世尊说:"沙门,不要走这条路。沙门,这条路上有个名叫指鬘的强盗,凶残嗜血,杀人不眨眼,对众生毫无怜悯。他使村庄变成非村庄,市镇变成非市镇,地区变成非地区。他杀人后取下手指,做成指环项链戴在身上。沙门,即使十个人、二十个人、三十个人、四十个人、五十个人结伴同行,也会落入指鬘强盗之手。"世尊听了保持沉默继续前进。牧牛人、牧羊人、农夫、路人第二次...第三次对世尊说:"沙门,不要走这条路。沙门,这条路上有个名叫指鬘的强盗,凶残嗜血,杀人不眨眼,对众生毫无怜悯。他使村庄变成非村庄,市镇变成非市镇,地区变成非地区。他杀人后取下手指,做成指环项链戴在身上。沙门,即使十个人、二十个人、三十个人、四十个人、五十个人结伴同行,也会落入指鬘强盗之手。"

348. Atha kho bhagavā tuṇhībhūto agamāsi. Addasā kho coro aṅgulimālo bhagavantaṃ dūratova āgacchantaṃ. Disvānassa etadahosi – ‘‘acchariyaṃ vata, bho, abbhutaṃ vata, bho! Imañhi maggaṃ dasapi purisā vīsampi purisā tiṃsampi purisā cattārīsampi purisā paññāsampi purisā saṅkaritvā saṅkaritvā paṭipajjanti. Tepi mama hatthatthaṃ gacchanti. Atha ca panāyaṃ samaṇo eko adutiyo pasayha maññe āgacchati. Yaṃnūnāhaṃ imaṃ samaṇaṃ jīvitā voropeyya’’nti. Atha kho coro aṅgulimālo asicammaṃ gahetvā dhanukalāpaṃ sannayhitvā bhagavantaṃ piṭṭhito piṭṭhito anubandhi. Atha kho bhagavā tathārūpaṃ iddhābhisaṅkhāraṃ abhisaṅkhāsi [abhisaṅkhāresi (syā. kaṃ. ka.)] yathā coro aṅgulimālo bhagavantaṃ pakatiyā gacchantaṃ sabbathāmena gacchanto na sakkoti sampāpuṇituṃ. Atha kho corassa aṅgulimālassa etadahosi – ‘‘acchariyaṃ vata, bho, abbhutaṃ vata, bho! Ahañhi pubbe hatthimpi dhāvantaṃ anupatitvā gaṇhāmi, assampi dhāvantaṃ anupatitvā gaṇhāmi, rathampi dhāvantaṃ anupatitvā gaṇhāmi, migampi dhāvantaṃ anupatitvā gaṇhāmi; atha ca panāhaṃ imaṃ samaṇaṃ pakatiyā gacchantaṃ sabbathāmena gacchanto na sakkomi sampāpuṇitu’’nti! Ṭhitova bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘tiṭṭha, tiṭṭha, samaṇā’’ti. ‘‘Ṭhito ahaṃ, aṅgulimāla, tvañca tiṭṭhā’’ti. Atha kho corassa aṅgulimālassa etadahosi – ‘‘ime kho samaṇā sakyaputtiyā saccavādino saccapaṭiññā. Atha panāyaṃ samaṇo gacchaṃ yevāha – ‘ṭhito ahaṃ, aṅgulimāla, tvañca tiṭṭhā’ti. Yaṃnūnāhaṃ imaṃ samaṇaṃ puccheyya’’nti.

349. Atha kho coro aṅgulimālo bhagavantaṃ gāthāya ajjhabhāsi –

‘‘Gacchaṃ vadesi samaṇa ṭhitomhi,

Mamañca brūsi ṭhitamaṭṭhitoti;

Pucchāmi taṃ samaṇa etamatthaṃ,

Kathaṃ ṭhito tvaṃ ahamaṭṭhitomhī’’ti.

‘‘Ṭhito ahaṃ aṅgulimāla sabbadā,

Sabbesu bhūtesu nidhāya daṇḍaṃ;

Tuvañca pāṇesu asaññatosi,

Tasmā ṭhitohaṃ tuvamaṭṭhitosī’’ti.

‘‘Cirassaṃ vata me mahito mahesī,

Mahāvanaṃ pāpuṇi saccavādī [mahāvanaṃ samaṇoyaṃ paccupādi (sī.), mahāvanaṃ samaṇa paccupādi (syā. kaṃ.)];

Sohaṃ carissāmi pahāya pāpaṃ [sohaṃ cirassāpi pahāssaṃ pāpaṃ (sī.), sohaṃ carissāmi pajahissaṃ pāpaṃ (syā. kaṃ.)],

Sutvāna gāthaṃ tava dhammayuttaṃ’’.

Itveva coro asimāvudhañca,

Sobbhe papāte narake akiri;

Avandi coro sugatassa pāde,

Tattheva naṃ pabbajjaṃ ayāci.

Buddho ca kho kāruṇiko mahesi,

Yo satthā lokassa sadevakassa;

‘Tamehi bhikkhū’ti tadā avoca,

Eseva tassa ahu bhikkhubhāvoti.



348. 世尊听了保持沉默继续前进。指鬘强盗远远地看见世尊走来。看见后他心想:"真是奇怪,真是稀有!这条路上即使十个人、二十个人、三十个人、四十个人、五十个人结伴同行,也会落入我手。但这个沙门却独自一人无伴而来,似乎是强行闯入。我何不杀了这个沙门呢?"于是指鬘强盗拿起剑和盾,背上弓箭,跟在世尊后面。这时世尊施展神通,使指鬘强盗尽管全力奔跑,也无法追上正常行走的世尊。指鬘强盗心想:"真是奇怪,真是稀有!我以前追赶奔跑的大象能抓住,追赶奔跑的马能抓住,追赶奔跑的战车能抓住,追赶奔跑的鹿能抓住;但现在我尽管全力奔跑,却无法追上这个正常行走的沙门!"他站住对世尊说:"站住,站住,沙门!""我已经站住了,指鬘,你也站住吧。"指鬘强盗心想:"这些释迦族的沙门是说实话的人,守信用的人。但这个沙门一边走一边说'我已经站住了,指鬘,你也站住吧。'我何不问问这个沙门呢?"
349. 于是指鬘强盗用偈颂对世尊说:
"沙门,你走着却说已站住,
你说我站着却未站住;
沙门,我问你这个道理,
你怎么站住而我未站住?"
"指鬘,我对一切众生永远站住,
放下对一切众生的伤害;
而你对生命未能自制,
所以我站住而你未站住。"
"大仙人受我长久尊敬,
说实话的人来到大森林;
我将舍弃罪恶而行走,
听了你契合正法的偈颂。"
说完这些话,强盗把剑和武器,
扔进深坑、悬崖和地狱;
强盗顶礼善逝的双足,
就在那里请求出家。
富有悲悯的佛陀、大仙人,
是天人世界的导师;
那时说:"来吧,比丘",
这就是他成为比丘的经过。

350. Atha kho bhagavā āyasmatā aṅgulimālena pacchāsamaṇena yena sāvatthi tena cārikaṃ pakkāmi. Anupubbena cārikaṃ caramāno yena sāvatthi tadavasari. Tatra sudaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena rañño pasenadissa kosalassa antepuradvāre mahājanakāyo sannipatitvā uccāsaddo mahāsaddo hoti – ‘‘coro te, deva, vijite aṅgulimālo nāma luddo lohitapāṇi hatapahate niviṭṭho adayāpanno pāṇabhūtesu. Tena gāmāpi agāmā katā, nigamāpi anigamā katā, janapadāpi ajanapadā katā. So manusse vadhitvā vadhitvā aṅgulīnaṃ mālaṃ dhāreti. Taṃ devo paṭisedhetū’’ti.

Atha kho rājā pasenadi kosalo pañcamattehi assasatehi sāvatthiyā nikkhami divā divassa. Yena ārāmo tena pāvisi. Yāvatikā yānassa bhūmi yānena gantvā yānā paccorohitvā pattikova yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinnaṃ kho rājānaṃ pasenadiṃ kosalaṃ bhagavā etadavoca – ‘‘kiṃ nu te, mahārāja, rājā vā māgadho seniyo bimbisāro kupito vesālikā vā licchavī aññe vā paṭirājāno’’ti? ‘‘Na kho me, bhante, rājā māgadho seniyo bimbisāro kupito, nāpi vesālikā licchavī, nāpi aññe paṭirājāno. Coro me, bhante, vijite aṅgulimālo nāma luddo lohitapāṇi hatapahate niviṭṭho adayāpanno pāṇabhūtesu. Tena gāmāpi agāmā katā, nigamāpi anigamā katā, janapadāpi ajanapadā katā. So manusse vadhitvā vadhitvā aṅgulīnaṃ mālaṃ dhāreti. Tāhaṃ, bhante, paṭisedhissāmī’’ti. ‘‘Sace pana tvaṃ, mahārāja, aṅgulimālaṃ passeyyāsi kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajitaṃ, virataṃ pāṇātipātā, virataṃ adinnādānā, virataṃ musāvādā, ekabhattikaṃ, brahmacāriṃ, sīlavantaṃ, kalyāṇadhammaṃ, kinti naṃ kareyyāsī’’ti? ‘‘Abhivādeyyāma vā, bhante, paccuṭṭheyyāma vā āsanena vā nimanteyyāma, abhinimanteyyāma vā naṃ cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārehi, dhammikaṃ vā assa rakkhāvaraṇaguttiṃ saṃvidaheyyāma. Kuto panassa, bhante, dussīlassa pāpadhammassa evarūpo sīlasaṃyamo bhavissatī’’ti?

Tena kho pana samayena āyasmā aṅgulimālo bhagavato avidūre nisinno hoti. Atha kho bhagavā dakkhiṇaṃ bāhuṃ paggahetvā rājānaṃ pasenadiṃ kosalaṃ etadavoca – ‘‘eso, mahārāja, aṅgulimālo’’ti. Atha kho rañño pasenadissa kosalassa ahudeva bhayaṃ, ahu chambhitattaṃ, ahu lomahaṃso. Atha kho bhagavā rājānaṃ pasenadiṃ kosalaṃ bhītaṃ saṃviggaṃ lomahaṭṭhajātaṃ viditvā rājānaṃ pasenadiṃ kosalaṃ etadavoca – ‘‘mā bhāyi, mahārāja, natthi te ito bhaya’’nti. Atha kho rañño pasenadissa kosalassa yaṃ ahosi bhayaṃ vā chambhitattaṃ vā lomahaṃso vā so paṭippassambhi. Atha kho rājā pasenadi kosalo yenāyasmā aṅgulimālo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṃ aṅgulimālaṃ etadavoca – ‘‘ayyo no, bhante, aṅgulimālo’’ti? ‘‘Evaṃ, mahārājā’’ti. ‘‘Kathaṃgotto ayyassa pitā, kathaṃgottā mātā’’ti? ‘‘Gaggo kho, mahārāja, pitā, mantāṇī mātā’’ti. ‘‘Abhiramatu, bhante, ayyo gaggo mantāṇiputto. Ahamayyassa gaggassa mantāṇiputtassa ussukkaṃ karissāmi cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārāna’’nti.



350. 于是世尊带着尊者指鬘作为侍者,向舍卫城出发游行。渐次游行,到达舍卫城。在那里,世尊住在舍卫城祇树给孤独园。那时,在拘萨罗国王波斯匿的王宫门前,聚集了一大群人,大声喧哗说:"陛下,在您的领地里有个名叫指鬘的强盗,凶残嗜血,杀人不眨眼,对众生毫无怜悯。他使村庄变成非村庄,市镇变成非市镇,地区变成非地区。他杀人后取下手指,做成指环项链戴在身上。请陛下制止他!"
于是拘萨罗国王波斯匿带着约五百骑兵,在白天离开舍卫城。他来到精舍,乘车到能乘车的地方,然后下车步行到世尊那里。到了之后,礼拜世尊,坐在一旁。世尊对坐在一旁的拘萨罗国王波斯匿说:"大王,是摩揭陀国王频毗娑罗对你生气了,还是毗舍离的离车人,或是其他敌对国王?"
"世尊,不是摩揭陀国王频毗娑罗对我生气,也不是毗舍离的离车人,也不是其他敌对国王。世尊,在我的领地里有个名叫指鬘的强盗,凶残嗜血,杀人不眨眼,对众生毫无怜悯。他使村庄变成非村庄,市镇变成非市镇,地区变成非地区。他杀人后取下手指,做成指环项链戴在身上。世尊,我要去制止他。"
"大王,如果你看见指鬘剃除须发,穿着袈裟,从在家出家,远离杀生,远离不与取,远离妄语,一日一食,梵行,持戒,具足善法,你会怎么对待他呢?"
"世尊,我会礼敬他,或起身迎接他,或请他就座,或邀请他,或供养他衣服、饮食、住处、医药等必需品,或为他安排如法的保护、防卫、守护。但是,世尊,这样一个破戒恶法的人,怎么可能有这样的戒行呢?"
那时,尊者指鬘正坐在离世尊不远的地方。世尊伸出右臂对拘萨罗国王波斯匿说:"大王,这就是指鬘。"拘萨罗国王波斯匿顿时感到恐惧、战栗、毛骨悚然。世尊看到拘萨罗国王波斯匿恐惧、惊慌、毛骨悚然,就对他说:"大王,不要害怕,你没有什么可怕的。"于是拘萨罗国王波斯匿的恐惧、战栗、毛骨悚然平息了。然后拘萨罗国王波斯匿走向尊者指鬘,到了之后对尊者指鬘说:"尊者,您就是指鬘吗?""是的,大王。""尊者的父亲是哪个姓氏,母亲是哪个姓氏?""大王,我父亲姓伽伽,母亲姓曼达尼。""尊者伽伽曼达尼之子,请安住。我会努力供养尊者伽伽曼达尼之子衣服、饮食、住处、医药等必需品。"

351. Tena kho pana samayena āyasmā aṅgulimālo āraññiko hoti piṇḍapātiko paṃsukūliko tecīvariko. Atha kho āyasmā aṅgulimālo rājānaṃ pasenadiṃ kosalaṃ etadavoca – ‘‘alaṃ, mahārāja, paripuṇṇaṃ me cīvara’’nti. Atha kho rājā pasenadi kosalo yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho rājā pasenadi kosalo bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘acchariyaṃ, bhante, abbhutaṃ, bhante! Yāvañcidaṃ, bhante, bhagavā adantānaṃ dametā, asantānaṃ sametā, aparinibbutānaṃ parinibbāpetā. Yañhi mayaṃ, bhante, nāsakkhimhā daṇḍenapi satthenapi dametuṃ so bhagavatā adaṇḍena asattheneva [asatthena (syā. kaṃ.)] danto. Handa ca dāni [handa dāni (syā. kaṃ. pī.)] mayaṃ, bhante, gacchāma; bahukiccā mayaṃ bahukaraṇīyā’’ti. ‘‘Yassadāni, mahārāja, kālaṃ maññasī’’ti. Atha kho rājā pasenadi kosalo uṭṭhāyāsanā bhagavantaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā pakkāmi.

Atha kho āyasmā aṅgulimālo pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiyaṃ piṇḍāya pāvisi. Addasā kho āyasmā aṅgulimālo sāvatthiyaṃ sapadānaṃ piṇḍāya caramāno aññataraṃ itthiṃ mūḷhagabbhaṃ vighātagabbhaṃ [visātagabbhaṃ (syā. kaṃ. pī. ka.)]. Disvānassa etadahosi – ‘‘kilissanti vata, bho, sattā; kilissanti vata, bho, sattā’’ti! Atha kho āyasmā aṅgulimālo sāvatthiyaṃ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṃ piṇḍapātapaṭikkanto yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho āyasmā aṅgulimālo bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘idhāhaṃ, bhante, pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiṃ piṇḍāya pāvisiṃ. Addasaṃ kho ahaṃ, bhante, sāvatthiyaṃ sapadānaṃ piṇḍāya caramāno aññataraṃ itthiṃ mūḷhagabbhaṃ vighātagabbhaṃ’’. Disvāna mayhaṃ etadahosi – ‘‘kilissanti vata , bho, sattā; kilissanti vata, bho, sattā’’ti!

‘‘Tena hi tvaṃ, aṅgulimāla, yena sā itthī tenupasaṅkama; upasaṅkamitvā taṃ itthiṃ evaṃ vadehi – ‘yatohaṃ, bhagini, jāto [bhagini jātiyā jāto (sī.)] nābhijānāmi sañcicca pāṇaṃ jīvitā voropetā, tena saccena sotthi te hotu, sotthi gabbhassā’’’ti.

‘‘So hi nūna me, bhante, sampajānamusāvādo bhavissati. Mayā hi, bhante, bahū sañcicca pāṇā jīvitā voropitā’’ti. ‘‘Tena hi tvaṃ, aṅgulimāla, yena sā itthī tenupasaṅkama; upasaṅkamitvā taṃ itthiṃ evaṃ vadehi – ‘yatohaṃ, bhagini, ariyāya jātiyā jāto, nābhijānāmi sañcicca pāṇaṃ jīvitā voropetā, tena saccena sotthi te hotu, sotthi gabbhassā’’’ti.

‘‘Evaṃ, bhante’’ti kho āyasmā aṅgulimālo bhagavato paṭissutvā yena sā itthī tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā taṃ itthiṃ etadavoca – ‘‘yatohaṃ, bhagini, ariyāya jātiyā jāto, nābhijānāmi sañcicca pāṇaṃ jīvitā voropetā, tena saccena sotthi te hotu, sotthi gabbhassā’’ti. Atha khvāssā itthiyā sotthi ahosi, sotthi gabbhassa.

Atha kho āyasmā aṅgulimālo eko vūpakaṭṭho appamatto ātāpī pahitatto viharanto nacirasseva – yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ – brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihāsi. ‘Khīṇā jāti vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyā’ti abbhaññāsi. Aññataro kho panāyasmā aṅgulimālo arahataṃ ahosi.



351. 那时,尊者指鬘是住林者、乞食者、粪扫衣者、三衣者。于是尊者指鬘对拘萨罗国王波斯匿说:"够了,大王,我的衣服已经足够了。"然后拘萨罗国王波斯匿走向世尊,到了之后礼拜世尊,坐在一旁。坐在一旁的拘萨罗国王波斯匿对世尊说:"世尊,真是奇妙,真是稀有!世尊能调伏未调伏者,能使不安者安定,能使未涅槃者得涅槃。世尊,我们用刑罚和武器都无法调伏的人,世尊不用刑罚、不用武器就调伏了。世尊,现在我们要走了,我们有很多事务,很多工作要做。""大王,你认为现在是时候就请便吧。"于是拘萨罗国王波斯匿从座位起身,礼拜世尊,右绕后离开。
一天早晨,尊者指鬘穿好衣服,拿着钵和衣,进入舍卫城乞食。尊者指鬘在舍卫城次第乞食时,看见一位难产的妇女。看见后他心想:"众生真是受苦啊,众生真是受苦啊!"尊者指鬘在舍卫城乞食后,饭后返回,走向世尊。到了之后,礼拜世尊,坐在一旁。坐在一旁的尊者指鬘对世尊说:"世尊,今天早晨我穿好衣服,拿着钵和衣,进入舍卫城乞食。世尊,我在舍卫城次第乞食时,看见一位难产的妇女。看见后我心想:'众生真是受苦啊,众生真是受苦啊!'"
"那么,指鬘,你去那位妇女那里,到了之后对她这样说:'姐妹,自从我出生以来,我不记得曾故意夺取生命,以此真实,愿你平安,愿胎儿平安。'"
"世尊,那不就是我故意说妄语吗?因为世尊,我故意夺取了很多生命。"
"那么,指鬘,你去那位妇女那里,到了之后对她这样说:'姐妹,自从我以圣者之生而生以来,我不记得曾故意夺取生命,以此真实,愿你平安,愿胎儿平安。'"
"是,世尊。"尊者指鬘听从世尊的话,走向那位妇女。到了之后对那位妇女说:"姐妹,自从我以圣者之生而生以来,我不记得曾故意夺取生命,以此真实,愿你平安,愿胎儿平安。"于是那位妇女平安了,胎儿也平安了。
然后尊者指鬘独处、远离、不放逸、热忱、精进地生活,不久就 - 为了这个目的,善男子正确地从在家出家 - 在现法中自己证知、证悟、成就那无上的梵行究竟。他了知:"生已尽,梵行已立,所作已办,不受后有。"尊者指鬘成为阿罗汉之一。

352. Atha kho āyasmā aṅgulimālo pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiṃ piṇḍāya pāvisi. Tena kho pana samayena aññenapi leḍḍu khitto āyasmato aṅgulimālassa kāye nipatati, aññenapi daṇḍo khitto āyasmato aṅgulimālassa kāye nipatati, aññenapi sakkharā khittā āyasmato aṅgulimālassa kāye nipatati. Atha kho āyasmā aṅgulimālo bhinnena sīsena, lohitena gaḷantena, bhinnena pattena, vipphālitāya saṅghāṭiyā yena bhagavā tenupasaṅkami. Addasā kho bhagavā āyasmantaṃ aṅgulimālaṃ dūratova āgacchantaṃ. Disvāna āyasmantaṃ aṅgulimālaṃ etadavoca – ‘‘adhivāsehi tvaṃ, brāhmaṇa, adhivāsehi tvaṃ, brāhmaṇa. Yassa kho tvaṃ, brāhmaṇa, kammassa vipākena bahūni vassāni bahūni vassasatāni bahūni vassasahassāni niraye pacceyyāsi tassa tvaṃ, brāhmaṇa, kammassa vipākaṃ diṭṭheva dhamme paṭisaṃvedesī’’ti. Atha kho āyasmā aṅgulimālo rahogato paṭisallīno vimuttisukhaṃ paṭisaṃvedi; tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi –

‘‘Yo pubbeva [yo ca pubbe (sī. syā. kaṃ. pī.)] pamajjitvā, pacchā so nappamajjati;

Somaṃ [so imaṃ (sī.)] lokaṃ pabhāseti, abbhā muttova candimā.

‘‘Yassa pāpaṃ kataṃ kammaṃ, kusalena pidhīyati [pithīyati (sī. syā. kaṃ. pī.)];

Somaṃ lokaṃ pabhāseti, abbhā muttova candimā.

‘‘Yo have daharo bhikkhu, yuñjati buddhasāsane;

Somaṃ lokaṃ pabhāseti, abbhā muttova candimā.

‘‘Disā hi me dhammakathaṃ suṇantu,

Disā hi me yuñjantu buddhasāsane;

Disā hi me te manujā bhajantu,

Ye dhammamevādapayanti santo.

‘‘Disā hi me khantivādānaṃ, avirodhappasaṃsīnaṃ;

Suṇantu dhammaṃ kālena, tañca anuvidhīyantu.

‘‘Na hi jātu so mamaṃ hiṃse, aññaṃ vā pana kiñci naṃ [kañci naṃ (sī. syā. kaṃ. pī.), kañcanaṃ (?)];

Pappuyya paramaṃ santiṃ, rakkheyya tasathāvare.

‘‘Udakañhi nayanti nettikā, usukārā namayanti [damayanti (ka.)] tejanaṃ;

Dāruṃ namayanti tacchakā, attānaṃ damayanti paṇḍitā.

‘‘Daṇḍeneke damayanti, aṅkusehi kasāhi ca;

Adaṇḍena asatthena, ahaṃ dantomhi tādinā.

‘‘Ahiṃsakoti me nāmaṃ, hiṃsakassa pure sato;

Ajjāhaṃ saccanāmomhi, na naṃ hiṃsāmi kiñci naṃ [kañci naṃ (sī. syā. kaṃ. pī.), kañcanaṃ (?)].

‘‘Coro ahaṃ pure āsiṃ, aṅgulimāloti vissuto;

Vuyhamāno mahoghena, buddhaṃ saraṇamāgamaṃ.

‘‘Lohitapāṇi pure āsiṃ, aṅgulimāloti vissuto;

Saraṇagamanaṃ passa, bhavanetti samūhatā.

‘‘Tādisaṃ kammaṃ katvāna, bahuṃ duggatigāminaṃ;

Phuṭṭho kammavipākena, aṇaṇo bhuñjāmi bhojanaṃ.

‘‘Pamādamanuyuñjanti, bālā dummedhino janā;

Appamādañca medhāvī, dhanaṃ seṭṭhaṃva rakkhati.

‘‘Mā pamādamanuyuñjetha, mā kāmarati santhavaṃ;

Appamatto hi jhāyanto, pappoti vipulaṃ [paramaṃ (ka.)] sukhaṃ.

‘‘Svāgataṃ [sāgataṃ (sī. pī.)] nāpagataṃ [nāma sagataṃ (ka.)], nayidaṃ dummantitaṃ mama;

Saṃvibhattesu [suvibhattesu (syā. kaṃ.), savibhattesu (sī. ka.), paṭibhattesu (pī.)] dhammesu, yaṃ seṭṭhaṃ tadupāgamaṃ.

‘‘Svāgataṃ nāpagataṃ, nayidaṃ dummantitaṃ mama;

Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsana’’nti.

Aṅgulimālasuttaṃ niṭṭhitaṃ chaṭṭhaṃ.

7. Piyajātikasuttaṃ



352. 一天早晨,尊者指鬘穿好衣服,拿着钵和衣,进入舍卫城乞食。那时,有人扔土块打中尊者指鬘的身体,有人扔棍子打中尊者指鬘的身体,有人扔石头打中尊者指鬘的身体。于是尊者指鬘头破血流,钵破碎,僧伽梨撕裂,走向世尊。世尊远远地看见尊者指鬘走来。看见后对尊者指鬘说:"忍耐吧,婆罗门,忍耐吧,婆罗门。婆罗门,你本应因那业的果报在地狱中受苦多年、多百年、多千年,现在你在现法中就受了那业的果报。"然后尊者指鬘独处静坐,体验解脱之乐;那时他说出这个自说:
"从前放逸后不放逸,
他照亮这个世界,
如月亮脱离云雾。
他所作的恶业,
被善业所覆盖;
他照亮这个世界,
如月亮脱离云雾。
年轻比丘若精进,
修习佛陀的教导;
他照亮这个世界,
如月亮脱离云雾。
愿我的敌人听闻法语,
愿我的敌人修习佛陀的教导;
愿我的敌人亲近那些人,
他们只传播善良的法。
愿我的敌人时常听闻,
那些宣说忍辱、赞美无争的人的法;
愿他们随顺那法。
他绝不会伤害我,
也不会伤害任何人;
他已达到最高的寂静,
他会保护一切有情。
灌溉者引导水流,
箭匠矫直箭杆;
木匠弯曲木材,
智者调伏自己。
有些人用棍棒调伏,
用钩子和鞭子调伏;
我被调伏时没有棍棒,没有武器,
而是被那样的人调伏。
我曾经是伤害者,
现在我的名字是'不伤害';
今天我名副其实,
我不伤害任何人。
我从前是强盗,
以指鬘闻名;
被大洪水冲走时,
我皈依了佛陀。
我从前是血手,
以指鬘闻名;
看我的皈依,
存在之网已被摧毁。
做了那样的业,
导向许多恶趣;
业的果报触及我时,
我无债而食。
愚人、无智慧者,
沉溺于放逸;
而智者守护不放逸,
如最珍贵的财富。
不要沉溺于放逸,
不要亲近感官之乐;
不放逸而禅修的人,
能获得广大的快乐。
我的到来是善来,不是恶来,
这不是我的错误决定;
在诸法中我已分别,
我已达到最上者。
我的到来是善来,不是恶来,
这不是我的错误决定;
我已证得三明,
已完成佛陀的教导。"
指鬘经第六结束。
7. 爱生经

353. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena aññatarassa gahapatissa ekaputtako piyo manāpo kālaṅkato hoti. Tassa kālaṃkiriyāya neva kammantā paṭibhanti na bhattaṃ paṭibhāti. So āḷāhanaṃ gantvā kandati – ‘‘kahaṃ, ekaputtaka, kahaṃ, ekaputtakā’’ti! Atha kho so gahapati yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinnaṃ kho taṃ gahapatiṃ bhagavā etadavoca – ‘‘na kho te, gahapati, sake citte ṭhitassa indriyāni, atthi te indriyānaṃ aññathatta’’nti. ‘‘Kiñhi me, bhante, indriyānaṃ nāññathattaṃ bhavissati; mayhañhi, bhante, ekaputto piyo manāpo kālaṅkato. Tassa kālaṃkiriyāya neva kammantā paṭibhanti, na bhattaṃ paṭibhāti. Sohaṃ āḷāhanaṃ gantvā kandāmi – ‘kahaṃ, ekaputtaka, kahaṃ, ekaputtakā’’’ti! ‘‘Evametaṃ, gahapati, evametaṃ, gahapati [evametaṃ gahapati (pī. sakideva), evameva (sī. sakideva)]! Piyajātikā hi, gahapati, sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’’ti. ‘‘Kassa kho [kissa nu kho (sī.)] nāmetaṃ, bhante, evaṃ bhavissati – ‘piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’ti? Piyajātikā hi kho, bhante, ānandasomanassā piyappabhavikā’’ti. Atha kho so gahapati bhagavato bhāsitaṃ anabhinanditvā paṭikkositvā uṭṭhāyāsanā pakkāmi.

354. Tena kho pana samayena sambahulā akkhadhuttā bhagavato avidūre akkhehi dibbanti. Atha kho so gahapati yena te akkhadhuttā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā akkhadhutte etadavoca – ‘‘idhāhaṃ, bhonto, yena samaṇo gotamo tenupasaṅkamiṃ; upasaṅkamitvā samaṇaṃ gotamaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdiṃ. Ekamantaṃ nisinnaṃ kho maṃ, bhonto, samaṇo gotamo etadavoca – ‘na kho te, gahapati, sake citte ṭhitassa indriyāni, atthi te indriyānaṃ aññathatta’nti. Evaṃ vutte, ahaṃ, bhonto, samaṇaṃ gotamaṃ etadavocaṃ – ‘kiñhi me, bhante, indriyānaṃ nāññathattaṃ bhavissati; mayhañhi, bhante, ekaputtako piyo manāpo kālaṅkato. Tassa kālaṃkiriyāya neva kammantā paṭibhanti, na bhattaṃ paṭibhāti . Sohaṃ āḷāhanaṃ gantvā kandāmi – kahaṃ, ekaputtaka, kahaṃ, ekaputtakā’ti! ‘Evametaṃ, gahapati, evametaṃ, gahapati! Piyajātikā hi, gahapati, sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’ti. ‘Kassa kho nāmetaṃ, bhante, evaṃ bhavissati – piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā? Piyajātikā hi kho, bhante, ānandasomanassā piyappabhavikā’ti. Atha khvāhaṃ, bhonto, samaṇassa gotamassa bhāsitaṃ anabhinanditvā paṭikkositvā uṭṭhāyāsanā pakkami’’nti. ‘‘Evametaṃ, gahapati, evametaṃ, gahapati! Piyajātikā hi, gahapati, ānandasomanassā piyappabhavikā’’ti . Atha kho so gahapati ‘‘sameti me akkhadhuttehī’’ti pakkāmi. Atha kho idaṃ kathāvatthu anupubbena rājantepuraṃ pāvisi.



353. 如是我闻。一时,世尊住在舍卫城祇树给孤独园。那时,有一位居士的独子,可爱、可意,去世了。因为儿子的去世,他无心工作,也无心进食。他去墓地哭泣:"独子啊,你在哪里?独子啊,你在哪里?"然后那位居士走向世尊。到了之后,礼拜世尊,坐在一旁。世尊对坐在一旁的那位居士说:"居士,你的心不在原位,你的诸根有变化。""世尊,我的诸根怎么会不变化呢?世尊,我的独子,可爱、可意,去世了。因为他的去世,我无心工作,也无心进食。我去墓地哭泣:'独子啊,你在哪里?独子啊,你在哪里?'""居士,确实如此,居士,确实如此!居士,爱生者有忧、悲、苦、忧、恼,这些是从爱而生。""世尊,谁会这样想:'爱生者有忧、悲、苦、忧、恼,这些是从爱而生'?世尊,爱生者有喜、乐,这些是从爱而生。"于是那位居士不满意世尊的话,反驳后从座位起身离开。
354. 那时,有许多赌徒在离世尊不远处掷骰子。那位居士走向那些赌徒。到了之后对赌徒们说:"诸位,我去见沙门乔达摩。到了之后,礼拜沙门乔达摩,坐在一旁。诸位,沙门乔达摩对坐在一旁的我说:'居士,你的心不在原位,你的诸根有变化。'听到这话,诸位,我对沙门乔达摩说:'世尊,我的诸根怎么会不变化呢?世尊,我的独子,可爱、可意,去世了。因为他的去世,我无心工作,也无心进食。我去墓地哭泣:独子啊,你在哪里?独子啊,你在哪里?''居士,确实如此,居士,确实如此!居士,爱生者有忧、悲、苦、忧、恼,这些是从爱而生。''世尊,谁会这样想:爱生者有忧、悲、苦、忧、恼,这些是从爱而生?世尊,爱生者有喜、乐,这些是从爱而生。'诸位,于是我不满意沙门乔达摩的话,反驳后从座位起身离开。""居士,确实如此,居士,确实如此!居士,爱生者有喜、乐,这些是从爱而生。"于是那位居士想:"我与赌徒们意见一致",就离开了。然后这个谈话渐渐传到了王宫。

355. Atha kho rājā pasenadi kosalo mallikaṃ deviṃ āmantesi – ‘‘idaṃ te, mallike, samaṇena gotamena bhāsitaṃ – ‘piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’’’ti. ‘‘Sacetaṃ, mahārāja, bhagavatā bhāsitaṃ, evameta’’nti. ‘‘Evameva panāyaṃ mallikā yaññadeva samaṇo gotamo bhāsati taṃ tadevassa abbhanumodati’’. ‘‘Sacetaṃ, mahārāja, bhagavatā bhāsitaṃ evametanti. Seyyathāpi nāma, yaññadeva ācariyo antevāsissa bhāsati taṃ tadevassa antevāsī abbhanumodati – ‘evametaṃ, ācariya, evametaṃ, ācariyā’’’ti. ‘‘Evameva kho tvaṃ, mallike, yaññadeva samaṇo gotamo bhāsati taṃ tadevassa abbhanumodasi’’. ‘‘Sacetaṃ, mahārāja , bhagavatā bhāsitaṃ evameta’’nti. ‘‘Carapi, re mallike, vinassā’’ti. Atha kho mallikā devī nāḷijaṅghaṃ brāhmaṇaṃ āmantesi – ‘‘ehi tvaṃ, brāhmaṇa, yena bhagavā tenupasaṅkama; upasaṅkamitvā mama vacanena bhagavato pāde sirasā vandāhi, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ puccha – ‘mallikā, bhante, devī bhagavato pāde sirasā vandati, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ pucchatī’ti. Evañca vadehi – ‘bhāsitā nu kho, bhante, bhagavatā esā vācā – piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’ti . Yathā te bhagavā byākaroti taṃ sādhukaṃ uggahetvā mama āroceyyāsi. Na hi tathāgatā vitathaṃ bhaṇantī’’ti. ‘‘Evaṃ, bhotī’’ti kho nāḷijaṅgho brāhmaṇo mallikāya deviyā paṭissutvā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṃ sammodi. Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho nāḷijaṅgho brāhmaṇo bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘mallikā, bho gotama, devī bhoto gotamassa pāde sirasā vandati; appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ pucchati; evañca vadeti – ‘bhāsitā nu kho, bhante, bhagavatā esā vācā – piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’’’ti.



355. 于是拘萨罗国王波斯匿对玛利卡王后说:"玛利卡,沙门乔达摩说了这样的话:'爱生者有忧、悲、苦、忧、恼,这些是从爱而生。'"
"大王,如果这是世尊所说,那就是这样。"
"玛利卡就是这样,不管沙门乔达摩说什么,她都赞同。"
"大王,如果这是世尊所说,那就是这样。就像不管老师对学生说什么,学生都赞同说:'老师,确实如此,老师,确实如此。'"
"玛利卡,你也是这样,不管沙门乔达摩说什么,你都赞同。"
"大王,如果这是世尊所说,那就是这样。"
"去吧,玛利卡,滚开!"
于是玛利卡王后叫来纳利章伽婆罗门:"来,婆罗门,你去见世尊。到了之后,以我的名义顶礼世尊双足,问候世尊少病、少恼、轻安、有力、安乐住,然后这样说:'世尊,玛利卡王后顶礼世尊双足,问候世尊少病、少恼、轻安、有力、安乐住。'然后这样问:'世尊,世尊是否说过这样的话:爱生者有忧、悲、苦、忧、恼,这些是从爱而生?'世尊怎么回答,你要好好记住,然后告诉我。如来不说虚妄语。"
"遵命,夫人。"纳利章伽婆罗门听从玛利卡王后的话,走向世尊。到了之后,与世尊互相问候。寒暄礼节后,坐在一旁。坐在一旁的纳利章伽婆罗门对世尊说:"乔达摩先生,玛利卡王后顶礼乔达摩先生双足,问候乔达摩先生少病、少恼、轻安、有力、安乐住,然后这样问:'世尊,世尊是否说过这样的话:爱生者有忧、悲、苦、忧、恼,这些是从爱而生?'"

356. ‘‘Evametaṃ, brāhmaṇa, evametaṃ, brāhmaṇa! Piyajātikā hi, brāhmaṇa, sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikāti. Tadamināpetaṃ, brāhmaṇa, pariyāyena veditabbaṃ yathā piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā. Bhūtapubbaṃ, brāhmaṇa, imissāyeva sāvatthiyā aññatarissā itthiyā mātā kālamakāsi. Sā tassā kālakiriyāya ummattikā khittacittā rathikāya rathikaṃ [rathiyāya rathiyaṃ (sī. syā. kaṃ. pī.)] siṅghāṭakena siṅghāṭakaṃ upasaṅkamitvā evamāha – ‘api me mātaraṃ addassatha [addasatha (sī. pī.)], api me mātaraṃ addassathā’ti? Imināpi kho etaṃ, brāhmaṇa, pariyāyena veditabbaṃ yathā piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikāti.

‘‘Bhūtapubbaṃ , brāhmaṇa, imissāyeva sāvatthiyā aññatarissā itthiyā pitā kālamakāsi… bhātā kālamakāsi… bhaginī kālamakāsi… putto kālamakāsi… dhītā kālamakāsi… sāmiko kālamakāsi. Sā tassa kālakiriyāya ummattikā khittacittā rathikāya rathikaṃ siṅghāṭakena siṅghāṭakaṃ upasaṅkamitvā evamāha – ‘api me sāmikaṃ addassatha, api me sāmikaṃ addassathā’ti? Imināpi kho etaṃ, brāhmaṇa, pariyāyena veditabbaṃ yathā piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikāti.

‘‘Bhūtapubbaṃ , brāhmaṇa, imissāyeva sāvatthiyā aññatarassa purisassa mātā kālamakāsi. So tassā kālakiriyāya ummattako khittacitto rathikāya rathikaṃ siṅghāṭakena siṅghāṭakaṃ upasaṅkamitvā evamāha – ‘api me mātaraṃ addassatha, api me mātaraṃ addassathā’ti ? Imināpi kho etaṃ, brāhmaṇa , pariyāyena veditabbaṃ yathā piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikāti.

‘‘Bhūtapubbaṃ, brāhmaṇa, imissāyeva sāvatthiyā aññatarassa purisassa pitā kālamakāsi… bhātā kālamakāsi… bhaginī kālamakāsi… putto kālamakāsi… dhītā kālamakāsi… pajāpati kālamakāsi. So tassā kālakiriyāya ummattako khittacitto rathikāya rathikaṃ siṅghāṭakena siṅghāṭakaṃ upasaṅkamitvā evamāha – ‘api me pajāpatiṃ addassatha, api me pajāpatiṃ addassathā’ti? Imināpi kho etaṃ, brāhmaṇa, pariyāyena veditabbaṃ yathā piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikāti.

‘‘Bhūtapubbaṃ, brāhmaṇa, imissāyeva sāvatthiyā aññatarā itthī ñātikulaṃ agamāsi. Tassā te ñātakā sāmikaṃ [sāmikā (sī.)] acchinditvā aññassa dātukāmā. Sā ca taṃ na icchati. Atha kho sā itthī sāmikaṃ etadavoca – ‘ime, maṃ [mama (syā. kaṃ. pī.)], ayyaputta, ñātakā tvaṃ [tayā (sī.), taṃ (syā. kaṃ. pī.)] acchinditvā aññassa dātukāmā. Ahañca taṃ na icchāmī’ti. Atha kho so puriso taṃ itthiṃ dvidhā chetvā attānaṃ upphālesi [uppāṭesi (sī. pī.), ophāresi (ka.)] – ‘ubho pecca bhavissāmā’ti. Imināpi kho etaṃ, brāhmaṇa, pariyāyena veditabbaṃ yathā piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’’ti.



356. "婆罗门,确实如此,婆罗门,确实如此!婆罗门,爱生者有忧、悲、苦、忧、恼,这些是从爱而生。婆罗门,从这个道理也可以知道爱生者有忧、悲、苦、忧、恼,这些是从爱而生。婆罗门,从前在这舍卫城里,有一位妇女的母亲去世了。她因母亲的去世而发疯、失心,从街道到街道,从十字路口到十字路口,这样说:'你们看见我的母亲了吗?你们看见我的母亲了吗?'婆罗门,从这个道理也可以知道爱生者有忧、悲、苦、忧、恼,这些是从爱而生。
婆罗门,从前在这舍卫城里,有一位妇女的父亲去世了...兄弟去世了...姐妹去世了...儿子去世了...女儿去世了...丈夫去世了。她因丈夫的去世而发疯、失心,从街道到街道,从十字路口到十字路口,这样说:'你们看见我的丈夫了吗?你们看见我的丈夫了吗?'婆罗门,从这个道理也可以知道爱生者有忧、悲、苦、忧、恼,这些是从爱而生。
婆罗门,从前在这舍卫城里,有一位男子的母亲去世了。他因母亲的去世而发疯、失心,从街道到街道,从十字路口到十字路口,这样说:'你们看见我的母亲了吗?你们看见我的母亲了吗?'婆罗门,从这个道理也可以知道爱生者有忧、悲、苦、忧、恼,这些是从爱而生。
婆罗门,从前在这舍卫城里,有一位男子的父亲去世了...兄弟去世了...姐妹去世了...儿子去世了...女儿去世了...妻子去世了。他因妻子的去世而发疯、失心,从街道到街道,从十字路口到十字路口,这样说:'你们看见我的妻子了吗?你们看见我的妻子了吗?'婆罗门,从这个道理也可以知道爱生者有忧、悲、苦、忧、恼,这些是从爱而生。
婆罗门,从前在这舍卫城里,有一位妇女去亲戚家。她的亲戚想要夺走她的丈夫,把她嫁给别人。但她不愿意。于是那妇女对丈夫说:'亲爱的,这些亲戚想要夺走你,把我嫁给别人。但我不愿意。'于是那男子把那妇女砍成两半,然后自杀,说:'我们死后会在一起。'婆罗门,从这个道理也可以知道爱生者有忧、悲、苦、忧、恼,这些是从爱而生。"

357. Atha kho nāḷijaṅgho brāhmaṇo bhagavato bhāsitaṃ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā yena mallikā devī tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā yāvatako ahosi bhagavatā saddhiṃ kathāsallāpo taṃ sabbaṃ mallikāya deviyā ārocesi. Atha kho mallikā devī yena rājā pasenadi kosalo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā rājānaṃ pasenadiṃ kosalaṃ etadavoca – ‘‘taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, piyā te vajirī kumārī’’ti? ‘‘Evaṃ, mallike, piyā me vajirī kumārī’’ti. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, vajiriyā te kumāriyā vipariṇāmaññathābhāvā uppajjeyyuṃ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti? ‘‘Vajiriyā me, mallike, kumāriyā vipariṇāmaññathābhāvā jīvitassapi siyā aññathattaṃ, kiṃ pana me na uppajjissanti sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti? ‘‘Idaṃ kho taṃ, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena sandhāya bhāsitaṃ – ‘piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’ti.

‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, piyā te vāsabhā khattiyā’’ti? ‘‘Evaṃ, mallike, piyā me vāsabhā khattiyā’’ti. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, vāsabhāya te khattiyāya vipariṇāmaññathābhāvā uppajjeyyuṃ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti? ‘‘Vāsabhāya me, mallike, khattiyāya vipariṇāmaññathābhāvā jīvitassapi siyā aññathattaṃ, kiṃ pana me na uppajjissanti sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti? ‘‘Idaṃ kho taṃ, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena sandhāya bhāsitaṃ – ‘piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’ti.

‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, piyo te viṭaṭūbho [viḍūḍabho (sī. syā. kaṃ. pī.)] senāpatī’’ti? ‘‘Evaṃ , mallike, piyo me viṭaṭūbho senāpatī’’ti. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, viṭaṭūbhassa te senāpatissa vipariṇāmaññathābhāvā uppajjeyyuṃ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti? ‘‘Viṭaṭūbhassa me, mallike, senāpatissa vipariṇāmaññathābhāvā jīvitassapi siyā aññathattaṃ , kiṃ pana me na uppajjissanti sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti? ‘‘Idaṃ kho taṃ, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena sandhāya bhāsitaṃ – ‘piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’ti.

‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, piyā te aha’’nti? ‘‘Evaṃ, mallike, piyā mesi tva’’nti. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, mayhaṃ te vipariṇāmaññathābhāvā uppajjeyyuṃ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti? ‘‘Tuyhañhi me, mallike, vipariṇāmaññathābhāvā jīvitassapi siyā aññathattaṃ, kiṃ pana me na uppajjissanti sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti? ‘‘Idaṃ kho taṃ, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena sandhāya bhāsitaṃ – ‘piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’ti.

‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, piyā te kāsikosalā’’ti? ‘‘Evaṃ, mallike, piyā me kāsikosalā. Kāsikosalānaṃ, mallike, ānubhāvena kāsikacandanaṃ paccanubhoma, mālāgandhavilepanaṃ dhāremā’’ti. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, kāsikosalānaṃ te vipariṇāmaññathābhāvā uppajjeyyuṃ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti? ‘‘Kāsikosalānañhi, mallike , vipariṇāmaññathābhāvā jīvitassapi siyā aññathattaṃ, kiṃ pana me na uppajjissanti sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti? ‘‘Idaṃ kho taṃ, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena sandhāya bhāsitaṃ – ‘piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’’’ti.

‘‘Acchariyaṃ, mallike, abbhutaṃ, mallike! Yāvañca so bhagavā paññāya ativijjha maññe [paṭivijjha paññāya (ka.)] passati. Ehi, mallike, ācamehī’’ti [ācāmehīti (sī. pī.)]. Atha kho rājā pasenadi kosalo uṭṭhāyāsanā ekaṃsaṃ uttarāsaṅgaṃ karitvā yena bhagavā tenañjaliṃ paṇāmetvā tikkhattuṃ udānaṃ udānesi – ‘‘namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa, namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa, namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassā’’ti.

Piyajātikasuttaṃ niṭṭhitaṃ sattamaṃ.

8. Bāhitikasuttaṃ



357. 于是纳利章伽婆罗门欢喜赞同世尊的话,从座位起身,走向玛利卡王后。到了之后,把与世尊的全部谈话都告诉了玛利卡王后。然后玛利卡王后走向拘萨罗国王波斯匿。到了之后对拘萨罗国王波斯匿说:"大王,你怎么想,你爱瓦吉丽公主吗?""是的,玛利卡,我爱瓦吉丽公主。""大王,你怎么想,如果瓦吉丽公主有变化、有异状,你会生起忧、悲、苦、忧、恼吗?""玛利卡,如果瓦吉丽公主有变化、有异状,我的生命都会有变化,何况不会生起忧、悲、苦、忧、恼呢?""大王,正是针对这一点,那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊说:'爱生者有忧、悲、苦、忧、恼,这些是从爱而生。'
大王,你怎么想,你爱婆沙婆刹帝利女吗?""是的,玛利卡,我爱婆沙婆刹帝利女。""大王,你怎么想,如果婆沙婆刹帝利女有变化、有异状,你会生起忧、悲、苦、忧、恼吗?""玛利卡,如果婆沙婆刹帝利女有变化、有异状,我的生命都会有变化,何况不会生起忧、悲、苦、忧、恼呢?""大王,正是针对这一点,那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊说:'爱生者有忧、悲、苦、忧、恼,这些是从爱而生。'
大王,你怎么想,你爱毗杜罗将军吗?""是的,玛利卡,我爱毗杜罗将军。""大王,你怎么想,如果毗杜罗将军有变化、有异状,你会生起忧、悲、苦、忧、恼吗?""玛利卡,如果毗杜罗将军有变化、有异状,我的生命都会有变化,何况不会生起忧、悲、苦、忧、恼呢?""大王,正是针对这一点,那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊说:'爱生者有忧、悲、苦、忧、恼,这些是从爱而生。'
大王,你怎么想,你爱我吗?""是的,玛利卡,我爱你。""大王,你怎么想,如果我有变化、有异状,你会生起忧、悲、苦、忧、恼吗?""玛利卡,如果你有变化、有异状,我的生命都会有变化,何况不会生起忧、悲、苦、忧、恼呢?""大王,正是针对这一点,那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊说:'爱生者有忧、悲、苦、忧、恼,这些是从爱而生。'
大王,你怎么想,你爱迦尸拘萨罗吗?""是的,玛利卡,我爱迦尸拘萨罗。玛利卡,正是因为迦尸拘萨罗的威力,我们才能享用迦尸檀香,佩戴花环、香料、涂香。""大王,你怎么想,如果迦尸拘萨罗有变化、有异状,你会生起忧、悲、苦、忧、恼吗?""玛利卡,如果迦尸拘萨罗有变化、有异状,我的生命都会有变化,何况不会生起忧、悲、苦、忧、恼呢?""大王,正是针对这一点,那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊说:'爱生者有忧、悲、苦、忧、恼,这些是从爱而生。'"
"玛利卡,真是奇妙!玛利卡,真是稀有!世尊以智慧如此深入洞察。来,玛利卡,我们去洗净。"于是拘萨罗国王波斯匿从座位起身,整理上衣,向世尊合掌,三次说出这个感叹:"南无彼世尊、阿罗汉、正等正觉者!南无彼世尊、阿罗汉、正等正觉者!南无彼世尊、阿罗汉、正等正觉者!"
爱生经第七结束。
8. 外衣经

358. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Atha kho āyasmā ānando pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiyaṃ piṇḍāya pāvisi. Sāvatthiyaṃ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṃ piṇḍapātapaṭikkanto yena pubbārāmo migāramātupāsādo tenupasaṅkami divāvihārāya. Tena kho pana samayena rājā pasenadi kosalo ekapuṇḍarīkaṃ nāgaṃ abhiruhitvā sāvatthiyā niyyāti divā divassa. Addasā kho rājā pasenadi kosalo āyasmantaṃ ānandaṃ dūratova āgacchantaṃ. Disvāna sirivaḍḍhaṃ mahāmattaṃ āmantesi – ‘‘āyasmā no eso, samma sirivaḍḍha, ānando’’ti . ‘‘Evaṃ, mahārāja, āyasmā eso ānando’’ti. Atha kho rājā pasenadi kosalo aññataraṃ purisaṃ āmantesi – ‘‘ehi tvaṃ, ambho purisa, yenāyasmā ānando tenupasaṅkama; upasaṅkamitvā mama vacanena āyasmato ānandassa pāde sirasā vandāhi – ‘rājā, bhante, pasenadi kosalo āyasmato ānandassa pāde sirasā vandatī’ti. Evañca vadehi – ‘sace kira, bhante, āyasmato ānandassa na kiñci accāyikaṃ karaṇīyaṃ, āgametu kira, bhante, āyasmā ānando muhuttaṃ anukampaṃ upādāyā’’’ti. ‘‘Evaṃ, devā’’ti kho so puriso rañño pasenadissa kosalassa paṭissutvā yenāyasmā ānando tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṃ ānandaṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsi. Ekamantaṃ ṭhito kho so puriso āyasmantaṃ ānandaṃ etadavoca – ‘‘rājā, bhante, pasenadi kosalo āyasmato ānandassa pāde sirasā vandati; evañca vadeti – ‘sace kira, bhante, āyasmato ānandassa na kiñci accāyikaṃ karaṇīyaṃ, āgametu kira, bhante, āyasmā ānando muhuttaṃ anukampaṃ upādāyā’’’ti. Adhivāsesi kho āyasmā ānando tuṇhībhāvena. Atha kho rājā pasenadi kosalo yāvatikā nāgassa bhūmi nāgena gantvā nāgā paccorohitvā pattikova yenāyasmā ānando tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṃ ānandaṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsi. Ekamantaṃ ṭhito kho rājā pasenadi kosalo āyasmantaṃ ānandaṃ etadavoca – ‘‘sace, bhante, āyasmato ānandassa na kiñci accāyikaṃ karaṇīyaṃ , sādhu, bhante, āyasmā ānando yena aciravatiyā nadiyā tīraṃ tenupasaṅkamatu anukampaṃ upādāyā’’ti. Adhivāsesi kho āyasmā ānando tuṇhībhāvena.



358. 如是我闻。一时,世尊住在舍卫城祇树给孤独园。那时,尊者阿难在早晨穿好衣服,拿着钵和衣,进入舍卫城乞食。在舍卫城乞食后,饭后返回,为了午休走向东园鹿母讲堂。那时,拘萨罗国王波斯匿骑着一匹纯白色的象,在白天离开舍卫城。拘萨罗国王波斯匿远远地看见尊者阿难走来。看见后对大臣西里瓦达说:"朋友西里瓦达,那是尊者阿难吧?""是的,大王,那是尊者阿难。"于是拘萨罗国王波斯匿叫来一个人:"来,你去尊者阿难那里。到了之后,以我的名义顶礼尊者阿难的双足,说:'尊者,拘萨罗国王波斯匿顶礼尊者阿难的双足。'然后这样说:'尊者,如果尊者阿难没有什么紧急的事情要做,请尊者阿难慈悲稍等片刻。'"
"遵命,陛下。"那人听从拘萨罗国王波斯匿的话,走向尊者阿难。到了之后,礼拜尊者阿难,站在一旁。站在一旁的那人对尊者阿难说:"尊者,拘萨罗国王波斯匿顶礼尊者阿难的双足,然后这样说:'尊者,如果尊者阿难没有什么紧急的事情要做,请尊者阿难慈悲稍等片刻。'"尊者阿难以沉默表示同意。于是拘萨罗国王波斯匿骑象走到象可以走的地方,然后下象,步行走向尊者阿难。到了之后,礼拜尊者阿难,站在一旁。站在一旁的拘萨罗国王波斯匿对尊者阿难说:"尊者,如果尊者阿难没有什么紧急的事情要做,请尊者阿难慈悲到阿奇罗瓦蒂河岸去。"尊者阿难以沉默表示同意。

359. Atha kho āyasmā ānando yena aciravatiyā nadiyā tīraṃ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā aññatarasmiṃ rukkhamūle paññatte āsane nisīdi. Atha kho rājā pasenadi kosalo yāvatikā nāgassa bhūmi nāgena gantvā nāgā paccorohitvā pattikova yenāyasmā ānando tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṃ ānandaṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsi. Ekamantaṃ ṭhito kho rājā pasenadi kosalo āyasmantaṃ ānandaṃ etadavoca – ‘‘idha, bhante, āyasmā ānando hatthatthare nisīdatū’’ti. ‘‘Alaṃ, mahārāja. Nisīda tvaṃ; nisinno ahaṃ sake āsane’’ti. Nisīdi kho rājā pasenadi kosalo paññatte āsane. Nisajja kho rājā pasenadi kosalo āyasmantaṃ ānandaṃ etadavoca – ‘‘kiṃ nu kho, bhante ānanda, so bhagavā tathārūpaṃ kāyasamācāraṃ samācareyya, yvāssa kāyasamācāro opārambho samaṇehi brāhmaṇehī’’ti [brāhmaṇehi viññūhīti (sabbattha) aṭṭhakathā ṭīkā oloketabbā]? ‘‘Na kho, mahārāja, so bhagavā tathārūpaṃ kāyasamācāraṃ samācareyya, yvāssa kāyasamācāro opārambho samaṇehi brāhmaṇehi viññūhī’’ti.

‘‘Kiṃ pana, bhante ānanda, so bhagavā tathārūpaṃ vacīsamācāraṃ…pe… manosamācāraṃ samācareyya, yvāssa manosamācāro opārambho samaṇehi brāhmaṇehī’’ti [brāhmaṇehi viññūhīti (sabbattha) aṭṭhakathā ṭīkā oloketabbā]? ‘‘Na kho, mahārāja, so bhagavā tathārūpaṃ manosamācāraṃ samācareyya, yvāssa manosamācāro opārambho samaṇehi brāhmaṇehi viññūhī’’ti.

‘‘Acchariyaṃ, bhante, abbhutaṃ, bhante! Yañhi mayaṃ, bhante, nāsakkhimhā pañhena paripūretuṃ taṃ, bhante, āyasmatā ānandena pañhassa veyyākaraṇena paripūritaṃ. Ye te, bhante, bālā abyattā ananuvicca apariyogāhetvā paresaṃ vaṇṇaṃ vā avaṇṇaṃ vā bhāsanti, na mayaṃ taṃ sārato paccāgacchāma; ye pana [ye ca kho (sī. syā. kaṃ. pī.)] te, bhante , paṇḍitā viyattā [byattā (sī. syā. kaṃ. pī.)] medhāvino anuvicca pariyogāhetvā paresaṃ vaṇṇaṃ vā avaṇṇaṃ vā bhāsanti, mayaṃ taṃ sārato paccāgacchāma’’.

360. ‘‘Katamo pana, bhante ānanda, kāyasamācāro opārambho samaṇehi brāhmaṇehi viññūhī’’ti? ‘‘Yo kho, mahārāja, kāyasamācāro akusalo’’.

‘‘Katamo pana, bhante, kāyasamācāro akusalo’’? ‘‘Yo kho, mahārāja, kāyasamācāro sāvajjo’’.

‘‘Katamo pana, bhante, kāyasamācāro sāvajjo’’? ‘‘Yo kho, mahārāja, kāyasamācāro sabyābajjho’’ [sabyāpajjho (sī. syā. kaṃ. pī.), sabyāpajjo (ka.)].

‘‘Katamo pana, bhante, kāyasamācāro sabyābajjho’’? ‘‘Yo kho, mahārāja, kāyasamācāro dukkhavipāko’’.

‘‘Katamo pana, bhante, kāyasamācāro dukkhavipāko’’? ‘‘Yo kho, mahārāja, kāyasamācāro attabyābādhāyapi saṃvattati, parabyābādhāyapi saṃvattati, ubhayabyābādhāyapi saṃvattati tassa akusalā dhammā abhivaḍḍhanti, kusalā dhammā parihāyanti; evarūpo kho, mahārāja, kāyasamācāro opārambho samaṇehi brāhmaṇehi viññūhī’’ti.

‘‘Katamo pana, bhante ānanda, vacīsamācāro…pe… manosamācāro opārambho samaṇehi brāhmaṇehi viññūhī’’ti? ‘‘Yo kho, mahārāja, manosamācāro akusalo’’.

‘‘Katamo pana, bhante, manosamācāro akusalo’’? ‘‘Yo kho, mahārāja, manosamācāro sāvajjo’’.

‘‘Katamo pana, bhante, manosamācāro sāvajjo’’? ‘‘Yo kho, mahārāja, manosamācāro sabyābajjho’’.

‘‘Katamo pana, bhante, manosamācāro sabyābajjho’’? ‘‘Yo kho, mahārāja, manosamācāro dukkhavipāko’’.

‘‘Katamo pana, bhante, manosamācāro dukkhavipāko’’? ‘‘Yo kho, mahārāja, manosamācāro attabyābādhāyapi saṃvattati, parabyābādhāyapi saṃvattati, ubhayabyābādhāyapi saṃvattati tassa akusalā dhammā abhivaḍḍhanti, kusalā dhammā parihāyanti; evarūpo kho, mahārāja, manosamācāro opārambho samaṇehi brāhmaṇehi viññūhī’’ti.

‘‘Kiṃ nu kho, bhante ānanda, so bhagavā sabbesaṃyeva akusalānaṃ dhammānaṃ pahānaṃ vaṇṇetī’’ti? ‘‘Sabbākusaladhammapahīno kho, mahārāja, tathāgato kusaladhammasamannāgato’’ti.



359. 于是尊者阿难走向阿奇罗瓦蒂河岸。到了之后,坐在一棵树下准备好的座位上。然后拘萨罗国王波斯匿骑象走到象可以走的地方,然后下象,步行走向尊者阿难。到了之后,礼拜尊者阿难,站在一旁。站在一旁的拘萨罗国王波斯匿对尊者阿难说:"尊者,请尊者阿难坐在这象毯上。""够了,大王。你坐吧,我已坐在自己的座位上了。"拘萨罗国王波斯匿坐在准备好的座位上。坐下后,拘萨罗国王波斯匿对尊者阿难说:"尊者阿难,世尊会做那种身体行为吗,那种身体行为会受到沙门婆罗门的责难?""大王,世尊不会做那种身体行为,那种身体行为会受到有智慧的沙门婆罗门的责难。"
"尊者阿难,世尊会做那种语言行为...心理行为吗,那种心理行为会受到沙门婆罗门的责难?""大王,世尊不会做那种心理行为,那种心理行为会受到有智慧的沙门婆罗门的责难。"
"尊者,真是奇妙!尊者,真是稀有!我们不能用问题来完全表达的,尊者阿难用回答问题的方式完全表达了。尊者,那些愚蠢、无知、不经调查、不深入思考就说他人好话或坏话的人,我们不认为那是真实的;但是尊者,那些聪明、有智慧、经过调查、深入思考后说他人好话或坏话的人,我们认为那是真实的。"
360. "尊者阿难,什么样的身体行为会受到有智慧的沙门婆罗门的责难?""大王,不善的身体行为。"
"尊者,什么是不善的身体行为?""大王,有过失的身体行为。"
"尊者,什么是有过失的身体行为?""大王,有害的身体行为。"
"尊者,什么是有害的身体行为?""大王,导致痛苦果报的身体行为。"
"尊者,什么是导致痛苦果报的身体行为?""大王,导致自己受害,导致他人受害,导致双方受害,使不善法增长,善法减少的身体行为;大王,这样的身体行为会受到有智慧的沙门婆罗门的责难。"
"尊者阿难,什么样的语言行为...心理行为会受到有智慧的沙门婆罗门的责难?""大王,不善的心理行为。"
"尊者,什么是不善的心理行为?""大王,有过失的心理行为。"
"尊者,什么是有过失的心理行为?""大王,有害的心理行为。"
"尊者,什么是有害的心理行为?""大王,导致痛苦果报的心理行为。"
"尊者,什么是导致痛苦果报的心理行为?""大王,导致自己受害,导致他人受害,导致双方受害,使不善法增长,善法减少的心理行为;大王,这样的心理行为会受到有智慧的沙门婆罗门的责难。"
"尊者阿难,世尊赞叹断除一切不善法吗?""大王,如来已断除一切不善法,具足一切善法。"

361. ‘‘Katamo pana, bhante ānanda, kāyasamācāro anopārambho samaṇehi brāhmaṇehi viññūhī’’ti? ‘‘Yo kho, mahārāja, kāyasamācāro kusalo’’.

‘‘Katamo pana, bhante, kāyasamācāro kusalo’’? ‘‘Yo kho, mahārāja, kāyasamācāro anavajjo’’.

‘‘Katamo pana, bhante, kāyasamācāro anavajjo’’? ‘‘Yo kho, mahārāja, kāyasamācāro abyābajjho’’.

‘‘Katamo pana, bhante, kāyasamācāro abyābajjho’’? ‘‘Yo kho, mahārāja, kāyasamācāro sukhavipāko’’.

‘‘Katamo pana, bhante, kāyasamācāro sukhavipāko’’?

‘‘Yo kho, mahārāja, kāyasamācāro nevattabyābādhāyapi saṃvattati, na parabyābādhāyapi saṃvattati, na ubhayabyābādhāyapi saṃvattati tassa akusalā dhammā parihāyanti, kusalā dhammā abhivaḍḍhanti; evarūpo kho, mahārāja, kāyasamācāro anopārambho samaṇehi brāhmaṇehi viññūhī’’ti.

‘‘Katamo pana, bhante ānanda, vacīsamācāro…pe… manosamācāro anopārambho samaṇehi brāhmaṇehi viññūhī’’ti? ‘‘Yo kho, mahārāja, manosamācāro kusalo’’.

‘‘Katamo pana, bhante, manosamācāro kusalo’’? ‘‘Yo kho, mahārāja, manosamācāro anavajjo’’.

‘‘Katamo pana, bhante, manosamācāro anavajjo’’? ‘‘Yo kho, mahārāja, manosamācāro abyābajjho’’.

‘‘Katamo pana, bhante, manosamācāro abyābajjho’’? ‘‘Yo kho, mahārāja, manosamācāro sukhavipāko’’.

‘‘Katamo pana, bhante, manosamācāro sukhavipāko’’? ‘‘Yo kho, mahārāja, manosamācāro nevattabyābādhāyapi saṃvattati, na parabyābādhāyapi saṃvattati, na ubhayabyābādhāyapi saṃvattati. Tassa akusalā dhammā parihāyanti, kusalā dhammā abhivaḍḍhanti. Evarūpo kho, mahārāja, manosamācāro anopārambho samaṇehi brāhmaṇehi viññūhī’’ti.

‘‘Kiṃ pana, bhante ānanda, so bhagavā sabbesaṃyeva kusalānaṃ dhammānaṃ upasampadaṃ vaṇṇetī’’ti? ‘‘Sabbākusaladhammapahīno kho, mahārāja, tathāgato kusaladhammasamannāgato’’ti.

362. ‘‘Acchariyaṃ , bhante, abbhutaṃ, bhante! Yāva subhāsitaṃ cidaṃ [subhāsitamidaṃ (sī.)], bhante, āyasmatā ānandena. Iminā ca mayaṃ, bhante, āyasmato ānandassa subhāsitena attamanābhiraddhā. Evaṃ attamanābhiraddhā ca mayaṃ , bhante, āyasmato ānandassa subhāsitena. Sace, bhante, āyasmato ānandassa hatthiratanaṃ kappeyya, hatthiratanampi mayaṃ āyasmato ānandassa dadeyyāma. Sace, bhante, āyasmato ānandassa assaratanaṃ kappeyya, assaratanampi mayaṃ āyasmato ānandassa dadeyyāma. Sace, bhante, āyasmato ānandassa gāmavaraṃ kappeyya, gāmavarampi mayaṃ āyasmato ānandassa dadeyyāma. Api ca, bhante, mayampetaṃ [mayameva taṃ (sī.), mayampanetaṃ (syā. kaṃ.)] jānāma – ‘netaṃ āyasmato ānandassa kappatī’ti. Ayaṃ me, bhante, bāhitikā raññā māgadhena ajātasattunā vedehiputtena vatthanāḷiyā [chattanāḷiyā (syā. kaṃ. pī.)] pakkhipitvā pahitā soḷasasamā āyāmena, aṭṭhasamā vitthārena . Taṃ, bhante, āyasmā ānando paṭiggaṇhātu anukampaṃ upādāyā’’ti. ‘‘Alaṃ, mahārāja, paripuṇṇaṃ me ticīvara’’nti.

‘‘Ayaṃ , bhante, aciravatī nadī diṭṭhā āyasmatā ceva ānandena amhehi ca. Yadā uparipabbate mahāmegho abhippavuṭṭho hoti, athāyaṃ aciravatī nadī ubhato kūlāni saṃvissandantī gacchati; evameva kho, bhante, āyasmā ānando imāya bāhitikāya attano ticīvaraṃ karissati. Yaṃ panāyasmato ānandassa purāṇaṃ ticīvaraṃ taṃ sabrahmacārīhi saṃvibhajissati. Evāyaṃ amhākaṃ dakkhiṇā saṃvissandantī maññe gamissati. Paṭiggaṇhātu, bhante, āyasmā ānando bāhitika’’nti. Paṭiggahesi kho āyasmā ānando bāhitikaṃ.

Atha kho rājā pasenadi kosalo āyasmantaṃ ānandaṃ etadavoca – ‘‘handa ca dāni mayaṃ, bhante ānanda, gacchāma; bahukiccā mayaṃ bahukaraṇīyā’’ti. ‘‘Yassadāni tvaṃ, mahārāja, kālaṃ maññasī’’ti. Atha kho rājā pasenadi kosalo āyasmato ānandassa bhāsitaṃ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā āyasmantaṃ ānandaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā pakkāmi.



361. "尊者阿难,什么样的身体行为不会受到有智慧的沙门婆罗门的责难?""大王,善的身体行为。"
"尊者,什么是善的身体行为?""大王,无过失的身体行为。"
"尊者,什么是无过失的身体行为?""大王,无害的身体行为。"
"尊者,什么是无害的身体行为?""大王,导致快乐果报的身体行为。"
"尊者,什么是导致快乐果报的身体行为?"
"大王,既不导致自己受害,也不导致他人受害,也不导致双方受害,使不善法减少,善法增长的身体行为;大王,这样的身体行为不会受到有智慧的沙门婆罗门的责难。"
"尊者阿难,什么样的语言行为...心理行为不会受到有智慧的沙门婆罗门的责难?""大王,善的心理行为。"
"尊者,什么是善的心理行为?""大王,无过失的心理行为。"
"尊者,什么是无过失的心理行为?""大王,无害的心理行为。"
"尊者,什么是无害的心理行为?""大王,导致快乐果报的心理行为。"
"尊者,什么是导致快乐果报的心理行为?""大王,既不导致自己受害,也不导致他人受害,也不导致双方受害。使不善法减少,善法增长。大王,这样的心理行为不会受到有智慧的沙门婆罗门的责难。"
"尊者阿难,世尊赞叹成就一切善法吗?""大王,如来已断除一切不善法,具足一切善法。"
362. "尊者,真是奇妙!尊者,真是稀有!尊者阿难说得多么好啊!我们对尊者阿难这番话感到非常满意和高兴。尊者,我们对尊者阿难这番话如此满意和高兴。尊者,如果尊者阿难可以接受象宝,我们会把象宝送给尊者阿难。如果尊者阿难可以接受马宝,我们会把马宝送给尊者阿难。如果尊者阿难可以接受村庄,我们会把村庄送给尊者阿难。但是,尊者,我们知道:'这些是尊者阿难不能接受的。'尊者,这件外衣是摩揭陀国阿阇世王韦提希子装在衣筒里送给我的,长十六手,宽八手。请尊者阿难慈悲接受。""够了,大王,我的三衣已经足够了。"
"尊者,这条阿奇罗瓦蒂河被尊者阿难和我们都看到了。当上游山上下大雨时,这条阿奇罗瓦蒂河就会溢出两岸。同样地,尊者,尊者阿难会用这件外衣做自己的三衣。尊者阿难的旧三衣会分给同修。这样我们的布施就会像河水一样溢出。请尊者阿难接受这件外衣。"尊者阿难接受了外衣。
然后拘萨罗国王波斯匿对尊者阿难说:"尊者阿难,现在我们要走了,我们有许多事务和工作要做。""大王,你认为现在是时候了。"于是拘萨罗国王波斯匿欢喜赞同尊者阿难的话,从座位起身,礼拜尊者阿难,右绕后离开。

363. Atha kho āyasmā ānando acirapakkantassa rañño pasenadissa kosalassa yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho āyasmā ānando yāvatako ahosi raññā pasenadinā kosalena saddhiṃ kathāsallāpo taṃ sabbaṃ bhagavato ārocesi. Tañca bāhitikaṃ bhagavato pādāsi. Atha kho bhagavā bhikkhū āmantesi – ‘‘lābhā, bhikkhave, rañño pasenadissa kosalassa, suladdhalābhā, bhikkhave, rañño pasenadissa kosalassa; yaṃ rājā pasenadi kosalo labhati ānandaṃ dassanāya, labhati payirupāsanāyā’’ti.

Idamavoca bhagavā. Attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṃ abhinandunti.

Bāhitikasuttaṃ niṭṭhitaṃ aṭṭhamaṃ.

9. Dhammacetiyasuttaṃ

364. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sakkesu viharati medāḷupaṃ [metaḷūpaṃ (sī.), medaḷumpaṃ (pī.)] nāma sakyānaṃ nigamo. Tena kho pana samayena rājā pasenadi kosalo nagarakaṃ anuppatto hoti kenacideva karaṇīyena. Atha kho rājā pasenadi kosalo dīghaṃ kārāyanaṃ āmantesi – ‘‘yojehi, samma kārāyana, bhadrāni bhadrāni yānāni, uyyānabhūmiṃ gacchāma subhūmiṃ dassanāyā’’ti [subhūmidassanāyāti (dī. ni. 2.43)]. ‘‘Evaṃ, devā’’ti kho dīgho kārāyano rañño pasenadissa kosalassa paṭissutvā bhadrāni bhadrāni yānāni yojāpetvā rañño pasenadissa kosalassa paṭivedesi – ‘‘yuttāni kho te, deva, bhadrāni bhadrāni yānāni. Yassadāni kālaṃ maññasī’’ti. Atha kho rājā pasenadi kosalo bhadraṃ yānaṃ abhiruhitvā bhadrehi bhadrehi yānehi nagarakamhā niyyāsi mahaccā rājānubhāvena. Yena ārāmo tena pāyāsi. Yāvatikā yānassa bhūmi yānena gantvā yānā paccorohitvā pattikova ārāmaṃ pāvisi. Addasā kho rājā pasenadi kosalo ārāme jaṅghāvihāraṃ anucaṅkamamāno anuvicaramāno rukkhamūlāni pāsādikāni pasādanīyāni appasaddāni appanigghosāni vijanavātāni manussarāhasseyyakāni [manussarāhaseyyakāni (sī. pī.)] paṭisallānasāruppāni. Disvāna bhagavantaṃyeva ārabbha sati udapādi – ‘‘imāni kho tāni rukkhamūlāni pāsādikāni pasādanīyāni appasaddāni appanigghosāni vijanavātāni manussarāhasseyyakāni paṭisallānasāruppāni, yattha sudaṃ mayaṃ taṃ bhagavantaṃ payirupāsāma arahantaṃ sammāsambuddha’’nti.

365. Atha kho rājā pasenadi kosalo dīghaṃ kārāyanaṃ āmantesi – ‘‘imāni kho, samma kārāyana, tāni rukkhamūlāni pāsādikāni pasādanīyāni appasaddāni appanigghosāni vijanavātāni manussarāhasseyyakāni paṭisallānasāruppāni, yattha sudaṃ mayaṃ taṃ bhagavantaṃ payirupāsāma arahantaṃ sammāsambuddhaṃ. Kahaṃ nu kho, samma kārāyana, etarahi so bhagavā viharati arahaṃ sammāsambuddho’’ti? ‘‘Atthi, mahārāja, medāḷupaṃ nāma sakyānaṃ nigamo. Tattha so bhagavā etarahi viharati arahaṃ sammāsambuddho’’ti. ‘‘Kīvadūre [kīvadūro (sī. syā. kaṃ. pī.)] pana, samma kārāyana , nagarakamhā medāḷupaṃ nāma sakyānaṃ nigamo hotī’’ti? ‘‘Na dūre, mahārāja; tīṇi yojanāni; sakkā divasāvasesena gantu’’nti. ‘‘Tena hi, samma kārāyana, yojehi bhadrāni bhadrāni yānāni, gamissāma mayaṃ taṃ bhagavantaṃ dassanāya arahantaṃ sammāsambuddha’’nti. ‘‘Evaṃ, devā’’ti kho dīgho kārāyano rañño pasenadissa kosalassa paṭissutvā bhadrāni bhadrāni yānāni yojāpetvā rañño pasenadissa kosalassa paṭivedesi – ‘‘yuttāni kho te, deva, bhadrāni bhadrāni yānāni. Yassadāni kālaṃ maññasī’’ti. Atha kho rājā pasenadi kosalo bhadraṃ yānaṃ abhiruhitvā bhadrehi bhadrehi yānehi nagarakamhā yena medāḷupaṃ nāma sakyānaṃ nigamo tena pāyāsi. Teneva divasāvasesena medāḷupaṃ nāma sakyānaṃ nigamaṃ sampāpuṇi. Yena ārāmo tena pāyāsi. Yāvatikā yānassa bhūmi yānena gantvā yānā paccorohitvā pattikova ārāmaṃ pāvisi.



363. 于是尊者阿难在拘萨罗国王波斯匿离开不久后,走向世尊。到了之后,礼拜世尊,坐在一旁。坐在一旁的尊者阿难把与拘萨罗国王波斯匿的全部谈话都告诉了世尊。他还把那件外衣献给世尊。然后世尊对比丘们说:"比丘们,拘萨罗国王波斯匿有所得,比丘们,拘萨罗国王波斯匿有善得;拘萨罗国王波斯匿得以见阿难,得以亲近阿难。"
世尊说了这话。那些比丘们欢喜赞同世尊的话。
外衣经第八结束。
9. 法塔经
364. 如是我闻。一时,世尊住在释迦族的美达卢帕村。那时,拘萨罗国王波斯匿因某些事务来到小城。于是拘萨罗国王波斯匿对长卡拉亚那说:"朋友卡拉亚那,准备好漂亮的车辆,我们要去游园看美景。""遵命,陛下。"长卡拉亚那听从拘萨罗国王波斯匿的话,准备好漂亮的车辆,然后告诉拘萨罗国王波斯匿:"陛下,漂亮的车辆已准备好。现在你认为是时候了。"于是拘萨罗国王波斯匿登上漂亮的车辆,带着漂亮的车队,以盛大的王者威仪离开小城。他朝着园林方向前进。车辆能到达的地方就乘车,然后下车步行进入园林。拘萨罗国王波斯匿在园林里散步、游览,看到树下宁静、令人愉悦、寂静、无噪音、远离人群、适合独处、适合禅修。看到后想起世尊:"这些树下宁静、令人愉悦、寂静、无噪音、远离人群、适合独处、适合禅修,就是我们以前亲近那位世尊、阿罗汉、正等正觉者的地方。"
365. 于是拘萨罗国王波斯匿对长卡拉亚那说:"朋友卡拉亚那,这些树下宁静、令人愉悦、寂静、无噪音、远离人群、适合独处、适合禅修,就是我们以前亲近那位世尊、阿罗汉、正等正觉者的地方。朋友卡拉亚那,现在那位世尊、阿罗汉、正等正觉者住在哪里?""大王,有一个释迦族的村庄叫美达卢帕。现在那位世尊、阿罗汉、正等正觉者住在那里。""朋友卡拉亚那,从小城到美达卢帕村有多远?""大王,不远,三由旬;可以在一天内到达。""那么,朋友卡拉亚那,准备好漂亮的车辆,我们要去见那位世尊、阿罗汉、正等正觉者。""遵命,陛下。"长卡拉亚那听从拘萨罗国王波斯匿的话,准备好漂亮的车辆,然后告诉拘萨罗国王波斯匿:"陛下,漂亮的车辆已准备好。现在你认为是时候了。"于是拘萨罗国王波斯匿登上漂亮的车辆,带着漂亮的车队,从小城出发,朝着美达卢帕村前进。他在当天就到达了美达卢帕村。他朝着园林方向前进。车辆能到达的地方就乘车,然后下车步行进入园林。

366. Tena kho pana samayena sambahulā bhikkhū abbhokāse caṅkamanti. Atha kho rājā pasenadi kosalo yena te bhikkhū tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā te bhikkhū etadavoca – ‘‘kahaṃ nu kho, bhante, etarahi so bhagavā viharati arahaṃ sammāsambuddho? Dassanakāmā hi mayaṃ taṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddha’’nti. ‘‘Eso, mahārāja, vihāro saṃvutadvāro. Tena appasaddo upasaṅkamitvā ataramāno āḷindaṃ pavisitvā ukkāsitvā aggaḷaṃ ākoṭehi. Vivarissati bhagavā te dvāra’’nti. Atha kho rājā pasenadi kosalo tattheva khaggañca uṇhīsañca dīghassa kārāyanassa pādāsi. Atha kho dīghassa kārāyanassa etadahosi – ‘‘rahāyati kho dāni rājā [mahārājā (sī. syā. kaṃ. pī.)], idheva [tenidheva (sī.)] dāni mayā ṭhātabba’’nti. Atha kho rājā pasenadi kosalo yena so vihāro saṃvutadvāro tena appasaddo upasaṅkamitvā ataramāno āḷindaṃ pavisitvā ukkāsitvā aggaḷaṃ ākoṭesi. Vivari bhagavā dvāraṃ. Atha kho rājā pasenadi kosalo vihāraṃ pavisitvā bhagavato pādesu sirasā nipatitvā bhagavato pādāni mukhena ca paricumbati, pāṇīhi ca parisambāhati, nāmañca sāveti – ‘‘rājāhaṃ, bhante, pasenadi kosalo; rājāhaṃ, bhante, pasenadi kosalo’’ti.

367. ‘‘Kiṃ pana tvaṃ, mahārāja, atthavasaṃ sampassamāno imasmiṃ sarīre evarūpaṃ paramanipaccakāraṃ karosi, mittūpahāraṃ [cittūpahāraṃ (sī.)] upadaṃsesī’’ti? ‘‘Atthi kho me, bhante, bhagavati dhammanvayo – ‘hoti sammāsambuddho bhagavā, svākkhāto bhagavatā dhammo, suppaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho’ti. Idhāhaṃ, bhante, passāmi eke samaṇabrāhmaṇe pariyantakataṃ brahmacariyaṃ carante dasapi vassāni, vīsampi vassāni, tiṃsampi vassāni, cattārīsampi vassāni. Te aparena samayena sunhātā suvilittā kappitakesamassū pañcahi kāmaguṇehi samappitā samaṅgībhūtā paricārenti. Idha panāhaṃ, bhante, bhikkhū passāmi yāvajīvaṃ āpāṇakoṭikaṃ paripuṇṇaṃ parisuddhaṃ brahmacariyaṃ carante. Na kho panāhaṃ, bhante, ito bahiddhā aññaṃ evaṃ paripuṇṇaṃ parisuddhaṃ brahmacariyaṃ samanupassāmi. Ayampi kho me, bhante, bhagavati dhammanvayo hoti – ‘sammāsambuddho bhagavā, svākkhāto bhagavatā dhammo, suppaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho’’ti.

368. ‘‘Puna caparaṃ, bhante, rājānopi rājūhi vivadanti, khattiyāpi khattiyehi vivadanti, brāhmaṇāpi brāhmaṇehi vivadanti, gahapatayopi gahapatīhi vivadanti, mātāpi puttena vivadati, puttopi mātarā vivadati, pitāpi puttena vivadati, puttopi pitarā vivadati, bhātāpi bhaginiyā vivadati , bhaginīpi bhātarā vivadati, sahāyopi sahāyena vivadati. Idha panāhaṃ, bhante, bhikkhū passāmi samagge sammodamāne avivadamāne khīrodakībhūte aññamaññaṃ piyacakkhūhi sampassante viharante. Na kho panāhaṃ, bhante, ito bahiddhā aññaṃ evaṃ samaggaṃ parisaṃ samanupassāmi. Ayampi kho me, bhante, bhagavati dhammanvayo hoti – ‘sammāsambuddho bhagavā, svākkhāto bhagavatā dhammo, suppaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho’ti.



366. 那时,有许多比丘在露天经行。于是拘萨罗国王波斯匿走向那些比丘。到了之后对那些比丘说:"尊者们,现在那位世尊、阿罗汉、正等正觉者住在哪里?我们想要见那位世尊、阿罗汉、正等正觉者。""大王,那是那座关着门的精舍。请安静地走过去,不要匆忙,进入走廊,咳嗽一声,敲敲门。世尊会为你开门的。"于是拘萨罗国王波斯匿把剑和头巾交给长卡拉亚那。长卡拉亚那心想:"现在国王要独处了,我应该在这里等候。"然后拘萨罗国王波斯匿安静地走向那座关着门的精舍,不匆不忙地进入走廊,咳嗽一声,敲了敲门。世尊开了门。于是拘萨罗国王波斯匿进入精舍,以头顶礼世尊双足,用嘴亲吻世尊双足,用手抚摸世尊双足,并说出自己的名字:"尊者,我是拘萨罗国王波斯匿;尊者,我是拘萨罗国王波斯匿。"
367. "大王,你看到什么理由,对这个身体做如此极度恭敬的行为,表现出如此亲密的举动?""尊者,我对世尊有这样的推理:'世尊是正等正觉者,世尊善说法,世尊的弟子僧众行道正善。'尊者,我在这里看到一些沙门婆罗门修行有限的梵行,十年、二十年、三十年、四十年。他们后来洗得干净,涂抹香料,修剪好头发胡须,沉溺于五种欲乐中享受。但在这里,尊者,我看到比丘们终生修行完全、清净的梵行,直到生命的尽头。尊者,我在外部看不到其他如此完全、清净的梵行。尊者,这也是我对世尊的推理:'世尊是正等正觉者,世尊善说法,世尊的弟子僧众行道正善。'"
368. "再者,尊者,国王与国王争吵,刹帝利与刹帝利争吵,婆罗门与婆罗门争吵,居士与居士争吵,母亲与儿子争吵,儿子与母亲争吵,父亲与儿子争吵,儿子与父亲争吵,兄弟与姐妹争吵,姐妹与兄弟争吵,朋友与朋友争吵。但在这里,尊者,我看到比丘们和睦相处,欢喜无诤,如水乳交融,以慈爱的眼光相视而住。尊者,我在外部看不到其他如此和睦的团体。尊者,这也是我对世尊的推理:'世尊是正等正觉者,世尊善说法,世尊的弟子僧众行道正善。'"

369. ‘‘Puna caparāhaṃ, bhante, ārāmena ārāmaṃ, uyyānena uyyānaṃ anucaṅkamāmi anuvicarāmi. Sohaṃ tattha passāmi eke samaṇabrāhmaṇe kise lūkhe dubbaṇṇe uppaṇḍuppaṇḍukajāte dhamanisanthatagatte, na viya maññe cakkhuṃ bandhante janassa dassanāya. Tassa mayhaṃ, bhante, etadahosi – ‘addhā ime āyasmanto anabhiratā vā brahmacariyaṃ caranti, atthi vā tesaṃ kiñci pāpaṃ kammaṃ kataṃ paṭicchannaṃ; tathā hi ime āyasmanto kisā lūkhā dubbaṇṇā uppaṇḍuppaṇḍukajātā dhamanisanthatagattā, na viya maññe cakkhuṃ bandhanti janassa dassanāyā’ti. Tyāhaṃ upasaṅkamitvā evaṃ vadāmi – ‘kiṃ nu kho tumhe āyasmanto kisā lūkhā dubbaṇṇā uppaṇḍuppaṇḍukajātā dhamanisanthatagattā, na viya maññe cakkhuṃ bandhatha janassa dassanāyā’ti? Te evamāhaṃsu – ‘bandhukarogo no [paṇḍukarogino (ka.)], mahārājā’ti. Idha panāhaṃ, bhante, bhikkhū passāmi haṭṭhapahaṭṭhe udaggudagge abhiratarūpe pīṇindriye [pīṇitindriye (sī. pī.)] appossukke pannalome paradattavutte migabhūtena cetasā viharante. Tassa mayhaṃ, bhante, etadahosi – ‘addhā ime āyasmanto tassa bhagavato sāsane uḷāraṃ pubbenāparaṃ visesaṃ jānanti; tathā hi ime āyasmanto haṭṭhapahaṭṭhā udaggudaggā abhiratarūpā pīṇindriyā appossukkā pannalomā paradattavuttā migabhūtena cetasā viharantī’ti. Ayampi kho me, bhante, bhagavati dhammanvayo hoti – ‘sammāsambuddho bhagavā, svākkhāto bhagavatā dhammo, suppaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho’ti.

370. ‘‘Puna caparāhaṃ, bhante, rājā khattiyo muddhāvasitto; pahomi ghātetāyaṃ vā ghātetuṃ, jāpetāyaṃ vā jāpetuṃ, pabbājetāyaṃ vā pabbājetuṃ . Tassa mayhaṃ, bhante, aḍḍakaraṇe nisinnassa antarantarā kathaṃ opātenti. Sohaṃ na labhāmi – ‘mā me bhonto aḍḍakaraṇe nisinnassa antarantarā kathaṃ opātetha [opātentu (sī.) upariselasutte pana ‘‘opātethā’’tiyeva dissati], kathāpariyosānaṃ me bhonto āgamentū’ti. Tassa mayhaṃ, bhante, antarantarā kathaṃ opātenti. Idha panāhaṃ, bhante, bhikkhū passāmi; yasmiṃ samaye bhagavā anekasatāya parisāya dhammaṃ deseti, neva tasmiṃ samaye bhagavato sāvakānaṃ khipitasaddo vā hoti ukkāsitasaddo vā. Bhūtapubbaṃ, bhante, bhagavā anekasatāya parisāya dhammaṃ deseti. Tatraññataro bhagavato sāvako ukkāsi. Tamenaṃ aññataro sabrahmacārī jaṇṇukena ghaṭṭesi – ‘appasaddo āyasmā hotu, māyasmā saddamakāsi; satthā no bhagavā dhammaṃ desetī’ti. Tassa mayhaṃ, bhante, etadahosi – ‘acchariyaṃ vata, bho, abbhutaṃ vata, bho! Adaṇḍena vata kira, bho, asatthena evaṃ suvinītā parisā bhavissatī’ti! Na kho panāhaṃ, bhante, ito bahiddhā aññaṃ evaṃ suvinītaṃ parisaṃ samanupassāmi. Ayampi kho me, bhante, bhagavati dhammanvayo hoti – ‘sammāsambuddho bhagavā, svākkhāto bhagavatā dhammo, suppaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho’ti.

371. ‘‘Puna caparāhaṃ, bhante, passāmi idhekacce khattiyapaṇḍite nipuṇe kataparappavāde vālavedhirūpe. Te bhindantā [vobhindantā (sī.)] maññe caranti paññāgatena diṭṭhigatāni. Te suṇanti – ‘samaṇo khalu, bho, gotamo amukaṃ nāma gāmaṃ vā nigamaṃ vā osarissatī’ti. Te pañhaṃ abhisaṅkharonti – ‘imaṃ mayaṃ pañhaṃ samaṇaṃ gotamaṃ upasaṅkamitvā pucchissāma. Evaṃ ce no puṭṭho evaṃ byākarissati, evamassa mayaṃ vādaṃ āropessāma; evaṃ cepi no puṭṭho evaṃ byākarissati, evampissa mayaṃ vādaṃ āropessāmā’ti. Te suṇanti – ‘samaṇo khalu, bho, gotamo amukaṃ nāma gāmaṃ vā nigamaṃ vā osaṭo’ti. Te yena bhagavā tenupasaṅkamanti. Te bhagavā dhammiyā kathāya sandasseti samādapeti samuttejeti sampahaṃseti . Te bhagavatā dhammiyā kathāya sandassitā samādapitā samuttejitā sampahaṃsitā na ceva bhagavantaṃ pañhaṃ pucchanti, kuto vādaṃ āropessanti? Aññadatthu bhagavato sāvakā sampajjanti. Ayampi kho me, bhante, bhagavati dhammanvayo hoti – ‘sammāsambuddho bhagavā, svākkhāto bhagavatā dhammo, suppaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho’ti.



369. "再者,尊者,我从一个园林到另一个园林,从一个游园到另一个游园散步游览。我在那里看到一些沙门婆罗门瘦弱、憔悴、面色不好、黄黄的、皮包骨头,看起来不能吸引人们的眼光。尊者,我心想:'这些尊者们一定是不喜欢修行梵行,或者他们做了什么隐藏的恶行;所以这些尊者们瘦弱、憔悴、面色不好、黄黄的、皮包骨头,看起来不能吸引人们的眼光。'我走近他们这样说:'为什么你们尊者们瘦弱、憔悴、面色不好、黄黄的、皮包骨头,看起来不能吸引人们的眼光?'他们这样回答:'大王,我们患有黄疸病。'但在这里,尊者,我看到比丘们喜悦、欢欣、快乐、满足、诸根愉悦、无忧无虑、毛发柔顺、接受他人供养、心如野鹿般自在而住。尊者,我心想:'这些尊者们一定在那位世尊的教导中体验到殊胜的进步;所以这些尊者们喜悦、欢欣、快乐、满足、诸根愉悦、无忧无虑、毛发柔顺、接受他人供养、心如野鹿般自在而住。'尊者,这也是我对世尊的推理:'世尊是正等正觉者,世尊善说法,世尊的**僧众行道正善。'"
370. "再者,尊者,我是一个灌顶的刹帝利国王;我能杀想杀的人,能罚想罚的人,能驱逐想驱逐的人。尊者,当我坐在法庭上时,人们中途打断我的话。我不能说:'先生们,当我坐在法庭上时,请不要中途打断我的话,请等我说完。'尊者,人们中途打断我的话。但在这里,尊者,我看到当世尊向数百人的集会说法时,那时世尊的弟子们既不咳嗽也不清嗓子。尊者,从前有一次,世尊向数百人的集会说法。其中一个世尊的弟子咳嗽了一声。另一个同修用膝盖碰了碰他说:'尊者请安静,尊者不要出声;我们的导师世尊正在说法。'尊者,我心想:'真是奇妙啊,真是稀有啊!竟然能不用棍棒、不用刀剑,使集会如此善于自律!'尊者,我在外部看不到其他如此善于自律的集会。尊者,这也是我对世尊的推理:'世尊是正等正觉者,世尊善说法,世尊的**僧众行道正善。'"
371. "再者,尊者,我在这里看到一些聪明的刹帝利,精通辩论,能射中毫毛。他们似乎用智慧破除各种见解。他们听说:'沙门乔达摩将要到某某村庄或城镇。'他们准备问题:'我们要去见沙门乔达摩问这个问题。如果他这样回答,我们就这样反驳;如果他那样回答,我们就那样反驳。'他们听说:'沙门乔达摩已经到了某某村庄或城镇。'他们去见世尊。世尊以法语开示、劝导、鼓励、使他们欢喜。被世尊以法语开示、劝导、鼓励、使欢喜后,他们不仅不问世尊问题,更不用说反驳了;相反,他们成为世尊的弟子。尊者,这也是我对世尊的推理:'世尊是正等正觉者,世尊善说法,世尊的僧众行道正善。'"

372. ‘‘Puna caparāhaṃ, bhante, passāmi idhekacce brāhmaṇapaṇḍite…pe… gahapatipaṇḍite…pe… samaṇapaṇḍite nipuṇe kataparappavāde vālavedhirūpe. Te bhindantā maññe caranti paññāgatena diṭṭhigatāni. Te suṇanti – ‘samaṇo khalu, bho, gotamo amukaṃ nāma gāmaṃ vā nigamaṃ vā osarissatī’ti. Te pañhaṃ abhisaṅkharonti – ‘imaṃ mayaṃ pañhaṃ samaṇaṃ gotamaṃ upasaṅkamitvā pucchissāma. Evaṃ ce no puṭṭho evaṃ byākarissati, evamassa mayaṃ vādaṃ āropessāma; evaṃ cepi no puṭṭho evaṃ byākarissati, evampissa mayaṃ vādaṃ āropessāmā’ti. Te suṇanti – ‘samaṇo khalu, bho, gotamo amukaṃ nāma gāmaṃ vā nigamaṃ vā osaṭo’ti. Te yena bhagavā tenupasaṅkamanti. Te bhagavā dhammiyā kathāya sandasseti samādapeti samuttejeti sampahaṃseti. Te bhagavatā dhammiyā kathāya sandassitā samādapitā samuttejitā sampahaṃsitā na ceva bhagavantaṃ pañhaṃ pucchanti, kuto vādaṃ āropessanti? Aññadatthu bhagavantaṃyeva okāsaṃ yācanti agārasmā anagāriyaṃ pabbajjāya. Te bhagavā pabbājeti. Te tathāpabbajitā samānā ekā vūpakaṭṭhā appamattā ātāpino pahitattā viharantā nacirasseva – yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ – brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharanti. Te evamāhaṃsu – ‘manaṃ vata, bho, anassāma; manaṃ vata, bho, panassāma’. Mayañhi pubbe assamaṇāva samānā samaṇāmhāti paṭijānimhā, abrāhmaṇāva samānā brāhmaṇāmhāti paṭijānimhā, anarahantova samānā arahantāmhāti paṭijānimhā. ‘Idāni khomha samaṇā, idāni khomha brāhmaṇā, idāni khomha arahanto’ti. Ayampi kho me, bhante, bhagavati dhammanvayo hoti – ‘sammāsambuddho bhagavā, svākkhāto bhagavatā dhammo, suppaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho’ti.

373. ‘‘Puna caparāhaṃ, bhante, ime isidattapurāṇā thapatayo mamabhattā mamayānā, ahaṃ nesaṃ jīvikāya [jīvitassa (sī.), jīvikaṃ (sī. aṭṭha.), jīvitaṃ (syā. kaṃ. pī. ka.)] dātā, yasassa āhattā; atha ca pana no tathā mayi nipaccakāraṃ karonti yathā bhagavati. Bhūtapubbāhaṃ, bhante, senaṃ abbhuyyāto samāno ime ca isidattapurāṇā thapatayo vīmaṃsamāno aññatarasmiṃ sambādhe āvasathe vāsaṃ upagacchiṃ. Atha kho, bhante, ime isidattapurāṇā thapatayo bahudeva rattiṃ dhammiyā kathāya vītināmetvā, yato ahosi bhagavā [assosuṃ kho bhagavantaṃ (sī. syā. kaṃ. pī.)] tato sīsaṃ katvā maṃ pādato karitvā nipajjiṃsu. Tassa mayhaṃ, bhante, etadahosi – ‘acchariyaṃ vata, bho, abbhutaṃ vata, bho! Ime isidattapurāṇā thapatayo mamabhattā mamayānā, ahaṃ nesaṃ jīvikāya dātā, yasassa āhattā; atha ca pana no tathā mayi nipaccakāraṃ karonti yathā bhagavati. Addhā ime āyasmanto tassa bhagavato sāsane uḷāraṃ pubbenāparaṃ visesaṃ jānantī’ti. Ayampi kho me, bhante, bhagavati dhammanvayo hoti – ‘sammāsambuddho bhagavā, svākkhāto bhagavatā dhammo, suppaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho’ti.

374. ‘‘Puna caparaṃ, bhante, bhagavāpi khattiyo, ahampi khattiyo; bhagavāpi kosalo, ahampi kosalo; bhagavāpi āsītiko, ahampi āsītiko. Yampi, bhante, bhagavāpi khattiyo ahampi khattiyo, bhagavāpi kosalo ahampi kosalo, bhagavāpi āsītiko ahampi āsītiko; imināvārahāmevāhaṃ [imināpāhaṃ (ka.)], bhante, bhagavati paramanipaccakāraṃ kātuṃ, mittūpahāraṃ upadaṃsetuṃ. Handa, ca dāni mayaṃ, bhante, gacchāma; bahukiccā mayaṃ bahukaraṇīyā’’ti. ‘‘Yassadāni tvaṃ, mahārāja, kālaṃ maññasī’’ti. Atha kho rājā pasenadi kosalo uṭṭhāyāsanā bhagavantaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā pakkāmi. Atha kho bhagavā acirapakkantassa rañño pasenadissa kosalassa bhikkhū āmantesi – ‘‘eso, bhikkhave, rājā pasenadi kosalo dhammacetiyāni bhāsitvā uṭṭhāyāsanā pakkanto. Uggaṇhatha, bhikkhave, dhammacetiyāni; pariyāpuṇātha, bhikkhave , dhammacetiyāni; dhāretha, bhikkhave, dhammacetiyāni. Atthasaṃhitāni, bhikkhave, dhammacetiyāni ādibrahmacariyakānī’’ti.

Idamavoca bhagavā. Attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṃ abhinandunti.

Dhammacetiyasuttaṃ niṭṭhitaṃ navamaṃ.

10. Kaṇṇakatthalasuttaṃ



372. "再者,尊者,我在这里看到一些聪明的婆罗门...居士...沙门,精通辩论,能射中毫毛。他们似乎用智慧破除各种见解。他们听说:'沙门乔达摩将要到某某村庄或城镇。'他们准备问题:'我们要去见沙门乔达摩问这个问题。如果他这样回答,我们就这样反驳;如果他那样回答,我们就那样反驳。'他们听说:'沙门乔达摩已经到了某某村庄或城镇。'他们去见世尊。世尊以法语开示、劝导、鼓励、使他们欢喜。被世尊以法语开示、劝导、鼓励、使欢喜后,他们不仅不问世尊问题,更不用说反驳了;相反,他们请求世尊允许他们从在家生活出家为无家者。世尊允许他们出家。他们出家后,独处、不放逸、精进、专注地生活,不久就 - 为了这个目的,良家子弟正确地从在家生活出家为无家者 - 在现法中自己证知、证悟、成就了无上梵行的究竟。他们这样说:'朋友们,我们差点失去了;朋友们,我们差点灭亡了。以前我们不是沙门却自称是沙门,不是婆罗门却自称是婆罗门,不是阿罗汉却自称是阿罗汉。现在我们确实是沙门,确实是婆罗门,确实是阿罗汉。'尊者,这也是我对世尊的推理:'世尊是正等正觉者,世尊善说法,世尊的弟子僧众行道正善。'"
373. "再者,尊者,这些伊斯达塔和普拉纳工匠是我的仆人,依靠我生活,我给他们生计,带给他们名声;然而他们不像对世尊那样对我表示尊敬。尊者,从前我率领军队出征,为了试探这些伊斯达塔和普拉纳工匠,我住在一个狭小的住处。尊者,这些伊斯达塔和普拉纳工匠大部分夜晚都在讨论法义,然后他们把头朝向世尊所在的方向,把脚朝向我睡下。尊者,我心想:'真是奇妙啊,真是稀有啊!这些伊斯达塔和普拉纳工匠是我的仆人,依靠我生活,我给他们生计,带给他们名声;然而他们不像对世尊那样对我表示尊敬。这些尊者们一定在那位世尊的教导中体验到殊胜的进步。'尊者,这也是我对世尊的推理:'世尊是正等正觉者,世尊善说法,世尊的弟子僧众行道正善。'"
374. "再者,尊者,世尊是刹帝利,我也是刹帝利;世尊是拘萨罗人,我也是拘萨罗人;世尊八十岁,我也八十岁。尊者,正因为世尊是刹帝利我也是刹帝利,世尊是拘萨罗人我也是拘萨罗人,世尊八十岁我也八十岁;所以我应该对世尊表示极度的尊敬,表现出亲密的举动。尊者,现在我们要走了,我们有许多事务和工作要做。""大王,你认为现在是时候了。"于是拘萨罗国王波斯匿从座位起身,礼拜世尊,右绕后离开。世尊在拘萨罗国王波斯匿离开不久后对比丘们说:"比丘们,这个拘萨罗国王波斯匿说了法塔后起身离开。比丘们,你们要学习法塔;比丘们,你们要掌握法塔;比丘们,你们要记住法塔。比丘们,法塔是有意义的,与初梵行有关。"
世尊说了这话。那些比丘们欢喜赞同世尊的话。
法塔经第九结束。
10. 犍牛经

375. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā uruññāyaṃ [ujuññāyaṃ (sī. pī.), udaññāyaṃ (syā. kaṃ.)] viharati kaṇṇakatthale migadāye. Tena kho pana samayena rājā pasenadi kosalo uruññaṃ anuppatto hoti kenacideva karaṇīyena. Atha kho rājā pasenadi kosalo aññataraṃ purisaṃ āmantesi – ‘‘ehi tvaṃ, ambho purisa, yena bhagavā tenupasaṅkama; upasaṅkamitvā mama vacanena bhagavato pāde sirasā vandāhi, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ puccha – ‘rājā, bhante, pasenadi kosalo bhagavato pāde sirasā vandati, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ pucchatī’ti. Evañca vadehi – ‘ajja kira, bhante, rājā pasenadi kosalo pacchābhattaṃ bhuttapātarāso bhagavantaṃ dassanāya upasaṅkamissatī’’’ti. ‘‘Evaṃ, devā’’ti kho so puriso rañño pasenadissa kosalassa paṭissutvā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho so puriso bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘rājā, bhante, pasenadi kosalo bhagavato pāde sirasā vandati, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ pucchati; evañca vadeti – ‘ajja kira bhante, rājā pasenadi kosalo pacchābhattaṃ bhuttapātarāso bhagavantaṃ dassanāya upasaṅkamissatī’’’ti. Assosuṃ kho somā ca bhaginī sakulā ca bhaginī – ‘‘ajja kira rājā pasenadi kosalo pacchābhattaṃ bhuttapātarāso bhagavantaṃ dassanāya upasaṅkamissatī’’ti. Atha kho somā ca bhaginī sakulā ca bhaginī rājānaṃ pasenadiṃ kosalaṃ bhattābhihāre upasaṅkamitvā etadavocuṃ – ‘‘tena hi, mahārāja, amhākampi vacanena bhagavato pāde sirasā vandāhi, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ puccha – ‘somā ca, bhante, bhaginī sakulā ca bhaginī bhagavato pāde sirasā vandati, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ pucchatī’’’ti.

376. Atha kho rājā pasenadi kosalo pacchābhattaṃ bhuttapātarāso yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho rājā pasenadi kosalo bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘somā ca, bhante, bhaginī sakulā ca bhaginī bhagavato pāde sirasā vandati [vandanti (sī. syā. kaṃ. pī.)], appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ pucchatī’’ti [pucchantīti (sī. syā. kaṃ. pī.)]. ‘‘Kiṃ pana, mahārāja, somā ca bhaginī sakulā ca bhaginī aññaṃ dūtaṃ nālatthu’’nti? ‘‘Assosuṃ kho, bhante, somā ca bhaginī sakulā ca bhaginī – ‘ajja kira rājā pasenadi kosalo pacchābhattaṃ bhuttapātarāso bhagavantaṃ dassanāya upasaṅkamissatī’ti. Atha kho, bhante, somā ca bhaginī sakulā ca bhaginī maṃ bhattābhihāre upasaṅkamitvā etadavocuṃ – ‘tena hi, mahārāja, amhākampi vacanena bhagavato pāde sirasā vandāhi, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ puccha – somā ca bhaginī sakulā ca bhaginī bhagavato pāde sirasā vandati, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ pucchatī’’’ti. ‘‘Sukhiniyo hontu tā, mahārāja, somā ca bhaginī sakulā ca bhaginī’’ti.

377. Atha kho rājā pasenadi kosalo bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘sutaṃ metaṃ, bhante, samaṇo gotamo evamāha – ‘natthi so samaṇo vā brāhmaṇo vā yo sabbaññū sabbadassāvī aparisesaṃ ñāṇadassanaṃ paṭijānissati, netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’ti. Ye te, bhante, evamāhaṃsu – ‘samaṇo gotamo evamāha – natthi so samaṇo vā brāhmaṇo vā yo sabbaññū sabbadassāvī aparisesaṃ ñāṇadassanaṃ paṭijānissati, netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’ti; kacci te, bhante, bhagavato vuttavādino, na ca bhagavantaṃ abhūtena abbhācikkhanti, dhammassa cānudhammaṃ byākaronti, na ca koci sahadhammiko vādānuvādo gārayhaṃ ṭhānaṃ āgacchatī’’ti? ‘‘Ye te, mahārāja, evamāhaṃsu – ‘samaṇo gotamo evamāha – natthi so samaṇo vā brāhmaṇo vā yo sabbaññū sabbadassāvī aparisesaṃ ñāṇadassanaṃ paṭijānissati, netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’ti; na me te vuttavādino, abbhācikkhanti ca pana maṃ te asatā abhūtenā’’ti.



375. 如是我闻。一时,世尊住在乌鲁尼亚(uruññā)的犍牛树林鹿野苑。那时,拘萨罗国王波斯匿因某些事务来到乌鲁尼亚。于是拘萨罗国王波斯匿对一个人说:"来,朋友,你去见世尊。到了之后,以我的名义顶礼世尊双足,问候世尊少病、少恼、轻安、有力、安住:'尊者,拘萨罗国王波斯匿顶礼世尊双足,问候世尊少病、少恼、轻安、有力、安住。'还要这样说:'尊者,今天拘萨罗国王波斯匿吃过午饭后将来见世尊。'"那人回答拘萨罗国王波斯匿说:"遵命,陛下。"然后去见世尊。到了之后,礼拜世尊,坐在一旁。坐在一旁的那人对世尊说:"尊者,拘萨罗国王波斯匿顶礼世尊双足,问候世尊少病、少恼、轻安、有力、安住。他还这样说:'尊者,今天拘萨罗国王波斯匿吃过午饭后将来见世尊。'"索玛姐妹和萨库拉姐妹听说:"今天拘萨罗国王波斯匿吃过午饭后将去见世尊。"于是索玛姐妹和萨库拉姐妹在送饭时走近拘萨罗国王波斯匿,说:"大王,请你也以我们的名义顶礼世尊双足,问候世尊少病、少恼、轻安、有力、安住:'尊者,索玛姐妹和萨库拉姐妹顶礼世尊双足,问候世尊少病、少恼、轻安、有力、安住。'"
376. 于是拘萨罗国王波斯匿吃过午饭后去见世尊。到了之后,礼拜世尊,坐在一旁。坐在一旁的拘萨罗国王波斯匿对世尊说:"尊者,索玛姐妹和萨库拉姐妹顶礼世尊双足,问候世尊少病、少恼、轻安、有力、安住。""大王,索玛姐妹和萨库拉姐妹找不到其他使者吗?""尊者,索玛姐妹和萨库拉姐妹听说:'今天拘萨罗国王波斯匿吃过午饭后将去见世尊。'于是,尊者,索玛姐妹和萨库拉姐妹在送饭时走近我,说:'大王,请你也以我们的名义顶礼世尊双足,问候世尊少病、少恼、轻安、有力、安住:索玛姐妹和萨库拉姐妹顶礼世尊双足,问候世尊少病、少恼、轻安、有力、安住。'""大王,愿索玛姐妹和萨库拉姐妹幸福安乐。"
377. 于是拘萨罗国王波斯匿对世尊说:"尊者,我听说沙门乔达摩这样说:'没有沙门或婆罗门能宣称自己是全知全见者,能完全了知和看见一切,这是不可能的。'尊者,那些这样说的人:'沙门乔达摩这样说:没有沙门或婆罗门能宣称自己是全知全见者,能完全了知和看见一切,这是不可能的。'他们是否如实说世尊所说,没有诽谤世尊,如法解释法,任何如法的论述都不会招致批评?"
"大王,那些这样说的人:'沙门乔达摩这样说:没有沙门或婆罗门能宣称自己是全知全见者,能完全了知和看见一切,这是不可能的。'他们不是如实说我所说,而是以不实、不真诽谤我。"

378. Atha kho rājā pasenadi kosalo viṭaṭūbhaṃ senāpatiṃ āmantesi – ‘‘ko nu kho, senāpati, imaṃ kathāvatthuṃ rājantepure abbhudāhāsī’’ti? ‘‘Sañjayo, mahārāja, brāhmaṇo ākāsagotto’’ti. Atha kho rājā pasenadi kosalo aññataraṃ purisaṃ āmantesi – ‘‘ehi tvaṃ , ambho purisa, mama vacanena sañjayaṃ brāhmaṇaṃ ākāsagottaṃ āmantehi – ‘rājā taṃ, bhante, pasenadi kosalo āmantetī’’’ti. ‘‘Evaṃ, devā’’ti kho so puriso rañño pasenadissa kosalassa paṭissutvā yena sañjayo brāhmaṇo ākāsagotto tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā sañjayaṃ brāhmaṇaṃ ākāsagottaṃ etadavoca – ‘‘rājā taṃ, bhante, pasenadi kosalo āmantetī’’ti. Atha kho rājā pasenadi kosalo bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘siyā nu kho, bhante, bhagavatā aññadeva kiñci sandhāya bhāsitaṃ, tañca jano aññathāpi paccāgaccheyya [paccāgaccheyyāti, abhijānāmi mahārāja vācaṃ bhāsitāti (sī.)]. Yathā kathaṃ pana, bhante, bhagavā abhijānāti vācaṃ bhāsitā’’ti? ‘‘Evaṃ kho ahaṃ, mahārāja, abhijānāmi vācaṃ bhāsitā – ‘natthi so samaṇo vā brāhmaṇo vā yo sakideva sabbaṃ ñassati, sabbaṃ dakkhiti, netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’’’ti. ‘‘Heturūpaṃ, bhante, bhagavā āha; saheturūpaṃ, bhante, bhagavā āha – ‘natthi so samaṇo vā brāhmaṇo vā yo sakideva sabbaṃ ñassati, sabbaṃ dakkhiti, netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’’’ti. ‘‘Cattārome, bhante, vaṇṇā – khattiyā, brāhmaṇā, vessā, suddā. Imesaṃ nu kho, bhante, catunnaṃ vaṇṇānaṃ siyā viseso siyā nānākaraṇa’’nti? ‘‘Cattārome, mahārāja, vaṇṇā – khattiyā, brāhmaṇā, vessā, suddā. Imesaṃ kho, mahārāja, catunnaṃ vaṇṇānaṃ dve vaṇṇā aggamakkhāyanti – khattiyā ca brāhmaṇā ca – yadidaṃ abhivādanapaccuṭṭhānaañjalikammasāmīcikammānī’’ti [sāmicikammānanti (sī.)]. ‘‘Nāhaṃ, bhante, bhagavantaṃ diṭṭhadhammikaṃ pucchāmi; samparāyikāhaṃ, bhante, bhagavantaṃ pucchāmi. Cattārome, bhante, vaṇṇā – khattiyā, brāhmaṇā, vessā, suddā. Imesaṃ nu kho, bhante, catunnaṃ vaṇṇānaṃ siyā viseso siyā nānākaraṇa’’nti?



378. 于是拘萨罗国王波斯匿对维杜达巴将军说:"将军,是谁在王宫里提出这个话题的?""大王,是婆罗门桑贾耶·阿卡萨格达。"于是拘萨罗国王波斯匿对一个人说:"来,朋友,你以我的名义去叫婆罗门桑贾耶·阿卡萨格达:'拘萨罗国王波斯匿叫你。'"那人回答拘萨罗国王波斯匿说:"遵命,陛下。"然后去见婆罗门桑贾耶·阿卡萨格达。到了之后对婆罗门桑贾耶·阿卡萨格达说:"尊者,拘萨罗国王波斯匿叫你。"于是拘萨罗国王波斯匿对世尊说:"尊者,世尊说的话可能是指别的意思,而人们却以另一种方式理解吗?尊者,世尊怎样记得自己说过的话?""大王,我是这样记得自己说过的话:'没有沙门或婆罗门能一下子知道一切、看见一切,这是不可能的。'""尊者,世尊说得有道理;尊者,世尊说得有根据:'没有沙门或婆罗门能一下子知道一切、看见一切,这是不可能的。'尊者,有四个种姓 - 刹帝利、婆罗门、吠舍、首陀罗。尊者,这四个种姓之间有什么区别和差异吗?""大王,有四个种姓 - 刹帝利、婆罗门、吠舍、首陀罗。大王,在这四个种姓中,有两个种姓被认为是最高的 - 刹帝利和婆罗门 - 就是在问候、起立、合掌和恭敬行为方面。""尊者,我不是问世尊关于现世的事;尊者,我是问世尊关于来世的事。尊者,有四个种姓 - 刹帝利、婆罗门、吠舍、首陀罗。尊者,这四个种姓之间有什么区别和差异吗?"

379. ‘‘Pañcimāni, mahārāja, padhāniyaṅgāni. Katamāni pañca? Idha, mahārāja, bhikkhu saddho hoti, saddahati tathāgatassa bodhiṃ – ‘itipi so bhagavā arahaṃ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato lokavidū anuttaro purisadammasārathi satthā devamanussānaṃ buddho bhagavā’ti; appābādho hoti appātaṅko samavepākiniyā gahaṇiyā samannāgato nātisītāya nāccuṇhāya majjhimāya padhānakkhamāya; asaṭho hoti amāyāvī yathābhūtaṃ attānaṃ āvikattā satthari vā viññūsu vā sabrahmacārīsu; āraddhavīriyo viharati akusalānaṃ dhammānaṃ pahānāya, kusalānaṃ dhammānaṃ upasampadāya, thāmavā daḷhaparakkamo anikkhittadhuro kusalesu dhammesu; paññavā hoti udayatthagāminiyā paññāya samannāgato ariyāya nibbedhikāya sammādukkhakkhayagāminiyā – imāni kho, mahārāja, pañca padhāniyaṅgāni. Cattārome, mahārāja, vaṇṇā – khattiyā, brāhmaṇā, vessā, suddā. Te cassu imehi pañcahi padhāniyaṅgehi samannāgatā ; ettha pana nesaṃ assa dīgharattaṃ hitāya sukhāyā’’ti. ‘‘Cattārome, bhante, vaṇṇā – khattiyā, brāhmaṇā, vessā, suddā . Te cassu imehi pañcahi padhāniyaṅgehi samannāgatā; ettha pana nesaṃ, bhante, siyā viseso siyā nānākaraṇa’’nti? ‘‘Ettha kho nesāhaṃ, mahārāja, padhānavemattataṃ vadāmi. Seyyathāpissu, mahārāja, dve hatthidammā vā assadammā vā godammā vā sudantā suvinītā, dve hatthidammā vā assadammā vā godammā vā adantā avinītā. Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, ye te dve hatthidammā vā assadammā vā godammā vā sudantā suvinītā, api nu te dantāva dantakāraṇaṃ gaccheyyuṃ, dantāva dantabhūmiṃ sampāpuṇeyyu’’nti? ‘‘Evaṃ, bhante’’. ‘‘Ye pana te dve hatthidammā vā assadammā vā godammā vā adantā avinītā, api nu te adantāva dantakāraṇaṃ gaccheyyuṃ, adantāva dantabhūmiṃ sampāpuṇeyyuṃ, seyyathāpi te dve hatthidammā vā assadammā vā godammā vā sudantā suvinītā’’ti? ‘‘No hetaṃ, bhante’’. ‘‘Evameva kho, mahārāja, yaṃ taṃ saddhena pattabbaṃ appābādhena asaṭhena amāyāvinā āraddhavīriyena paññavatā taṃ vata [taṃ tathā so (ka.)] assaddho bahvābādho saṭho māyāvī kusīto duppañño pāpuṇissatīti – netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’’ti.

380. ‘‘Heturūpaṃ, bhante, bhagavā āha; saheturūpaṃ, bhante, bhagavā āha. Cattārome, bhante, vaṇṇā – khattiyā, brāhmaṇā, vessā , suddā. Te cassu imehi pañcahi padhāniyaṅgehi samannāgatā te cassu sammappadhānā; ettha pana nesaṃ, bhante, siyā viseso siyā nānākaraṇa’’nti? ‘‘Ettha kho [ettha kho pana (sī.)] nesāhaṃ, mahārāja, na kiñci nānākaraṇaṃ vadāmi – yadidaṃ vimuttiyā vimuttiṃ. Seyyathāpi, mahārāja, puriso sukkhaṃ sākakaṭṭhaṃ ādāya aggiṃ abhinibbatteyya, tejo pātukareyya ; athāparo puriso sukkhaṃ sālakaṭṭhaṃ ādāya aggiṃ abhinibbatteyya, tejo pātukareyya; athāparo puriso sukkhaṃ ambakaṭṭhaṃ ādāya aggiṃ abhinibbatteyya, tejo pātukareyya; athāparo puriso sukkhaṃ udumbarakaṭṭhaṃ ādāya aggiṃ abhinibbatteyya, tejo pātukareyya. Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, siyā nu kho tesaṃ aggīnaṃ nānādāruto abhinibbattānaṃ kiñci nānākaraṇaṃ acciyā vā acciṃ, vaṇṇena vā vaṇṇaṃ, ābhāya vā ābha’’nti? ‘‘No hetaṃ, bhante’’. ‘‘Evameva kho, mahārāja, yaṃ taṃ tejaṃ vīriyā nimmathitaṃ padhānābhinibbattaṃ [viriyaṃ nippharati, taṃ pacchābhinibbattaṃ (sī.)], nāhaṃ tattha kiñci nānākaraṇaṃ vadāmi – yadidaṃ vimuttiyā vimutti’’nti. ‘‘Heturūpaṃ, bhante, bhagavā āha; saheturūpaṃ, bhante, bhagavā āha. Kiṃ pana, bhante, atthi devā’’ti? ‘‘Kiṃ pana tvaṃ, mahārāja, evaṃ vadesi – ‘kiṃ pana, bhante, atthi devā’’’ti? ‘‘Yadi vā te, bhante, devā āgantāro itthattaṃ yadi vā anāgantāro itthattaṃ’’? ‘‘Ye te, mahārāja, devā sabyābajjhā te devā āgantāro itthattaṃ, ye te devā abyābajjhā te devā anāgantāro itthatta’’nti.



379. "大王,有五种精进要素。哪五种?大王,在这里,比丘有信心,相信如来的觉悟 - '世尊是阿罗汉、正等正觉者、明行足、善逝、世间解、无上士、调御丈夫、天人师、佛、世尊';少病少恼,具有平衡的消化能力,不冷不热,适合精进;诚实不虚伪,如实向导师或有智慧的同修显示自己;精进努力,为断不善法、成就善法而住,坚强、坚定精进、不舍善法;有智慧,具有生灭智慧,具有圣者的洞察力,导向苦的完全灭尽。大王,这就是五种精进要素。大王,有四个种姓 - 刹帝利、婆罗门、吠舍、首陀罗。如果他们具备这五种精进要素,那将长期有利于他们,带来幸福。""尊者,有四个种姓 - 刹帝利、婆罗门、吠舍、首陀罗。如果他们具备这五种精进要素,尊者,他们之间会有什么区别和差异吗?""大王,在这方面我说他们的精进有差异。大王,就像有两头善调伏、善驯服的象、马或牛,还有两头未调伏、未驯服的象、马或牛。大王,你怎么认为,那两头善调伏、善驯服的象、马或牛,它们会不会去接受调伏,达到调伏的境界?""会的,尊者。""那两头未调伏、未驯服的象、马或牛,它们会不会像那两头善调伏、善驯服的象、马或牛那样去接受调伏,达到调伏的境界?""不会,尊者。""同样,大王,有信心、少病、诚实、精进、有智慧的人能达到的,无信、多病、虚伪、懒惰、愚痴的人能达到 - 这是不可能的。"
380. "尊者,世尊说得有道理;尊者,世尊说得有根据。尊者,有四个种姓 - 刹帝利、婆罗门、吠舍、首陀罗。如果他们具备这五种精进要素,如果他们正确精进,尊者,他们之间会有什么区别和差异吗?""大王,在这方面我不说他们有任何差异 - 就是在解脱与解脱之间。大王,就像一个人拿干的沙罗树木生火,产生热量;另一个人拿干的娑罗树木生火,产生热量;另一个人拿干的芒果树木生火,产生热量;另一个人拿干的无花果树木生火,产生热量。大王,你怎么认为,这些从不同木材生成的火,它们的火焰、颜色或光芒会有什么差异吗?""不会,尊者。""同样,大王,那种由精进摩擦、由努力产生的热量,我不说它们有任何差异 - 就是在解脱与解脱之间。""尊者,世尊说得有道理;尊者,世尊说得有根据。尊者,有天神吗?""大王,你为什么这样问:'尊者,有天神吗?'""尊者,这些天神是会来到这个世界,还是不会来到这个世界?""大王,那些有烦恼的天神会来到这个世界,那些没有烦恼的天神不会来到这个世界。"

381. Evaṃ vutte, viṭṭūbho senāpati bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘ye te, bhante, devā sabyābajjhā āgantāro itthattaṃ te devā, ye te devā abyābajjhā anāgantāro itthattaṃ te deve tamhā ṭhānā cāvessanti vā pabbājessanti vā’’ti?

Atha kho āyasmato ānandassa etadahosi – ‘‘ayaṃ kho viṭaṭūbho senāpati rañño pasenadissa kosalassa putto; ahaṃ bhagavato putto. Ayaṃ kho kālo yaṃ putto puttena manteyyā’’ti. Atha kho āyasmā ānando viṭaṭūbhaṃ senāpatiṃ āmantesi – ‘‘tena hi, senāpati, taṃ yevettha paṭipucchissāmi; yathā te khameyya tathā naṃ byākareyyāsi. Taṃ kiṃ maññasi, senāpati, yāvatā rañño pasenadissa kosalassa vijitaṃ yattha ca rājā pasenadi kosalo issariyādhipaccaṃ rajjaṃ kāreti, pahoti tattha rājā pasenadi kosalo samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ vā puññavantaṃ vā apuññavantaṃ vā brahmacariyavantaṃ vā abrahmacariyavantaṃ vā tamhā ṭhānā cāvetuṃ vā pabbājetuṃ vā’’ti? ‘‘Yāvatā, bho, rañño pasenadissa kosalassa vijitaṃ yattha ca rājā pasenadi kosalo issariyādhipaccaṃ rajjaṃ kāreti, pahoti tattha rājā pasenadi kosalo samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ vā puññavantaṃ vā apuññavantaṃ vā brahmacariyavantaṃ vā abrahmacariyavantaṃ vā tamhā ṭhānā cāvetuṃ vā pabbājetuṃ vā’’ti.

‘‘Taṃ kiṃ maññasi, senāpati, yāvatā rañño pasenadissa kosalassa avijitaṃ yattha ca rājā pasenadi kosalo na issariyādhipaccaṃ rajjaṃ kāreti, tattha pahoti rājā pasenadi kosalo samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ vā puññavantaṃ vā apuññavantaṃ vā brahmacariyavantaṃ vā abrahmacariyavantaṃ vā tamhā ṭhānā cāvetuṃ vā pabbājetuṃ vā’’ti? ‘‘Yāvatā, bho, rañño pasenadissa kosalassa avijitaṃ yattha ca rājā pasenadi kosalo na issariyādhipaccaṃ rajjaṃ kāreti, na tattha pahoti rājā pasenadi kosalo samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ vā puññavantaṃ vā apuññavantaṃ vā brahmacariyavantaṃ vā abrahmacariyavantaṃ vā tamhā ṭhānā cāvetuṃ vā pabbājetuṃ vā’’ti.

‘‘Taṃ kiṃ maññasi, senāpati, sutā te devā tāvatiṃsā’’ti? ‘‘Evaṃ, bho. Sutā me devā tāvatiṃsā. Idhāpi bhotā raññā pasenadinā kosalena sutā devā tāvatiṃsā’’ti. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, senāpati, pahoti rājā pasenadi kosalo deve tāvatiṃse tamhā ṭhānā cāvetuṃ vā pabbājetuṃ vā’’ti? ‘‘Dassanampi, bho, rājā pasenadi kosalo deve tāvatiṃse nappahoti, kuto pana tamhā ṭhānā cāvessati vā pabbājessati vā’’ti? ‘‘Evameva kho, senāpati, ye te devā sabyābajjhā āgantāro itthattaṃ te devā, ye te devā abyābajjhā anāgantāro itthattaṃ te deve dassanāyapi nappahonti; kuto pana tamhā ṭhānā cāvessanti vā pabbājessanti vā’’ti?



381. 听了这话,维杜达巴将军对世尊说:"尊者,那些有烦恼的天神会来到这个世界,那些没有烦恼的天神不会来到这个世界,他们能把那些天神从那个位置驱逐或赶走吗?"
这时,尊者阿难心想:"这个维杜达巴将军是拘萨罗国王波斯匿的儿子;我是世尊的儿子。现在是儿子与儿子交谈的时候了。"于是尊者阿难对维杜达巴将军说:"那么,将军,我要反问你这个问题;你觉得合适就回答吧。将军,你怎么认为,在拘萨罗国王波斯匿的领土范围内,在拘萨罗国王波斯匿行使主权和统治的地方,拘萨罗国王波斯匿能把沙门、婆罗门、有功德的人、无功德的人、修梵行的人、不修梵行的人从那个位置驱逐或赶走吗?""先生,在拘萨罗国王波斯匿的领土范围内,在拘萨罗国王波斯匿行使主权和统治的地方,拘萨罗国王波斯匿能把沙门、婆罗门、有功德的人、无功德的人、修梵行的人、不修梵行的人从那个位置驱逐或赶走。"
"将军,你怎么认为,在拘萨罗国王波斯匿未征服的地方,在拘萨罗国王波斯匿不行使主权和统治的地方,拘萨罗国王波斯匿能把沙门、婆罗门、有功德的人、无功德的人、修梵行的人、不修梵行的人从那个位置驱逐或赶走吗?""先生,在拘萨罗国王波斯匿未征服的地方,在拘萨罗国王波斯匿不行使主权和统治的地方,拘萨罗国王波斯匿不能把沙门、婆罗门、有功德的人、无功德的人、修梵行的人、不修梵行的人从那个位置驱逐或赶走。"
"将军,你听说过三十三天吗?""是的,先生。我听说过三十三天。这里的拘萨罗国王波斯匿也听说过三十三天。""将军,你怎么认为,拘萨罗国王波斯匿能把三十三天的天神从那个位置驱逐或赶走吗?""先生,拘萨罗国王波斯匿连看到三十三天的天神都做不到,更不用说从那个位置驱逐或赶走了。""同样,将军,那些有烦恼的天神会来到这个世界,那些没有烦恼的天神不会来到这个世界,他们连看到那些天神都做不到;更不用说从那个位置驱逐或赶走了。"

382. Atha kho rājā pasenadi kosalo bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘konāmo ayaṃ, bhante, bhikkhū’’ti? ‘‘Ānando nāma, mahārājā’’ti. ‘‘Ānando vata, bho, ānandarūpo vata, bho! Heturūpaṃ, bhante , āyasmā ānando āha; saheturūpaṃ, bhante, āyasmā ānando āha. Kiṃ pana, bhante, atthi brahmā’’ti? ‘‘Kiṃ pana tvaṃ, mahārāja, evaṃ vadesi – ‘kiṃ pana, bhante, atthi brahmā’’’ti? ‘‘Yadi vā so, bhante, brahmā āgantā itthattaṃ, yadi vā anāgantā itthatta’’nti? ‘‘Yo so, mahārāja, brahmā sabyābajjho so brahmā āgantā itthattaṃ, yo so brahmā abyābajjho so brahmā anāgantā itthatta’’nti. Atha kho aññataro puriso rājānaṃ pasenadiṃ kosalaṃ etadavoca – ‘‘sañjayo, mahārāja, brāhmaṇo ākāsagotto āgato’’ti. Atha kho rājā pasenadi kosalo sañjayaṃ brāhmaṇaṃ ākāsagottaṃ etadavoca – ‘‘ko nu kho, brāhmaṇa, imaṃ kathāvatthuṃ rājantepure abbhudāhāsī’’ti? ‘‘Viṭaṭūbho, mahārāja, senāpatī’’ti. Viṭaṭūbho senāpati evamāha – ‘‘sañjayo, mahārāja, brāhmaṇo ākāsagotto’’ti. Atha kho aññataro puriso rājānaṃ pasenadiṃ kosalaṃ etadavoca – ‘‘yānakālo, mahārājā’’ti.

Atha kho rājā pasenadi kosalo bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘sabbaññutaṃ mayaṃ, bhante, bhagavantaṃ apucchimhā, sabbaññutaṃ bhagavā byākāsi; tañca panamhākaṃ ruccati ceva khamati ca, tena camhā attamanā. Cātuvaṇṇisuddhiṃ mayaṃ, bhante, bhagavantaṃ apucchimhā, cātuvaṇṇisuddhiṃ bhagavā byākāsi; tañca panamhākaṃ ruccati ceva khamati ca, tena camhā attamanā. Adhideve mayaṃ, bhante, bhagavantaṃ apucchimhā, adhideve bhagavā byākāsi; tañca panamhākaṃ ruccati ceva khamati ca, tena camhā attamanā. Adhibrahmānaṃ mayaṃ, bhante, bhagavantaṃ apucchimhā, adhibrahmānaṃ bhagavā byākāsi; tañca panamhākaṃ ruccati ceva khamati ca, tena camhā attamanā. Yaṃ yadeva ca mayaṃ bhagavantaṃ apucchimhā taṃ tadeva bhagavā byākāsi; tañca panamhākaṃ ruccati ceva khamati ca, tena camhā attamanā. Handa, ca dāni mayaṃ, bhante, gacchāma; bahukiccā mayaṃ bahukaraṇīyā’’ti. ‘‘Yassadāni tvaṃ, mahārāja, kālaṃ maññasī’’ti. Atha kho rājā pasenadi kosalo bhagavato bhāsitaṃ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā bhagavantaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā pakkāmīti.

Kaṇṇakatthalasuttaṃ niṭṭhitaṃ dasamaṃ.

Rājavaggo niṭṭhito catuttho.


382. 于是拘萨罗国王波斯匿对世尊说:"尊者,这位比丘叫什么名字?""大王,他叫阿难。""啊,阿难,真是名副其实的阿难!尊者,尊者阿难说得有道理;尊者,尊者阿难说得有根据。尊者,有梵天吗?""大王,你为什么这样问:'尊者,有梵天吗?'""尊者,这个梵天是会来到这个世界,还是不会来到这个世界?""大王,那个有烦恼的梵天会来到这个世界,那个没有烦恼的梵天不会来到这个世界。"这时,一个人对拘萨罗国王波斯匿说:"大王,婆罗门桑贾耶·阿卡萨格达来了。"于是拘萨罗国王波斯匿对婆罗门桑贾耶·阿卡萨格达说:"婆罗门,是谁在王宫里提出这个话题的?""大王,是维杜达巴将军。"维杜达巴将军说:"大王,是婆罗门桑贾耶·阿卡萨格达。"这时,一个人对拘萨罗国王波斯匿说:"大王,该乘车的时候到了。"
于是拘萨罗国王波斯匿对世尊说:"尊者,我们问了世尊关于全知的问题,世尊解答了全知的问题;我们对此感到满意和赞同,因此我们感到高兴。尊者,我们问了世尊关于四种姓清净的问题,世尊解答了四种姓清净的问题;我们对此感到满意和赞同,因此我们感到高兴。尊者,我们问了世尊关于天神的问题,世尊解答了天神的问题;我们对此感到满意和赞同,因此我们感到高兴。尊者,我们问了世尊关于梵天的问题,世尊解答了梵天的问题;我们对此感到满意和赞同,因此我们感到高兴。无论我们问世尊什么问题,世尊都解答了;我们对此感到满意和赞同,因此我们感到高兴。尊者,现在我们要走了,我们有许多事务和工作要做。""大王,你认为现在是时候了。"于是拘萨罗国王波斯匿欢喜赞同世尊的话,从座位起身,礼拜世尊,右绕后离开。
犍牛经第十结束。
王品第四结束。


Tassuddānaṃ –

Ghaṭikāro raṭṭhapālo, maghadevo madhuriyaṃ;

Bodhi aṅgulimālo ca, piyajātaṃ bāhitikaṃ;

Dhammacetiyasuttañca, dasamaṃ kaṇṇakatthalaṃ.

其摘要如下:
陶师、
护国、摩揭陀王、摩偷罗、
菩提、指鬘、
所爱生、外衣、
法塔经、
第十犍牛。


